بخش ۱۰۵ - رفتن هر دو خصم نزد داود علیه السلام
هوش مصنوعی: این متن به نوعی دیالوگ بین یک شخص مسلمان و یک منکر است. شخص مسلمان به پیروزی دعا و ارتباطش با خداوند اشاره می‌کند و می‌گوید که دعاهای او مستجاب شده است. او از تجربه‌های شخصی و اعتماد به خداوند سخن می‌گوید، به ویژه با ذکر داستان یوسف و خواب‌هایی که داشت، که در آن امید و اعتمادش را تقویت کرد.
منکر اما به شک و تردید در مورد تأثیر دعا و ارتباطات معنوی او اشاره می‌کند و باور دارد که دعاها تنها بیهوده و بی‌ثمر هستند. در این گفتگو، مسلمان تأکید می‌کند که دعا وسیله‌ای برای تقرب به خداوند است و باید با ایمان و اخلاص انجام شود. او به عشق و ارادتش به خداوند تاکید کرده و از نگرانی‌های خود در مورد قضاوت دیگران و رسوایی صحبت می‌کند. در نهایت، او امیدش را به رحمت و لطف خداوند حفظ می‌کند.
می‌کشیدش تا به داود نبیکه بیا ای ظالم گیج غبی
هوش مصنوعی: او را به سوی داوود نبی میکشیدند و میگفتند: ای ظالم، بیا و این وضعیت را ببین.
حجت بارد رها کن ای دغاعقل در تن آور و با خویش آ
هوش مصنوعی: ای دغا! وقتی که حجت بر تو روشن شد، دل را رها کن و عقل را در خود بگنجان و با خود این اندیشه را همراه کن.
این چه می‌گویی دعا چه بود مخندبر سر و و ریش من و خویش ای لوند
هوش مصنوعی: چه می‌گویی که دعا چیست؟ خندیدن بر سر و ریش من و خودت، چه کار بیهودهای است ای نازنین.
گفت من با حق دعاها کرده‌اماندرین لابه بسی خون خورده‌ام
هوش مصنوعی: گفت: من در این درخواستها بسیاری دعا کردهام و در این راه سختیهای زیادی را تحمل کردهام و اشکهای زیادی ریختهام.
من یقین دارم دعا شد مستجابسر بزن بر سنگ ای منکرخطاب
هوش مصنوعی: من مطمئنم که دعای تو پاسخ داده شده است، پس به سنگ نگاه کن، ای کسی که نافرمانی میکنی.
گفت گرد آیید هین یا مسلمینژاژ بینید و فشار این مهین
هوش مصنوعی: بیا دور هم جمع شوید ای مسلمانان، و این خوشی را ببینید و از این زیبایی لذت ببرید.
ای مسلمانان، دعا مال مراچون از آن او کند بهر خدا
هوش مصنوعی: ای مسلمانان، دعای شما برای من ارزشمند است، زیرا اگر برای خداوند باشد، همه چیز به او تعلق دارد و فقط به خاطر او انجام میشود.
گر چنین بودی همه عالم بدینیک دعا املاک بردندی بکین
هوش مصنوعی: اگر همه عالم به یک دعا و درخواست خداوند مشغول بودند، تمام موجودات در این دنیا از برکت آن دعا بهرهمند میشدند.
گر چنین بودی گدایان ضریرمحتشم گشته بدندی و امیر
هوش مصنوعی: اگر چنین باشد، گدایان نابینا نیز با وقار و احترام فراوان به درجات بالایی میرسیدند و به مقامهای عالی میرسیدند.
روز و شب اندر دعااند و ثنالابه‌گویان که تو ده‌مان ای خدا
هوش مصنوعی: روز و شب مردم در دعا و ستایش تو مشغولند و با ناله و فریاد از تو درخواست میکنند که ای خدا، تو بخشنده و عمقنما هستی.
تا تو ندهی هیچ کس ندهد یقینای گشاینده تو بگشا بند این
هوش مصنوعی: در این بیت poet از قدرت و توانایی خود در ایجاد تغییر و قضاوت می‌گوید. او تأکید می‌کند که تا زمانی که تو به کسی چیزی ندهی، هیچکس نمیتواند چیزی بدهد یا مطمئن باشد. همچنین از این میخواهد که تو، یعنی گشاینده و منبع برکات، گرهها و مشکلات را باز کنی.
