غزل شمارهٔ ۲۶۲۱
هوش مصنوعی: این شعر درباره درد و رنج دل و بررسی احوالات درونی انسان است. شاعر از دل میخواهد که به مشکلات و رنجهایی که تجربه کرده است، نگاه کند و واقعیتهایی چون زشتی و نقص خود را بپذیرد. او تاکید میکند که رنجها میتوانند به آگاهی و بالندگی روح کمک کنند و نباید در برابر آنها ناامید شد. شاعر در پایان به یادآوری وجود مقام و فضیلت در نزد شخصیتی چون شمس تبریزی اشاره میکند و دعوت به تلاش برای دستیابی به فضل و فیض الهی دارد.
از هر چه ترنجیدی با دل تو بگو حالیکای دل تو نمیگفتی کز خویش شدم خالی
هوش مصنوعی: هرچه که از آن ناراحت هستی، با دل خود در میان بگذار، ای دل من! تو که نمیگفتی که از خودم خالی شدهام و احساس تنهایی میکنم.
این رنج چو در وا شد دعوی تو رسوا شدزشتی تو پیدا شد بگذار تو نکالی
هوش مصنوعی: این درد و رنج که بیرون آمد، ادعای تو رسوا شد و زشتیهایت آشکار گردید. بهتر است کنار بروی و دست از خودخواهی برداری.
در صورت رنج خود نظاره بکن ای بدکی باشد با این خود آن مرتبه عالی
هوش مصنوعی: بهتر است که در هنگام مواجهه با مشکلات و رنجها، به خودت توجه کنی و ببینی که چه بهبودی میتوانی از این تجربهها به دستآوری. در این راه میتوانی به کمال و مرتبهای بلند دست یابی.
بنگر که چه زشتی تو بس دیوسرشتی تواین است که کشتی تو پس از کی همینالی
هوش مصنوعی: به آنچه که در تو زشتی است توجه کن؛ این زشتی ناشی از چهرهی ناپسند توست. حالا دیگر چرا میخواهی با دست خودت این کشتی را به نابودی بکشی؟
گر رنج بشد مشکل نومید مشو ای دلکز غیب شود حاصل اندر عوض ابدالی
هوش مصنوعی: اگرچه رنج و سختی میکشی، ناامید نشو ای دل، زیرا از راهی که نمیبینی، برکت و پاداش به تو خواهد رسید.
از ذوق چو عوری تو هر لحظه بشوری توکای کعبه چه دوری تو از حیزک خلخالی
هوش مصنوعی: هر زمان که از شوق و شادی به وجد میآیی، تو مانند یک عور در حال نغمهخوانی و رقصی، و میپرسی که ای کعبه، چقدر از محلی که من در آن هستم دوری؟
در بادیه مردان را کاری است نه سردان راکاین بادیه فردان را بزدود ز ارذالی
هوش مصنوعی: در بیابان، برای مردان کارهای بزرگی وجود دارد، نه برای کسانی که تنها به خنک شدن و آسایش خود فکر میکنند؛ زیرا این بیابان، نابخردیها و زشتیها را از انسانها دور میکند.
در خدمت مخدومی شمس الحق تبریزیبشتاب که از فضلش در منزل اجلالی
هوش مصنوعی: به سرعت به خدمت مولای بزرگوار شمس الحق تبریزی برو، زیرا از دانش و فضیلت او در منزلتی بلند بهرهمند خواهی شد.