بخش ۳۸ - داستان آن عجوزه کی روی زشت خویشتن را جندره و گلگونه می‌ساخت و ساخته نمی‌شد و پذیرا نمی‌آمد
هوش مصنوعی: این شعر به موضوع پیری و عشق و حرص می‌پردازد. شاعر به تصویری از فردی نودساله می‌پردازد که ظاهری زرد و رنگ پریده دارد، اما در دل هنوز عشق را احساس می‌کند. او اشاره می‌کند که با افزایش سن، نه تنها احساسات و زیبایی‌های ظاهری تغییر می‌کنند، بلکه عشق و شهوات نیز به نوعی در هم می‌ریزيد. شاعر از حرص و طمع به عنوان خصوصیات منفی در زندگی پیری یاد می‌کند و به فریبندگی عمر طولانی اشاره دارد که ممکن است به نوعی نفرین تبدیل شود. در نهایت، شاعر به زندگی و مقایسه آن با حال و روز سگان پیر اشاره می‌کند که در حالی که آنها پیر شده‌اند، انرژی و حرصشان همچنان باقی است. به طور کلی، این شعر به تناقضات عشق و حرص در طول عمر انسان می‌پردازد و زندگی را به چالش می‌کشد.
بود کمپیری نودساله کلانپر تشنج روی و رنگش زعفران
هوش مصنوعی: یک مرد بزرگسال و مسن با موهای سفید و ظاهری پر از هیجان و انرژی، مانند زعفران درخشان و زیبا، در میان جمعیت دیده میشود.
چون سر سفره رخ او توی تویلیک در وی بود مانده عشق شوی
هوش مصنوعی: وقتی که در کنار سفره، چهره او را میبینم، به نظر میرسد که او در دسترس است، اما در واقع عشق او در دل من باقی مانده است.
ریخت دندانهاش و مو چون شیر شدقد کمان و هر حسش تغییر شد
هوش مصنوعی: دندانها و موی او مانند شیر زیبا و نرم شده است، قد او به شکل کمانی درآمده و هر یک از حسهای او دچار تغییر شده است.
عشق شوی و شهوت و حرصش تمامعشق صید و پاره‌پاره گشته دام
هوش مصنوعی: وقتی که عشق، شهوت و حرص وجود داشته باشد، همه زیبایی‌های عشق به شکلی نامناسب و از هم گسیخته تبدیل میشود.
مرغ بی‌هنگام و راه بی‌رهیآتشی پر در بن دیگ تهی
هوش مصنوعی: پرندهای که در زمان نامناسب میخواند و راهی که بینشانه است، آتشی بدون محتوا در زیر دیگ خالی به وجود میآورد.
عاشق میدان و اسپ و پای نیعاشق زمر و لب و سرنای نی
هوش مصنوعی: دوستدار میدان جنگ و اسب و پای نی هستم، عاشق جلوههای موسیقی و زوایای مختلف آن نیز هستم.
حرص در پیری جهودان را مبادای شقیی که خداش این حرص داد
هوش مصنوعی: در دوران پیری، ای بیچاره، هرگز حرص و طمع نداشته باش، چرا که خداوند این دوری و حرص را به تو ارزانی نداشته است.
ریخت دندانهای سگ چون پیر شدترک مردم کرد و سرگین‌گیر شد
هوش مصنوعی: زمانی که سگ پیر میشود، دندانهایش مانند دندانهای انسان ترک میخورند و او به جای اینکه به انسانها خدمت کند، به جمعآوری سرگینها مشغول میشود.
این سگان شصت ساله را نگرهر دمی دندان سگشان تیزتر
هوش مصنوعی: به این افراد پیر و باتجربه نگاه کن، هر لحظه قدرت و تیزی خرد و هوششان بیشتر میشود.
پیر سگ را ریخت پشم از پوستیناین سگان پیر اطلس‌پوش بین
هوش مصنوعی: پیر سگ، پشم را از پوستینش میریزد، و این سگان کهن را ببین که بر تن اطلس پوشیدهاند.
عشقشان و حرصشان در فرج و زردم به دم چون نسل سگ بین بیشتر
هوش مصنوعی: عشق و حرص آنها در رسیدن به ثروت و زر روز به روز بیشتر میشود، همانطور که در نسل سگ، این حرص و ولع مشهود است.
این چنین عمری که مایهٔ دوزخ استمر قصابان غضب را مسلخ است
هوش مصنوعی: این زندگی که به عذاب و جهنم میانجامد، مانند کشتاری است که برای خشم و عصبانیت قصابان آماده شده است.
چون بگویندش که عمر تو درازمی‌شود دلخوش دهانش از خنده باز
هوش مصنوعی: وقتی به او بگویند که عمرش طولانی خواهد شد، لبخند بر لبانش مینشیند و خوشحال میشود.
این چنین نفرین دعا پندارد اوچشم نگشاید سری بر نارد او
هوش مصنوعی: او فکر می‌کند که نفرین او مانند دعا است و به این دلیل هیچگاه نمیتواند حقیقت را ببیند و بر مشکلاتش تاب بیاورد.
گر بدیدی یک سر موی از معاداوش گفتی این چنین عمر تو باد
هوش مصنوعی: اگر یک تار موی او را میدیدی، میگفتی که عمر تو به این شکل باقی باشد.