غزل شمارهٔ ۴۲۴
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از دلتنگی و ناراحتی خود به دلیل نبود کسی که به او عشق می‌ورزد، سخن می‌گوید. او نمی‌تواند بدون آن شخص زندگی کند و حتی در بهشت نیز احساس غم می‌کند. شاعر به وجود آن شخص به عنوان چشم و چراغ زندگی‌اش اشاره می‌کند و می‌گوید که بدون او، جهان را نمی‌بیند. او از گذر زمان و جفای روزگار گلایه دارد و از وفاداری و عشق خود می‌گوید. در نهایت، شاعر به هنر و زیبایی‌های زبانی که نمی‌تواند به خوبی بیان کند، اشاره می‌کند و می‌گوید که نیازی به تعریف محبت و شیرینی عشق ندارد.
من از تو صبر ندارم که بی تو بنشینمکسی دگر نتوانم که بر تو بگزینم
هوش مصنوعی: من توانایی صبر کردن برای نشستن به دور از تو را ندارم و هیچکس دیگری را نمیتوانم برگزینم.
بپرس حال من آخر چو بگذری روزیکه چون همی‌گذرد روزگار مسکینم؟
هوش مصنوعی: از تو خواهش میکنم حال مرا بپرسی، وقتی روزی از کنارم میگذری، آن روزی که روزگار بیچارهای مثل من را میبیند؟
من اهل دوزخم ار بی‌تو زنده خواهم شدکه در بهشت نیارد خدایْ غمگینم
اگر بدون تو در روز حشر زنده شوم، اهل عذاب و جهنم هستم؛ که من غمگین و دل مرده را خداوند به بهشت نخواهد برد.
ندانمت که چه گویم تو هر دو چشم منیکه بی‌وجود شریفت جهان نمی‌بینم
هوش مصنوعی: نمیدانم چه بگویم، تو برای من مانند دو چشم هستی و بدون وجود باارزشت هیچچیز در دنیا برایم معنا ندارد.
چو روی دوست نبینی جهان ندیدن بهشب فراق منه شمعْ پیش بالینم
هوش مصنوعی: اگر چهرهی دوست را نبینی، بهتر است که جهان را هم نبینی. در شب جدایی، شمع را کنار بالینم نگذار.
ضرورت است که عهد وفا به سر برمتو گر جفا به سر آید هزار چندینم
تصحیح AI: لازم است که به وعدهٔ خود تا انتها وفا کنم حتی اگر هزار برابر دچار زحمت و سختی و ستم شوم. (AI: لازمه است که به وعده خود وفا کنی و اگر بیوفایی کنی، من چه بسا دچار زحمت و سختی میشوم.)
نه هاونم که بنالم به کوفتی از یارچو دیگ بر سر آتش نشان که بنشینم
تصحیح AI: من مثل هاون نیستم که از دردِ کوفتنِ یار ناله کنم، مثل دیگ روی آتش بگذار مرا تا قرار گیرم و بسوزم. (AI: من مثل هاونی نیستم که از درد فراق یار ناله کنم، مثل دیگی که روی آتش است و منتظر است تا پر از غذا شود، من نیز منتظرم بمانم و آرامش پیدا کنم.)
بگرد بر سرم ای آسیای دور زمانبه هر جفا که توانی که سنگ زیرینم
هوش مصنوعی: ای گردش زمان، بر سر من بگرد و هر گونه آزاری که میتوانی به من برسان. من همچنان سنگ زیرین تو هستم و بر اثر این آزردگیها از سرم کم نمیشود.
چو بلبل آمدمت تا چو گل ثنا گویمچو لاله لال بکردی زبان تحسینم
تصحیح AI: من به تو به مانند بلبل نزدیک شدم تا تو را ستایش کنم، اما تو مثل لاله زبان ستایش مرا لال کردی. (AI: من به تو به مانند بلبل نزدیک شدم تا تو را ستایش کنم، اما تو مثل لاله زبانت را بستهای و نتوانستی از زیباییات سخن بگویی.)
مرا پلنگ به سرپنجه اِی نگار نکشتتو می‌کشی به سر پنجهٔ نگارینم
هوش مصنوعی: تو با زیباییها و لطافتهایم به گونهای می‌کشی که پلنگ با قدرت و چنگالهایش نمی‌تواند مرا از پای درآورد.
چو ناف آهو خونم بسوخت در دل تنگبرفت در همه آفاق بوی مُشکینم
تصحیح AI: وقتی که قلبم به خاطر درد و شوق مانند خونِ نافِ آهو سوخت، عطر خوشم در تمام دنیا پخش شد. (AI: وقتی که قلبم به خاطر درد و شوق به یاد آهو سوخت، عطر خوشم در تمام دنیا پخش شد.)
هنر بیار و زبان آوری مکن سعدیچه حاجت است بگوید شکر که شیرینم
هوش مصنوعی: خودت را با هنر و مهارت نشان بده و نیازی نیست که بگویی چقدر با استعدادی، چون خودم میدانم که چقدر شیرین و دلپذیر هستم.