بخش ۳۶ - کشتن بهرام وزیر ظالم را
هوش مصنوعی: این متن داستانی است که در آن پادشاهی با مشکلاتی در حکومت و خیانت وزیرش روبرو می‌شود. زمین به دلیل تنگدستی و غم، غمزده است و پادشاه از یاد وزیرش ناراحت می‌شود. او تصمیم می‌گیرد که عدل را برقرار کند و وزیر خائن را در برابر همه به مجازات برساند. پادشاه بعد از ایجاد عدالت، شگفتی‌های خوبی برای مردم فراهم می‌آورد و کارهای منفی را از بین می‌برد. در نهایت، پادشاه پس از دریافت خبرهایی از طرف خاقان (شاه دیگر)، می‌فهمد که او در پی فریفتن و خیانت است. پادشاه به خیرخواهی و درستکاری خود ادامه می‌دهد و بر عدالت تأکید می‌گذارد؛ به طوری که همه چیز به نفع مملکت و مردم تغییر می‌کند و او با دلگرمی به حکومت‌داری ادامه می‌دهد.
چون زمین از گلیم گرد آلودسایه گل بر آفتاب اندود
هوش مصنوعی: وقتی که زمین از خاک و لای کثیف پوشیده شده، سایه گل بر روی آفتاب افتاده است.
شه درین خشت خانهٔ خاکیخشت نمناک شد ز غمناکی
هوش مصنوعی: پادشاه در این خانهٔ زمینی که از خاک ساخته شده، با غم و اندوهی که احساس می‌کند، به حالتی نابود و افسرده درآمده است.
راه می‌جست بر مصالح کارتا ز گل چون برد درشتی خار
هوش مصنوعی: او در تلاش بود که راهی را پیدا کند تا از گل و لای راهی برای عبور پیدا کند و از سختیها و موانع عبور کند.
درجفای جهان نظاره کنانمصلحت را به عدل چاره کنان
هوش مصنوعی: در میان مشکلات و ناملایمات جهان، با دقت و تأمل نگاه کن و سعی کن به بهترین نحو با عدل و انصاف به حل آنها بپردازی.
چون ز کار وزیرش آمد یاددست از اندیشه بر شقیقه نهاد
هوش مصنوعی: زمانی که به یاد کارهای وزیرش افتاد، دستش را بر شقیقهاش گذاشت و از فکر کردن دست برداشت.
تا سحر گه نخفت ازان خجلیدیده برهم نزد ز تنگ دلی
هوش مصنوعی: او تا صبح خوابش نبرد، به خاطر شرمی که داشت و از روی دل نگرانش، چشمانش را بر هم نمینهاد.
چون درین کوزه سفال سرشتچشمه آفتاب ریحان کشت
هوش مصنوعی: چون در این کوزهای که از سفال درست شده، چشمهای از نور خورشید رشد کرده و خوشبویی مانند ریحان به وجود آمده است.
شه چو باران رسیده ریحانیکرد بر تشنگان گل افشانی
هوش مصنوعی: وقتی که پادشاه مثل باران به مردم میرسد و بر دلهای تشنه آنها روح بخشیده، به مانند گلی که بر دشت میریزد، زیبایی و خوشبوئی را منتشر می‌کند.
داد فرمان که تخت بار زنندبر در بارگاه دار زنند
هوش مصنوعی: فرمان دادهاند که تخت پادشاهی را بر درگاه باغزار بزنند و آماده کنند.
عام را بار داد و خود بنشستخاصگان ایستاده تیغ به دست
هوش مصنوعی: او به همگان وعده یاری داد و خود در جایگاه ویژهای نشسته، در حالی که با تیغی در دست آماده مراقبت است.
سربلندان ملک را بنشاندعدل را ناقه بر بلندی راند
هوش مصنوعی: سربازان و بزرگان کشور را با عدالت به مقام و جایگاه بالا مینشاند، درست همانطور که شتر بر بلندی میرود.
جمع کرد از خلایق انبوهیبرکشید از نظارگاه کوهی
هوش مصنوعی: جمعیتی از مردم را گرد هم آورد و از بین آنها، کسی را از دوردستها برگزید.