مکسب کوران بود لابه و دعاجز لب نانی نیابند از عطا
هوش مصنوعی: کار کسانی که تنها به لابه و دعا مشغولند، کور و بی‌ثمر است؛ زیرا جز یک تکه نان چیزی از نعمتها به دست نخواهند آورد.
خلق گفتند این مسلمان راست‌گوستوین فروشندهٔ دعاها ظلم‌جوست
هوش مصنوعی: افراد میگویند که این شخص مسلمان و راستگو است، اما این فروشندهٔ دعاها ظالم و بیرحم میباشد.
این دعا کی باشد از اسباب ملککی کشید این را شریعت خود بسلک
هوش مصنوعی: این دعا چه زمانی برآورده میشود و چه عواملی میتوانند به حکومت کمک کنند؟ آیا این موضوع را شریعت خود به راهی هدایت کرده است؟
بیع و بخشش یا وصیت یا عطایا ز جنس این شود ملکی تورا
هوش مصنوعی: هر معامله، بخشش، وصیت یا عطایی که انجام شود، میتواند چیزی باشد که به تو تعلق میگیرد و مالک آن میشوی.
در کدامین دفترست این شرع نوگاو را تو باز ده یا حبس رو
هوش مصنوعی: در کدامیک از کتابها یا قوانین جدید، این موضوع مطرح شده است که میتواند به آزادی گاوی اشاره کند، یا اینکه باید آن را به زندان بفرستیم؟
او به سوی آسمان می‌کرد روواقعهٔ ما را نداند غیر تو
هوش مصنوعی: او به سمت آسمان نگاه می‌کند و جز تو هیچکس از ماجراهای ما خبر ندارد.
در دل من آن دعا انداختیصد امید اندر دلم افراختی
هوش مصنوعی: در قلب من دعا و آرزو بوجود آوردی و امیدهای زیادی را در درونم روشن کردی.
من نمی‌کردم گزافه آن دعاهمچو یوسف دیده بودم خوابها
هوش مصنوعی: من بیدلیل دعا نمی‌کردم، چون همچون یوسف خواب‌هایی را دیده بودم.
دید یوسف آفتاب و اخترانپیش او سجده‌کنان چون چاکران
هوش مصنوعی: یوسف مانند خورشید و ستارهها را میبیند که به احترام او به پیشگاهش سجده میکنند، مانند بندگانی وفادار.
اعتمادش بود بر خواب درستدر چه و زندان جز آن را می‌نجست
هوش مصنوعی: او به خواب و رویاهایی که درست و واقعی به نظر میرسید، اعتماد داشت و هیچ چیز دیگری غیر از آن را نمیتواند تحمل کند.
ز اعتماد او نبودش هیچ غماز غلامی وز ملام و بیش و کم
هوش مصنوعی: به خاطر اعتمادی که به او داشت، هیچ نگرانی از وضعیت زندگی، انتقادها و کم و کاستیها نداشت.
اعتمادی داشت او بر خواب خویشکه چو شمعی می‌فروزیدش ز پیش
هوش مصنوعی: او به خواب خود اطمینان داشت، مانند شمعی که نورش را از قبل روشن می‌کند.
چون در افکندند یوسف را به چاهبانگ آمد سمع او را از اله
هوش مصنوعی: زمانی که یوسف را به درون چاه انداختند، صدای نالهاش به آسمان رسید و خداوند صدای او را شنید.
که تو روزی شه شوی ای پهلوانتا بمالی این جفا در رویشان
هوش مصنوعی: ای پهلوان، روزی به مقام رفیع میرسی تا بتوانی این ظلم و ستم را بر روی ستمگران از بین ببری.
قایل این بانگ ناید در نظرلیک دل بشناخت قایل را ز اثر
هوش مصنوعی: صدا و ندا به چشم نمیآید، اما دل از نشانهها و آثارش شناخت پیدا می‌کند.
قوّتی و راحتی و مَسندیدر میان جان فتادش زان ندا
هوش مصنوعی: نیرویی، آرامشی و پشتیبانی در درون جان او وجود داشت که ناشی از آن ندا بود.
چاه شد بر وی بدان بانگ جلیلگلشن و بزمی چو آتش بر خلیل
هوش مصنوعی: پردهای از صدا و زیبایی بر او کشیده شد، گویی که حوادثی بزرگ و آتشین در دلش شعلهور است؛ مانند چاهی عمیق که در دل گلها و جشنها نهفته است.
