غزل شمارهٔ ۲۰۷۶
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از معشوق خود می‌خواهد که او را رها نکند و در کنار او باشد. او از تمایلات دنیوی و عذر و بهانه‌ها فاصله می‌گیرد و بر دوستی و عشق تأکید می‌کند. شاعر به این نکته اشاره می‌کند که زندگی پر از دام‌ها و تله‌هاست و باید از آرزوهای بی‌پایه دوری کرد. او دعوت می‌کند که فقط به عشق و معشوق فکر شود و از حواشی خودداری گردد. در پایان، شاعر به سختی عاشقانه‌ای که با فراق همراه است، اشاره می‌کند و می‌گوید هیچ چیزی جز فراق نباید باعث سوختن دل شود.
به جان تو که از این دلشده کرانه مکنبساز با من مسکین و عزم خانه مکن
هوش مصنوعی: با جان تو سوگند، نگذار که این دل به دیوار بیفتد. با من بیچاره مدارا کن و تصمیم به دوری نگیر.
بهانه‌ها بمیندیش و عذر را بگذارمرا مگیر ز بالا و خشک شانه مکن
هوش مصنوعی: به عذر و بهانه‌ها فکر نکن و از من دور نشو. ما را از دوری نرنجان و رفتار خشک و بیاحساسی نداشته باش.
شراب حاضر و دولت ندیم و تو ساقیبده شراب و دغل‌های ساقیانه مکن
هوش مصنوعی: شراب آماده است و حال ما خوب است، ای ساقی، شراب بده و از تزویر و نیرنگ خودداری کن.
نظر به روی حریفان بکن که مست تواندنظر به روزن و دهلیز و آستانه مکن
هوش مصنوعی: به چهره رقیبان نگاه کن، زیرا مستی واقعی از تماشا به آنها حاصل میشود. اما نگاه کردن به روزنهها و ورودیها را رها کن.
بجز به حلقه عشاق روزگار مبربجز به کوی خرابات آشیانه مکن
هوش مصنوعی: جز در جمع عاشقان قدم نگذار و جز در محل خرابات، جایی نیاشین.
ببین که عالم دام است و آرزو دانهبه دام او مشتاب و هوای دانه مکن
هوش مصنوعی: به دقت نگاه کن که این دنیا مانند دام است و آرزوها نیز همچون دانههایی هستند که در این دام وجود دارند. پس فریب نخور و به دنبال جذب کردن این دانهها نباش.
ز دام او چو گذشتی قدم بنه بر چرخبه زیر پای به جز چرخ آستانه مکن
هوش مصنوعی: وقتی از دام او عبور کردی، قدمت را بر روی چرخ بگذار و فقط به چرخ توجه کن و به هیچ چیز دیگر فکر نکن.
به آفتاب و به مهتاب التفات مکنیگانه باش و به جز قصد آن یگانه مکن
هوش مصنوعی: به خورشید و ماه توجه نکن، تنها به یک هدف متعهد باش و جز آن هدف به چیز دیگری فکر نکن.
مکن قرار تو بی‌او چو کاسه بر سر آبمگیر کاسه به هر مطبخی دوانه مکن
هوش مصنوعی: چنان رفتار نکن که بدون او آرامش داشته باشی، مانند کاسهای بر سر آب، که به هر آشپزخانهای نمیتوان وارد شد.
زمانه روشن و تاریک و گرم و سرد شودمقام جز به سرچشمه زمانه مکن
هوش مصنوعی: زمان همیشه تغییر می‌کند و ممکن است حالتی روشن یا تاریک، گرم یا سرد به خود بگیرد. اما از مقام و جایگاه خود تنها به سرچشمه و منبع اصلی تکیه کن و متکی باش.
مکن ستایش بر وی عتاب را بمپوشمده قطایف و آن سیر در میانه مکن
هوش مصنوعی: از ستایش کردن کسی که باید نکوهش شود پرهیز کن و در عین حال برای او عشق و محبتی ابراز نکن. در میانه کار هم نباید دور خوردن و مهمانی برگزار کرد.
ولی چه سود که کار بتان همین باشدمگو به شعله آتش هلا زبانه مکن
هوش مصنوعی: ولی چه فایده دارد که کار و کردار معشوقان همین باشد؟ نگو که مانند شعله آتش خود را به خطر میاندازید.
بگو به هرچ بسوزی بسوز جز به فراقروا نباشد و این یک ستم روانه مکن
هوش مصنوعی: به هر چیزی که میسوزی بسوز، اما تنها در مورد دوری و جدایی این کار مناسب نیست و این یک بیعدالتی است که انجام ندهی.