غزل شمارهٔ ۲۸۷۵
هوش مصنوعی: این شعر به زیبایی و جذابیت معشوقه اشاره دارد و شاعر با استفاده از تمثیل‌های مختلف، او را شبیه به نی و سنگ توصیف می‌کند. او می‌گوید که دلش را به همسایگی این معشوقه سپرده تا از زیبایی‌های او بهره‌مند شود. شاعر به این نکته نیز اشاره می‌کند که زیبایی معشوقه به حدی است که سبزه‌ها نیز در برابر او محو می‌شوند و با وجود این‌که او به بسیاری از عناصر خوب زندگی آمیخته است، عقل نمی‌تواند او را به سادگی درک کند.
نی تو شکلی دگری سنگ نباشی تو زریسنگ هم بوی برد نیز که زیباگهری
هوش مصنوعی: تو همچون نی نیستی که شکل دیگری داشته باشی، بلکه همانند سنگ، زیبا و ارزشمند هستی که بوی خوشی نیز دارد.
دل نهادم که به همسایگیت خانه کنمکه بسی نادر و سبز و تر و عالی شجری
هوش مصنوعی: دل را آماده کردهام که در کنار تو زندگی کنم، زیرا در اینجا درختان بسیار نادر و سرسبز و بلند وجود دارند.
سبزه‌ها جمله در این سبزی تو محو شوندمن چه گویم که تری تو نماند به تری
هوش مصنوعی: همه سبزه‌ها در زیبایی تو گم می‌شوند و من چه بگویم که تری و رطوبت تو دیگر باقی نمانده است.
گرچه چون شیر و شکر با همه آمیخته‌ایهیچ عقلی نپذیرد ز تو که زین نفری
هوش مصنوعی: اگرچه تو همچون شیر و شکر با همه ترکیب شدهای، هیچ عقلی نمی‌تواند بپذیرد که تو از افرادی هستی که به این شکل به آمیختگی رسیدهای.