هر جفا که بعد از آنش می‌رسیداو بدان قوت به‌شادی می‌کشید
هوش مصنوعی: هر آسیبی که به او میرسید، او با قدرت و شادی آن را تحمل می‌کرد.
همچنانک ذوق آن بانگ الستدر دل هر مؤمنی تا حشر هست
هوش مصنوعی: همچنان که شادی و لذت آن نغمهی "الست" در دل هر مؤمنی تا روز قیامت وجود دارد.
تا نباشد در بلاشان اعتراضنه ز امر و نهی حقشان انقباض
هوش مصنوعی: اگر در سختیها و مشکلاتشان اعتراضی وجود نداشته باشد، نه از لحاظ دستورات الهی تنگنایی وجود دارد.
لقمهٔ حکمی که تلخی می‌نهدگلشکر آن را گوارش می‌دهد
هوش مصنوعی: حکمت و تجربهای که در ابتدا ممکن است تلخ به نظر بیاید، در نهایت شیرینی و خوشی را به همراه خواهد داشت.
گلشکر آن را که نبود مستندلقمه را ز انکار او قی می‌کند
هوش مصنوعی: آنکه گلشکرفام است و مستند نیست، لقمه را از انکار او به ناز میخورد.
هر که خوابی دید از روز الستمست باشد در ره طاعات مست
هوش مصنوعی: هر کسی که در روز الست خوابیده و آن خواب را میبیند، در راه انجام عبادتها و کارهای نیک سرمست و خوشحال است.
می‌کشد چون اشتر مست این جوالبی فتور و بی گمان و بی ملال
هوش مصنوعی: این جمله اشاره به حالتی از شگفتی و خلسه دارد، که شخصی بیدغدغه و با آرامش در حال پیشروی است، مانند شتری که به طور طبیعی و بدون هیچگونه نگرانی در حال حرکت است. او به نظر میرسد که با اطمینان و شادی به جلو میرود و هیچ ترس یا ناامیدی ندارد.
کفک تصدیقش به‌گِرد پوز اوشد گواه مستی و دلسوز او
هوش مصنوعی: نشانههای سرمستی و دلسوزی او، به قدری واضح است که بر همه آشکار شده و دیگر نیازی به گفتن نیست.
اشتر از قوت چو شیر نر شدهزیر ثقل بار اندک‌خور شده
هوش مصنوعی: یالها و قدرت یک شتر به اندازهی شیر نر است، اما با وجود این، وقتی زیر بار سنگین میرود، به قدری کم میخورد که به آن ضعیف شده است.
ز آرزوی ناقه صد فاقه برومی‌نماید کوه پیشش تار مو
هوش مصنوعی: از آرزوی اسب، صد تن گرسنه جلوی او مانند تار موی یک کوه به نظر میرسند.
در الست آنکو چنین خوابی ندیداندرین دنیا نشد بنده و مرید
هوش مصنوعی: در عالم پیش از دنیا، چنین خواب‌هایی دیده نشد و در این جهان نیز کسی به این مرحله تسلیم و بندگی نرسید.
ور بشد اندر تردد صد دلهیک زمان شُکرستش و سالی گله
هوش مصنوعی: اگر در مدت زمانی طولانی، قلبها دچار تردید و تغییرات شوند، باعث خوشحالی و رضایت میشود و شاید یک سال غم و ناراحتی هم به وجود آورد.
پای پیش و پای پس در راه دینمی‌نهد با صد تردد بی یقین
هوش مصنوعی: او در مسیر دین با تردید و ناپایداری قدم برمیدارد و همواره در فکر و اندیشه است.
وام‌دار شرح اینم نک گروور شتابستت ز الم نشرح شنو
هوش مصنوعی: اگر به دنبال توجیه و توضیحی برای وضعیت خود هستی، بهتر است به احساسات و درون خود توجه کنی. اگر در فشار و اضطراب هستی، گوش کن که چگونه میتوانی آرامش پیدا کنی.
چون ندارد شرح این معنی کرانخر به سوی مدعی گاو ران
هوش مصنوعی: اگر کسی نتواند مفهوم این مسئله را به درستی درک کند، مانند خر راه خود را به سمت اتهامزنندهای میبرد که گاوش را میراند.
