غزل شمارهٔ ۲۱۶۹
هوش مصنوعی: این شعر به هشدار درباره فریبندگی دنیا و خطرات ناشی از غرور و اعتماد به نفس بیجا می‌پردازد. شاعر به انسان می‌گوید که حتی اگر در زندگی بخت و اقبال خوبی داشته باشد، نباید از مکر و فریب الهی غافل شود. او تأکید می‌کند که ممکن است شخص به راحتی فریب کند و در خروجی، دچار خطا و اشتباه شود. همچنین به این نکته اشاره می‌شود که در این دنیای فریبنده، باید به خداوند و نعمت‌هایش توجه کرد و همواره در جستجوی حقیقت و نور الهی بود تا از اشتباهات و خطاها محفوظ ماند. نهایتاً، شاعر انسان را به سوی باغ وحدت و خوشحالی در خداوند دعوت می‌کند.
ز مکر حق مباش ایمن اگر صد بخت بینی توبمال این چشم‌ها را گر به پندار یقینی تو
هوش مصنوعی: هرگز نسبت به مکر و فریب حق احساس اطمینان نکن، حتی اگر به ظاهر هزار شانس و بخت داشته باشی. این چشم‌ها را ببند و به پندارهای خود حتی از یقین هم نباید اعتماد کنی.
که مکر حق چنان تند است کز وی دیده جانتتو را عرشی نماید او و گر باشی زمینی تو
هوش مصنوعی: مکر الهی آنقدر قوی و سریع است که میتواند چشم و دل تو را به مقام عرش برساند، حتی اگر در زمین باشی.
گمان خاینی می بر تو بر جان امین شکلتکه گر تو ساده دل باشی ندارد سود امینی تو
هوش مصنوعی: شک من به تو، که به جانم محبت داری، از این بابت است که اگر تو آدم سادهدلی باشی، دیگر هیچ فایدهای از این محبت و امانتداری تو نمیبرم.
خریدی هندوی زشتی قبیحی را تو در چادرتو ساده پوستین بر بوی زهره روی چینی تو
هوش مصنوعی: تو یک زن زشت و بدقیافه را خریدی، در چادر سادهای که داری و با پوشاکی شبیه پوستین، او بوی عطر گل زهره را میدهد و زیباییاش مثل صورت چینیهاست.
چو شب در خانه آوردی بدیدی روش بی‌چادرز رویش دیده بگرفتی ز بویش بستی بینی تو
هوش مصنوعی: همانطور که شب به خانه وارد شدی، زیبایی او را بدون چارچوب و پوشش مشاهده کردی و به خاطر عطرش، چشمانت را بستی.
در این بازار طراران زاهدشکل بسیارندفریبندت اگر چه اهل و باعقل متینی تو
هوش مصنوعی: در این مکان افرادی با ظاهری موجه و با اخلاق به وفور یافت میشوند که میتوانند تو را فریب دهند، هرچند که تو فردی منطقی و با درایت هستی.
مگر فضل خداوند خداوندان شمس الدینکند تنبیه جانت را کند هر دم معینی تو
هوش مصنوعی: آیا جز لطف و بخشش خداوند، کسی میتواند روح تو را هر لحظه بیدار و هوشیار کند؟
ببین آن آفتابی را کش اول نیست و نی پایانکه اندر دین همی‌تابد اگر از اهل دینی تو
هوش مصنوعی: به آفتابی نگاه کن که نه آغاز دارد و نه پایان، چون نورش در دین نیز میتابد، اگر خود از اهل ایمان باشی.
به سوی باغ وحدت رو کز او شادی همی‌رویدکه هر جزوت شود خندان اگر در خود حزینی تو
هوش مصنوعی: به سمت باغی که وحدت و یکدلی در آن وجود دارد برو، زیرا اینجا شادی و سرور میروید. اگر درونت غم و اندوهی باشد، هر جزئی از وجودت میتواند خندیده و شاداب شود.