آن جفا پیشه را که بود وزیرپای تا سر کشیده در زنجیر
هوش مصنوعی: این شخص، که در طول زندگیاش به بیرحمی و ستمگری شهرت دارد، به شدت تحت کنترل و در زنجیر است. او که در گذشته به دیگران آسیب میزد، حالا خود در وضعیتی ناگوار قرار دارد.
زنده بر دار کرد و باک نبردتا چو دزد‌ان به شرمساری مرد
هوش مصنوعی: زنده بر دار کرد و ترسی نداشت تا مانند دزد‌ان با شرمندگی جان سپرد.
گفت هرکه آن‌چنان سرافرازدروزگار‌ش چنین سر اندازد
هوش مصنوعی: هرکس که در زندگیاش موفق و سرفراز باشد، روزگارش را همینگونه میسازد.
از خیانت‌گر‌ی‌ست بدنامیوز بدی هست بد سرانجامی
هوش مصنوعی: خیانت باعث بدنامی می‌شود و بدی سرانجام خوبی نخواهد داشت.
ظالمی کانچنان نماید شورعادلانش چنین کنند به گور
هوش مصنوعی: ظالمی که اینگونه رفتار می‌کند، پس از مرگش شایسته چنین سرنوشتی خواهد بود.
تا نگویی که عدل بی یار استآسمان و زمین بدین کار است
هوش مصنوعی: نکنه بگویی که عدالت بدون یاری وجود ندارد، زیرا آسمان و زمین به این موضوع گواهی میدهند.
هر که میخ و کدینه پیش نهادکنده بر دست و پای خویش نهاد
هوش مصنوعی: هر کسی که ناخوشی یا مشکلی را برای دیگران به وجود می‌آورد، خود در گام اول با آسیبهایی به خودش مواجه خواهد شد.
پس از این داوری نمای بزرگیاد کرد از سگ و شبانه و گرگ
هوش مصنوعی: پس از این قضاوت بزرگ، خاطرهای از سگ و شب و گرگ به یاد می‌آورد.
و آن شبان را بخواند و شاهی دادنیک‌بختی و نیک‌خواهی داد
هوش مصنوعی: شبان را فرا خواند و به او خوشبختی و مهربانی بخشید.
سختی از کار مملکت برداشتبر کسی زور دست کس نگذاشت
هوش مصنوعی: سختیهای کار کشور بر دوش کسی نیفتاد و هیچکس نتوانست بر دیگری تسلط یابد.
تا نه بس دیر از چنان تدبیرآهنش زر شد و پلاس حریر
هوش مصنوعی: او به تدبیر و تلاش خود، توانسته است به موفقیتهای بزرگ دست یابد و به جای فقر و تنگدستی، زندگی با شکوهی را تجربه کند.
لشگر و گنج شد بر او انبوهاین ز دریا گذشت و آن از کوه
هوش مصنوعی: بسیاری از سپاهیان و گنجها بر او جمع شدهاند. برخی از آنها از دریا عبور کرده و برخی دیگر از کوه آمدهاند.
چون به خاقان رسیده شد خبر‌شباز پس شد نداد درد سرش
هوش مصنوعی: زمانی که خبر به خاقان رسید، او به سرعت متوجه شد و دیگر خود را درگیر مشکل نکرد.
کس فرستاد و عذر خواست بسیبر نزد بی رضا‌ی او نفسی
هوش مصنوعی: شخصی برای عذرخواهی نزد کسی رفت، اما او هرگز راضی به پذیرش نبود و حتی نفس او را نیز نپذیرفت.
گفت کان کشتنی که شاهش کشتآفتی بود فتنه را هم پشت
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که شخصی که مورد ظلم و آسیب قرار گرفته است، در حقیقت به یک مشکل بزرگتر و خطرناکتر برخورد کرده است. به عبارتی دیگر، این آزارها و فتنهها، نشانهای از یک آسیب عمیقتر است که در زیر سطح پنهان است.