گفت کورم خواند زین جرم آن دغابس بلیسانه قیاسست ای خدا
هوش مصنوعی: گفت که من نابینا هستم و به خاطر این عمل نادرست، عذرم را میپذیرند. ای خدا، این کلاهبرداری به وضوح نمایان است.
من دعا کورانه کی می‌کرده‌امجز به خالق کدیه کی آورده‌ام
هوش مصنوعی: من هرگز بدون فکر و دلایل واقعی دعا نکردهام و تنها به خدای خالق توجه داشتم.
کور از خلقان طمع دارد ز جهلمن ز تو، کز تُست هر دشوار سهل
هوش مصنوعی: انسانهای نادان از کم دانشی خود به دیگران توقع دارند، اما من از تو انتظار دارم که با داناییات، هر مشکل و سختی را آسان کنی.
آن یکی کورم ز کوران بشمریداو نیاز جان و اخلاصم ندید
هوش مصنوعی: یک نفر از گروه نابینایان، من را به عنوان آسیبدیدهای از بینایی میشمارد، اما او نیاز واقعی من به جان و صداقت را نمیبیند.
کوری عشقست این کوری منحب یعمی و یصمست ای حسن
هوش مصنوعی: عشق باعث شده که من کور و کر شوم، ای زیبایی.
کورم از غیر خدا بینا بدومقتضای عشق این باشد نکو
هوش مصنوعی: من از غیر خدا نابینا هستم و تنها به عشق او بینا میشوم، و این یک ویژگی نیکو است.
تو که بینایی ز کورانم مداردایرم برگرد لطفت ای مدار
هوش مصنوعی: تو که قدرت دیدن داری، مرا به زشتیها نینداز. دوباره به من لطف کن و به دایره محبتت برگرد.
آنچنانک یوسف صدیق راخواب بنمودی و گشتش متکا
هوش مصنوعی: خواب یوسف را مانند یک بالش به او نشان دادی.
مر مرا لطف تو هم خوابی نمودآن دعای بی‌حدم بازی نبود
هوش مصنوعی: تو با لطف خود به من آرامش دادی و دعای بیپایانم در این مساله بیتأثیر نبوده است.
می‌نداند خلق اسرار مراژاژ می‌دانند گفتار مرا
هوش مصنوعی: مردم از درون من بیخبرند و فقط به سخنان ظاهریام قضاوت میکنند.
حقشان است و کی داند راز غیبغیر علّام سِر و ستار عیب
هوش مصنوعی: آنچه حق آنهاست، برای کسی مشخص نیست و فقط کسانی که دانای اسرار و عیوب هستند، میتوانند به آن پی ببرند.
خصم گفتش رو به من کن حق بگورو چه سوی آسمان کردی عمو
هوش مصنوعی: خصم از او میخواهد که رو به او کند و حقیقت را بگوید که به کدام سمت آسمان رفته است. در واقع، او در تلاش است تا از دیگران پرسشی جدی و کنجکاویآمیز کند.
شید می‌آری غلط می‌افکنیلاف عشق و لاف قربت می‌زنی
هوش مصنوعی: تو به عشق و نزدیکیات مباهات میکنی و دروغ می‌گویی، اما در واقعیت اینطور نیست.
با کدامین روی چون دل‌مرده‌ایروی سوی آسمانها کرده‌ای
هوش مصنوعی: با چه صورتی، مانند کسی که دلمرده است، به آسمانها نگاه میکنی؟
غلغلی در شهر افتاده ازینآن مسلمان می‌نهد رو بر زمین
هوش مصنوعی: در شهر غوغا و هیاهویی به پا شده و مسلمانان به نشانه اندوه و خجالت، سر به زمین گذاشتهاند.
کای خدا این بنده را رسوا مکنگر بَدم هم سِر من پیدا مکن
هوش مصنوعی: ای خدا، این بندهات را شرمنده و رسوا نکن، حتی اگر بدیهایی از من وجود دارد، آنها را آشکار نکن.
تو همی‌دانی و شبهای درازکه همی‌خواندم تورا با صد نیاز
هوش مصنوعی: تو هم خوب میدانی که در شبهای طولانی، من با تمام دل و نیاز تو را صدا میزدم.
پیش خلق این را اگر خود قدر نیستپیش تو همچون چراغ روشنیست
هوش مصنوعی: اگر در نظر دیگران ارزش و اعتبار نداشته باشد، اما در نزد تو مانند چراغی است که روشنایی میبخشد.