شمارهٔ ۳ - نصیحت سقراط سلطان را
هوش مصنوعی: در این شعر، یک سلطان نادان به سقراط دانا مراجعه می‌کند و از او می‌خواهد تا او را بشناسد. سقراط به او می‌گوید که با همهٔ قدرت و عزت خود، او را به عنوان یک حیوان لایق لگد می‌بیند. سلطان به شدت خشمگین می‌شود و می‌پرسد که چگونه یک رعیت می‌تواند این‌گونه با او صحبت کند. سقراط با آرامش پاسخ می‌دهد که باید از کبر و خودپسندی دست بردارد و درک کند که همهٔ این تجملات و قدرت‌ها ماندنی نیستند و در نهایت به بی‌نامی می‌انجامند. او به سلطان توصیه می‌کند تا از خودستایی دست بردارد و به خلوتی بروند تا دربارهٔ کمال و نقص‌های یکدیگر صحبت کنند. در نهایت، او بیان می‌کند که زندگی ساده و بی‌خود از زندگی با تخت و تاج برتر است.
یکی از شهریاران زمانهکه اکنون نیست از نام نشانه
هوش مصنوعی: یکی از شاهان و بزرگان زمانه که الان وجود ندارد، فقط نامش باقی مانده است.
سوی سقراط دانا راه سر کردبه خوابش دید چون بر وی گذر کرد
هوش مصنوعی: شخصی به سمت سقراط، فیلسوف بزرگ، رفت و در خواب دید که بر او گذر می‌کند.
بدان دانا حکیم، آن فتنه‌انگیزسر پایی بزد کز جای برخیز
هوش مصنوعی: آگاه باش که آن فرد عالم و حکیم، کسی را که در حال ایجاد تفرقه و فتنه است، باید از پا درآورد تا از جای خود برخیزد و از بین برود.
چه از خواب آن خردمند هشیوارز گستاخی سلطان گشت بیدار
هوش مصنوعی: خردمند بیدار با آگاهی از خوابش، به خاطر جسارت و بیاحترامی سلطان از خواب بیدار شد.
بدان جاه و جلال و پادشاهینظر ننمود از بی‌اعتنایی
هوش مصنوعی: آدمی در پاکی و عظمت و مقام خود، به بی‌اعتنایی و نادیده گرفتن دیگران نیازی ندارد.
شه نادان سوی وی کرد پرخاشکه تا کی بیخودی یک دم به خود باش
هوش مصنوعی: پادشاه نادانی به او حملهور شد و گفت: تا کی میخواهی بیخبری و لحظهای به خودت فکر نکنی؟
مرا با این همه محکم اساسیندانی کیستم یا می‌شناسی
هوش مصنوعی: آیا تو میتوانی با این همه قدرت و استحکام من را بشناسی یا نمیدانی که کی هستم؟
جوابش داد سقراط خردمندکزین گفتار باطل لب فروبند
هوش مصنوعی: سقراط، خردمند، به او پاسخ داد که از این سخنان بیاساس سکوت کن.
تو را با ین همه کبر و منی منندانم غیر حیوانی لگد زن
هوش مصنوعی: من نمیفهمم که با این همه تبختر و غرور تو، چه چیزی غیر از یک موجود بیاحساس و بیثمر مانند یک حیوان در حال لگد زدن وجود دارد.
وگرنه با تمام خود ستاییچو حیوان لگد افکن چرایی
هوش مصنوعی: اگر بهخود مغرور شوی و به خود ببالید، مثل حیوانی میشوی که بیفکر و بیدلیل مینوازد و به اطراف میکوبد.
گر انسانی چرا ای مرد گمراهزنی خوابیده را در خواب ناگاه
هوش مصنوعی: اگر تو انسان هستی، پس چرا ای مرد گمراه، به ناگاه به خواب کسی که خوابیده، حملهور میشوی؟
ز این گفتار، همچون مار ارقمغضب آلوده شد پیچید در هم
هوش مصنوعی: این سخن مانند مار زهرآلو شده و در هم پیچید.
