غزل شمارهٔ ۲۹۱۰
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به بازگشت عشق و شادی اشاره می‌کند. او از ظهور معشوقی با زیبایی‌های خاص صحبت می‌کند که یادآور خوشی‌های گذشته است. باغی پر از گل‌های تازه و طراوت بهار توصیف می‌شود. اندیشه‌ها و احساسات عمیق شاعر، تحت تأثیر عشق و شراب قرار گرفته و او را مست می‌کند. همچنین، شاعر به تقویت ایمان و روحیه انسانی در اثر عشق اشاره دارد، به طوری که حتی گناهکاران نیز به حقیقت پی می‌برند. در نهایت، او این احساسات را در دل خود حفظ می‌کند تا همیشه مورد توجه قرار گیرد.
باز گردد عاقبت این در؟ بلیرو نماید یار سیمین‌بر؟ بلی
هوش مصنوعی: در نهایت، دوباره این در به روی من باز خواهد شد و یار زیبا و نقرهگونم را ملاقات خواهم کرد.
ساقی ما یاد این مستان کندبار دیگر با می و ساغر؟ بلی
هوش مصنوعی: ای ساقی، خواهش دارم که دوباره یاد این خماران را با شراب و جام زنده کنی.
نوبهار حُسن آید سوی باغ؟بشکفد آن شاخه‌های تر؟ بلی
هوش مصنوعی: بهار زیبا فرا میرسد و درختان جوان در باغ شکوفه میزنند.
طاق‌های سبز چون بندد چمنجفت گردد ورد و نیلوفر؟ بلی
هوش مصنوعی: زمانی که چمنزار به طرز خوبی سبز می‌شود، گلها و نیلوفرها نیز به زیبایی در کنار هم شکوفا میشوند.
دامن پُر خاک و خاشاکِ زمینپُر شود از مشک و از عنبر؟ بلی
هوش مصنوعی: زمین با خاک و خار و خاشاک پر شده، اما پر از عطر مشک و عنبر نیز می‌شود.
آن بر سیمین و این روی چو زراندرآمیزند سیم و زر؟ بلی
هوش مصنوعی: در اینجا گفته می‌شود که دو چیز مختلف، یکی با رنگ نقرهای و دیگری با رنگ طلایی، به شکلی زیبا و هماهنگ با هم ترکیب میشوند.
این سر مخمورِ اندیشه‌پرستمست گردد زان میِ احمر؟ بلی
هوش مصنوعی: این سر، که پر از افکار و اندیشههاست، به خاطر نوشیدن آن می سرخ و شاداب می‌شود و حالتی مستی پیدا می‌کند.
این دو چشم اشکبارِ نوحه‌گرروشنی یابد از آن منظر؟ بلی
هوش مصنوعی: این دو چشم که از اشک پر شدهاند، با دیدن آن صحنه روشنایی پیدا میکنند.
گوش‌ها که حلقه در گوشِ وی استحلقه‌ها یابند از آن زرگر؟ بلی
هوش مصنوعی: گوشهایی که به عنوان زینت در گوش او هستند، از هنر زرگری و مهارت او بهرهمند میشوند.
شاهدِ جان چون شهادت عرضه کردیابد ایمان این دلِ کافر؟ بلی
هوش مصنوعی: وقتی محبوب جان خود را به نمایش بگذارد، دل بیایمان نیز به حقیقت ایمان میآورد.
چون بُراق عشق از گردون رسیدوارهد عیسیِ جان زین خر؟ بلی
هوش مصنوعی: وقتی عشق مانند براق به زمین آمد، روح عیسی از این مرکب بهدست آمد.
جملهٔ خلق جهان در یک کَس استاو بوَد از صد جهان بهتر؟ بلی
هوش مصنوعی: تمام موجودات جهان در وجود یک شخص خلاصه شدهاند و او از تمام جهانیان با ارزشتر است.
من خمش کردم و لیکن در دلمتا ابد روید نی و شکّر؟ بلی
هوش مصنوعی: من خاموش ماندم، اما در دل من همیشه تلخی و شیرینی وجود دارد.