غزل شمارهٔ ۱۵۷۶
هوش مصنوعی: این شعر به بیان مفهوم عمیق وجود و ارتباط انسان با خداوند می‌پردازد. شاعر به زنده بودن به نور کبریایی اشاره می‌کند و اظهار می‌دارد که انسان‌ها با وجود بیگانگی، همواره در عمق وجودشان به هم نزدیکند. او تفاوت ظاهر و باطن را بررسی می‌کند و تأکید می‌کند که هیکل آدمی تنها روپوشی بر حقیقت درونی انسان است. شاعر به نقش شمس تبریز به عنوان نماد جمال و محبت الهی اشاره کرده و از محو شدن در او سخن می‌گوید. در نهایت، او به اهمیت توجه به اصل و مقام واقعی خود بجای تمایزات ظاهری مثل شاهی و گدایی تأکید می‌کند و بر وحدت وجود تأکید دارد.
ما زنده به نور کبریاییمبیگانه و سخت آشناییم
هوش مصنوعی: ما به نور عظمت و بزرگی خود زندگی میکنیم و در عین حال، با دیگران روابطی نزدیک داریم و احساس غریبی نمیکنیم.
نفس است چو گرگ لیک در سربر یوسف مصر برفزاییم
هوش مصنوعی: نفس مانند گرگ است، اما ما باید در دل خود به یوسف مصر فخر کنیم و او را بزرگ داشته باشیم.
مه توبه کند ز خویش بینیگر ما رخ خود به مه نماییم
هوش مصنوعی: اگر ماه از خود کبر کند و توبه کند، ما هم میتوانیم چهرهمان را به ماه نشان دهیم.
درسوزد پر و بال خورشیدچون ما پر و بال برگشاییم
هوش مصنوعی: خورشید در آتش میسوزد، اما ما همچنان با شجاعت و امید، دل و روح خود را به پرواز درمیآوریم.
این هیکل آدم است روپوشما قبله جمله سجده‌هاییم
هوش مصنوعی: این بدن آدمی است که ما به عنوان پوششی برای آن باید نسبت به همهی سجدهها و عبادتها احترام بگذاریم.
آن دم بنگر مبین تو آدمتا جانت به لطف دررباییم
هوش مصنوعی: در آن لحظه، به انسان نگاه نکن، تا زمانی که جانت را با لطفش برباید.
ابلیس نظر جدا جدا داشتپنداشت که ما ز حق جداییم
هوش مصنوعی: ابلیس به اشتباه تصور کرد که ما از حقیقت و حق جدا هستیم و به همین دلیل به ما با دیدی متفاوت نگاه کرد.
شمس تبریز خود بهانه‌ستماییم به حسن لطف ماییم
هوش مصنوعی: شمس تبریز فقط یک دلیل و بهانه است؛ در واقع، ما خود را به خاطر خوبی و محبت او به حساب میآوریم.
با خلق بگو برای روپوشکو شاه کریم و ما گداییم
هوش مصنوعی: با مردم صحبت کن و بپرس که پوشش و جایگاه شاه بخشنده کجاست، زیرا ما فقیران و نیازمندان هستیم.
ما را چه ز شاهی و گداییشادیم که شاه را سزاییم
هوش مصنوعی: ما از مقام و جایگاه اجتماعی خوشحال نیستیم، بلکه خوشحالی ما در این است که به حقیقتی دست یافتهایم که شایستگیهای واقعی و معنوی را میسازد.
محویم به حسن شمس تبریزدر محو نه او بود نه ماییم
هوش مصنوعی: به شدت تحت تأثیر زیبایی شمس تبریز هستم، اما این تأثیر نه تنها به خاطر خود اوست، بلکه به خاطر حالتی است که در آن قرار دارم.