بخش ۱۷۴ - رسیدن گوهر از دست به دست آخر دور به ایاز و کیاست ایاز و مقلد ناشدن او ایشان را و مغرور ناشدن او به گال و مال دادن شاه و خلعتها و جامگیها افزون کردن و مدح عقل مخطان کردن به مکر و امتحان که کی روا باشد مقلد را مسلمان داشتن مسلمان باشد اما نادر باشد کی مقلد ازین امتحانها به سلامت بیرون آید کی ثبات بینایان ندارد الا من عصم الله زیرا حق یکیست و آن را ضد بسیار غلط‌افکن و مشابه حق مقلد چون آن ضد را نشناسد از آن رو حق را نشناخته باشد اما حق با آن ناشناخت او چو او را به عنایت نگاه دارد آن ناشناخت او را زیان ندارد

هوش مصنوعی: ای ایاز، حالا نگو که این گوهر چقدر ارزش دارد، زیرا به هنر و زیبایی‌اش نمی‌ارزد. گفت: «از آن چه می‌گوئی بیشتر است». او گفت: «اکنون زود خرد را در شکند». سنگ‌ها در آستین به حرکت درآمد و خرد، آن را پیش او درست کرد. از تصادف و بخت، لحظه‌ای نادر از حکمت به دست آمد. آیا ممکن است که او در خواب آن پرنور دیده باشد، که دو سنگ را در آغوش گرفته بود، مانند یوسف که در چاه بود. هر که به پیروزی و نصرت نائل می‌شود، پیش او مراد و هدفش واحد می‌شود و کسی که به وصال یار می‌رسد، از شکست و جنگ نمی‌ترسد. وقتی یقین پیدا کرد که شکست می‌خورد، دیگر چیزی نمی‌تواند او را بترساند. عارفان، از آغاز درکی هوشمندانه دارند و از غم و مشکلات پایان کار فارغ‌اند. عارف صادق، بین خوف و رجا به خدا اعتماد می‌کند و بیم به امید تبدیل می‌شود. پس اگر آن گوهر خاص شکسته شود، صدای فریاد و ناله از امیران برمی‌خیزد که چرا این گوهر نورانی را شکسته‌اند و افراد نادان از جهل خویش نمی‌دانند که ارزش این گوهر چیست.