بدو گفتا ز روی کبر و نخوتبه سلطان کی چنین گویند رعیت
هوش مصنوعی: به او گفته شد که به خاطر تکبر و خودشیفتگی، آیا رعیت می‌تواند با سلطان به این شکل صحبت کند؟
مکش افزون ز حد خویشتن پاتو بر من بنده‌ای من بر تو مولی
هوش مصنوعی: هرگز خود را از حد و مرز خود فراتر نبر، زیرا من بنده‌ای هستم و تو بر من ارباب.
تبسمکرد سقراط و به سلطانچنین فرمود کای سلطان نادان
هوش مصنوعی: سقراط لبخندی زد و به شاه گفت: ای پادشاه نادان.
بُخار ما و من از سر به در کنز گفت ناپسند خود حذر کن
هوش مصنوعی: از خودخواهی و ذهنیتهای محدود رها شو و از حرفهای زشت و ناگوار دوری کن.
که از شیادی این گردون پر شیدبه صیادی چو تو کرده بسی صید
هوش مصنوعی: این دنیا پر از فریب و نیرنگ است و تو به عنوان یک صیاد ماهر، توانستهای شکارهای زیادی در این دنیای فریبآمیز به دست بیاوری.
همین طبل و همین نقاره و کوسبود ز اسفندیار و نوذر و طوس
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که این صداها و نواها، همانند طبل و نقاره و صدای سازها، به همانگونهای است که در روزگار شخصیتهای بزرگ تاریخ مانند اسفندیار، نوذر و طوس وجود داشته است. اشاره به این دارد که هنوز هم این آوازها و جشنها ادامه دارد و نشانهای از گذشته است.
همین تاج و نگین و افسر و تختبود بر جا ز ضحاک سیه بخت
هوش مصنوعی: این تاج و جواهرات و تخت سلطنت، همگی در جای خود باقی ماندهاند و متعلق به ضحاک بدبخت است.
همین سنج و همین بوق و علم بودکه از طهمورث و جمشید جم بود
هوش مصنوعی: این سنج و بوق و علم، همانند ابزار و نشانههایی است که از طهمورث و جمشید، شخصیتهای برجسته تاریخی و افسانهای، به ما رسیده است.
تو را هر چیز کز وی افتخار استز شاهان زمانه یادگار است
هوش مصنوعی: هر چیزی که باعث افتخار تو می‌شود، یادگاری از شاهان زمانه است.
کجا رفتند کز ایشان نشان نیتچرا نامی از ایشان در میان نیست
هوش مصنوعی: کجا رفتند آنهایی که نشانی از نیتشان باقی نیست؟ چرا هیچ نامی از آنها در میان ما نیست؟
بداند هر که دارای شعور استکه سلطانی گدایان را ضرور است
هوش مصنوعی: هر کسی که هوش و درایت داشته باشد، میداند که وجود یک حاکم برای فقیران و نیازمندان ضروری است.
به سامان خردمندان سادهز اسب خودستایی شو پیاده
هوش مصنوعی: به نظر خردمندان، بهتر است که از خودستایی و غرور خود را کنار گذاشته و بهجای آن، با تواضع و فروتنی رفتار کنی.
بیا تا خلوتی را برگزینیمبرای گفتگو با هم نشینیم
هوش مصنوعی: بیا یک جای آرام و دور از شلوغی پیدا کنیم تا بتوانیم با هم صحبت کنیم و وقت بگذرانیم.
سخن از هر دری با هم برانیمکمال و نقص همدیگر بدانیم
هوش مصنوعی: بیایید درباره هر موضوعی با هم صحبت کنیم و نقاط ضعف و قوت یکدیگر را بشناسیم.
بلی (صامت) سر خاک سیاهیبود به از هزاران تخت شاهی
هوش مصنوعی: بله، خاک سیاه بر سر، بهتر از هزاران تخت شاهی است.