غزل شمارهٔ ۲۷۷۵
هوش مصنوعی: این شعر به بیان مفهوم عشق و بیخود شدن در دنیای معنوی می‌پردازد. شاعر می‌گوید که برای رسیدن به عشق حقیقی و قرب الهی، باید از خود و دنیای مادی فاصله گرفت و در هوای بیخودی غوطه‌ور شد. او تأکید می‌کند که نعمت‌ها و دولتمندی‌های دنیوی برای عاشق حقیقی ارزشی ندارند و تنها بلای بیخودی است که او را به سرمنزل مقصود می‌رساند.
شاعر همچنین اشاره می‌کند که غم و نگرانی دیگران نباید در مسیر عشق او خللی ایجاد کند و باید با افرادی معاشرت کند که عاشق عشق الهی هستند. او هشدار می‌دهد که اگر کسی بیخودی را نشناسد، به مقام و قدرت دنیوی دست می‌یابد، اما این مقام بدون عشق واقعی چه ارزشی دارد؟
در نهایت، برای دستیابی به روشنایی و ضیافت عشق (شمس تبریزی) باید از خودخواهی و خودمحوری دوری کرد و خانه دل را برای ورود آن نور آماده نمود.
مرغ دل پران مبا جز در هوای بیخودیشمع جان تابان مبا جز در سرای بیخودی
هوش مصنوعی: پرنده دل را در صورتی به پرواز در آور که فقط در فضای بیخود بودن باشد و شمع جان خود را فقط در خانه بیخودی روشن کن.
آفتاب لطف حق بر عاشقان تابنده بادتا بیفتد بر همه سایه همای بیخودی
هوش مصنوعی: خداوند به عاشقانش روشنایی و رحمت عطا کند تا سایهی عشق و بیخودی بر همه جا افکنده شود.
گر هزاران دولت و نعمت ببیند عاشقیناید اندر چشم او الا بلای بیخودی
هوش مصنوعی: اگر عاشق باشد، حتی اگر هزاران نعمت و خوشی را ببیند، هیچ چیز نمیتواند او را جذب کند؛ جز رنج و درد ناشی از عاشق شدن.
بنگر اندر من که خود را در بلا افکنده‌اماز حلاوت‌ها که دیدم در فنای بیخودی
هوش مصنوعی: به خودت نگاه کن و ببین که چگونه خود را به خطر انداختهام، از خوشیها و لذتهایی که در حالت از دست دادن خود تجربه کردهام.
جان و صد جان خود چه باشد گر کسی قربان کنددر هوای بیخودی و از برای بیخودی
هوش مصنوعی: اگر کسی جان و جانهای بسیار خود را در راه عشق و برای رسیدن به حالت بیخودی فدای کند، چه ارزشی دارد؟
عاشقا کمتر نشین با مردم غمناک توتا غباری درنیفتد در صفای بیخودی
هوش مصنوعی: ای عاشقان، کمتر در کنار افراد غمگین بنشینید، تا اینکه مشکلی در خلوص و صفای حالت بیخودیتان به وجود نیاید.
باجفا شو با کسی کو عاشق هشیاری استتا بیابی ذوق‌ها اندر وفای بیخودی
هوش مصنوعی: با کسانی دوست شو که عاشق هشیاری و آگاهی هستند، تا بتوانی زیباییها و لذتهای وفاداری در حالت بیخود و عاشقانه را درک کنی.
بیخودی را چون بدانی سروری کاسد شودای سری و سروری‌ها خاک پای بیخودی
هوش مصنوعی: وقتی که به بیهودهگی پی ببری، بزرگی و مقام تو بر باد خواهد رفت؛ زیرا بزرگی و مقام تنها در سایهی بیخودی و بیانگاری معنا پیدا می‌کند.
خوش بود ظاهر شدن بر دشمنان بر تخت ملکلیک آن‌ها هیچ نبود جان به جای بیخودی
هوش مصنوعی: ظاهر شدن بر دشمنان و نشستن بر throne سلطنت لذتی دارد، اما این لذت در برابر بیخود شدن و از دست دادن جان هیچ ارزشی ندارد.
گر تو خواهی شمس تبریزی شود مهمان توخانه خالی کن ز خود ای کدخدای بیخودی
هوش مصنوعی: اگر میخواهی شمس تبریزی به خانهات بیاید، دل و جانت را از خودت خالی کن و از خودخواهی کنار برو.