غزل شمارهٔ ۳۱۳
هوش مصنوعی: شعر به وصف آمدن بوی نوروز و خوشحالی دوستان پرداخته و آرزو می‌کند که سال و روزهای خوب و مبارکی برای همه باشد. به تصویر کشیدن بهاری خرم و ناله بلبلان، نشان‌دهنده زیبایی طبیعت است. شاعر بر اهمیت نیکوکاری و دوری از حسد تأکید می‌کند و پیشنهاد می‌دهد که به جای تمرکز بر بدی‌ها، به خوبی‌ها پرداخته شود. همچنین، اشاره شده که زندگی همواره ادامه دارد و به یادآوری این نکته می‌پردازد که عمر انسان جاودانه نیست و باید از زندگی لذت برد. در نهایت، شعر با حسرتی نسبت به زوال و مرگ پایان می‌یابد.
برآمد باد صبح و بوی نوروزبه کام دوستان و بخت پیروز
هوش مصنوعی: صبحی تازه در راه است و عطر خوش نوروز در فضا پخش شده است، برای دوستانی که خوشبختی و شانس خوبی دارند.
مبارک بادت این سال و همه سالهمایون بادت این روز و همه روز
هوش مصنوعی: برای تو آرزوی شادکامی در این سال و همه سالها دارم، همچنین برایت روزهای خوش و پرخیر و برکت را خواستارم.
چو آتش در درخت افکند گلناردگر منقل منه آتش میفروز
معنی: وقتی که گلهای سرخ درخت انار در درخت آتش
برافروخت، از آن پس منقل میاور و آتش روشن
مکن. - منبع: شرح غزلهای سعدی / دکتر محمدرضا برزگر خالقی / دکتر تورج عقدایی
چو نرگس چشم بخت از خواب برخاستحسد گو دشمنان را دیده بردوز
هوش مصنوعی: وقتی چشمان خوشبختی باز میشود، حسد دشمنان را به دام میاندازد.
بهاری خرم است ای گل کجاییکه بینی بلبلان را ناله و سوز
هوش مصنوعی: بهاری خوش و شاداب است، ای گل، چرا نیستی که زیبایی بلبلان و نالههایشان را ببینی؟
جهان بی ما بسی بوده‌ست و باشدبرادر جز نکونامی میندوز
هوش مصنوعی: جهان بدون ما قبل از این وجود داشته و بعد از این نیز ادامه خواهد داشت؛ پس برادر، تنها به نیکی و کارهای خوب اهمیت بده و آن را فراموش نکن.
نکویی کن که دولت بینی از بختمبر فرمان بدگوی بدآموز
هوش مصنوعی: نیکی کن تا خوشبختی و سعادت را تجربه کنی و از سرنوشت خود پیروی کن، ولی از کسانی که بد میگویند و بدآموزی میکنند دوری کن.
منه دل بر سرای عمر سعدیکه بر گنبد نخواهد ماند این گوز
هوش مصنوعی: به دل خود نسبت به زندگی و دنیا امید نداشته باش، زیرا این دنیا و زیباییهای آن چیزی پایدار نیستند و به زودی از بین خواهند رفت.
دریغا عیش اگر مرگش نبودیدریغ آهو اگر بگذاشتی یوز
AI: افسوس که زندگی اگر نبود مرگ، حسرت دارد. افسوس که اگر آهو را رها کنی یوز نیز بیتفاوت نخواهد بود. (تصحیح AI: افسوس که زندگی همراه خود مرگ دارد و افسوس که یوز آهو را رها نمیکند.)