سوی ما نامه کرد و ما را خواندفصل‌هایی به دلفریبی راند
هوش مصنوعی: او نامهای به سوی ما فرستاد و ما را به خواندن دعوت کرد، فصلهایی که با جذابیت و دلنشینی ما را به خود جذب کرد.
تا بدان عشوه‌های طبع فریباز من‌ِ ساده‌طبع برد شکیب
هوش مصنوعی: تا زمانی که آن جذابیتها و نازهای طبیعت، از من که سادهدل هستم، صبر و شکیبایی را بگیرد.
گفت کان‌ْ پُر زر است و ره خالیکاین بخوانی، شتاب کن حالی!
کاین بخوانی: همینکه این نامه را و پیام را خواندی. حالی: در حال، فورا.
شه ز مستی بدان نپردازدکه‌آبی از دست بر رخ اندازد
هوش مصنوعی: سلطان از شدت مستی به خود نمیآید و نمیفهمد که آب از دستش میریزد و بر صورتش میافتد.
من کمر بسته‌ام به دمسازیاز تو تیغ و ز من سراندازی
هوش مصنوعی: من برای ارتباط با تو آمادهام، در حالی که تو با تیغی از من دوری میکنی و بر من سخت میگیری.
چون خبرهای شاه بشنیدمکارها بر خلاف آن دیدم
هوش مصنوعی: وقتی خبرهای شاه را شنیدم، متوجه شدم که اوضاع آنطور که گفته می‌شود نیست و با آنچه مشاهده کردم، تناقض دارد.
شه به هنگام آشتی و نبردکارهایی کند که شاید کرد
هوش مصنوعی: پادشاه در زمان صلح و جنگ کارهایی انجام می‌دهد که ممکن است عجیب به نظر برسد.
من همان سفته‌گوش حلقه‌کشمبا خود از چین و با تو از حبشم
هوش مصنوعی: من همان شخصی هستم که در میان حلقة خودم، از چین با خودم آمدهام و با تو از حبشه.
دخترم خود کنیز خانهٔ تستتاج من خاک آستانهٔ تست
هوش مصنوعی: دخترم، تو خدمتگزار خانهٔ خودت هستی و من، همچون تاجی بر سرت، به خاک آستان تو افتادهام.
وآنچه آن خائن خرابی خواهبه شکایت نبشته بود ز شاه
هوش مصنوعی: و هر آنچه که آن خائن درباره خرابیها نوشته بود، به خاطر شکایت از شاه بود.
همه طومار‌ها به‌هم در پیختداد تا پیک پیش خسرو ریخت
هوش مصنوعی: همه نامهها و اسناد را به‌هم ریختند تا پیامرسان به حضور خسرو بیاید.
شه چو برخواند نامه‌های وزیرتیز شد چون قلم به دست دبیر
هوش مصنوعی: وقتی پادشاه نامه‌های وزیر را خواند، سریعاً مانند قلمی که در دست نویسنده است، به عمل و اقدام پرداخت.
بر هلاکش سپاسداری کردکار ازان پس به استواری کرد
هوش مصنوعی: پس از آن که به هلاکتش رسید، سپاسگزاری نمود و بعد از آن، کارش را با استحکام ادامه داد.
پیکر عدل چون به دیدهٔ شاهعبرت انگیخت از سپید و سیاه
هوش مصنوعی: وقتی پیکر عدل در برابر چشمان شاه قرار می‌گیرد، باعث می‌شود که او به تفکر و عبرتگیری از خوبیها و بدیها بپردازد.
شاه کرد از جمال منظر اوهفت پیکر فدای پیکر او
هوش مصنوعی: شاه به خاطر زیبایی و جلوهی او، هفت پیکر را فدای او کرد.
بیخ دیگر خیال‌ها برکنددل درو بست و شد بدو خرسند
معنی سه بیت این است که چون از پیکر دلارای عدل و داد به پیش چشم شاه سپید و سیاه عبرت گرفتند، هفت پیکر و هفت دختر را فدای پیکر زیبای عدل و داد نموده و دست از هر لذت و شهوتی کوتاه کرده، به عدل و داد پرداخت.