غزل شمارهٔ ۲۲۷۹
هوش مصنوعی: این شعر به توصیف یک وجود نورانی و الهی می‌پردازد که به ناگاه در میان انسان‌ها ظاهر شده است. شاعر با اشاره به رحمت و لطف الهی، به زیبایی‌های این وجود و تأثیر آن بر زندگی انسان‌ها اشاره می‌کند. او به محبوبیت لیلی و مجنون می‌پردازد و همچنین جذبه‌ی روحانی این شخصیت را بررسی می‌کند. شاعر بیان می‌کند که این وجود نورانی دنیای خیالات را به حقیقت تبدیل کرده و انسان‌ها را به سوی معرفت و درک عمیق‌تر سوق می‌دهد. در پایان، شاعر از خداوند خواستار شناختی فراتر از علم و عمل می‌شود، به خصوص از علم منطقی که او را از حقیقت دور کرده است.
این کیست این این کیست این در حلقه ناگاه آمدهاین نور اللهی است این از پیش الله آمده
هوش مصنوعی: این چه کسی است که به طور ناگهانی وارد شده است؟ این نور الهی است که از سوی خداوند آمده است.
این لطف و رحمت را نگر وین بخت و دولت را نگردر چاره بداختران با روی چون ماه آمده
هوش مصنوعی: به این مهربانی و رحمت توجه کن و همچنین به این شانس و خوشبختی. در میان دشواریها و مشکلات، شخصی با چهرهای مانند ماه به چارهجویی آمده است.
لیلی زیبا را نگر خوش طالب مجنون شدهو آن کهربای روح بین در جذب هر کاه آمده
هوش مصنوعی: نگاه کن به لیلی زیبا که چگونه عاشق مجنون شده است و آن روحی که چون کهربا میدرخشد، در دامان جذب هر چیز کوچکی قرار گرفته است.
از لذت بوهای او وز حسن و از خوهای اووز قل تعالوهای او جان‌ها به درگاه آمده
هوش مصنوعی: از خوشبویی و زیبایی او و از ویژگیهای نیک او و از دعوتهایش جان‌ها به درگاه او میآیند.
صد نقش سازد بر عدم از چاکر و صاحب علمدر دل خیالات خوشش زیبا و دلخواه آمده
هوش مصنوعی: از دل خیالهای زیبا و دلنشین، صد نوع تصویر و شکل در عالم عدم خلق می‌شود و این کار نشاندهنده تأثیر عمیق دانش و علم است که در دل نیکو و خوشایند به انسان وحی می‌شود.
تخییل‌ها را آن صمد روزی حقیقت‌ها کندتا دررسد در زندگی اشکال گمراه آمده
هوش مصنوعی: تصورهایی که داریم در نهایت به واقعیت تبدیل خواهند شد و این واقعیتها ما را از مسیرهای نادرست و گمراهکننده دور میکنند و به سوی زندگی درست هدایت میکنند.
از چاه شور این جهان در دلو قرآن رو برآای یوسف آخر بهر توست این دلو در چاه آمده
هوش مصنوعی: از چاه تلخ و دردناک این دنیا، قرآن را بیرون بیاور، ای یوسف! زیرا این دلو (سطل) به خاطر تو در این چاه آمده است.
کی باشد ای گفت زبان من از تو مستغنی شدهبا آفتاب معرفت در سایه شاه آمده
هوش مصنوعی: چه کسی است که بتواند بگوید من از تو بینیاز شدهام، در حالی که با روشنایی دانش و در زیر سایه پادشاه آمدهام؟
یا رب مرا پیش از اجل فارغ کن از علم و عملخاصه ز علم منطقی در جمله افواه آمده
هوش مصنوعی: ای خدا، پیش از آنکه مرگ به سراغم بیاید، مرا از علم و عمل رهایی بخش، به ویژه از علم منطق که در هر زبانی عنوان شده است.