شمارهٔ ۱۰۲
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی ارتباط انسان با عشق و حقیقت می‌پردازد. در آغاز، شاعر بیان میکند که عشق و زیبایی خود را در دل انسان نمایان میکند و بر نور ماه تأثیر می‌گذارد. او به تفاوت ظاهری و باطنی بین خورشید و سایه اشاره میکند و می‌گوید که در حقیقت، خورشید و سایه یک چیزند.
سپس به عینک محدود مگس اشاره کرده و می‌گوید که حتی اگر مگس با چشم خود عنقا را ببیند، آن را درک نمی‌کند. شاعر همچنین از اهمیت بهره‌برداری صحیح از زندگی و خلقت می‌گوید و تأکید میکند که انسان باید به دنبال شناخت عمیق‌تری باشد تا فقط به مسائل سطحی مانند نان و عدس اکتفا نکند.
شاعر در ادامه به پرنده‌ای که در قفس است اشاره میکند و می‌گوید که این پرنده فراموش کرده گلشن چیست و تنها به قفس خود چسبیده است. در انتها، به دشواری بیان معانی عمیق و بزرگ اشاره میکند و از شنونده می‌خواهد که از گفتن سخنان بی‌فایده پرهیز کند.
میکند بر دل تجلی مهر رویش هر نفستا که گردد نور ماه دل ز مهرش مقتبس
هوش مصنوعی: هر لحظه که عشق چهرهاش بر دل میتابد، باعث میشود که نور محبت او در دل مانند نوری که از ماه میتابد، روشن شود.
آنچه عالم خوانمش خورشید او راسایه استدر حقیقت سایه و خورشید یک چیزند و بس
هوش مصنوعی: آنچه که به عنوان عالم و دانش به آن مینگریم، در واقع فقط تابش و نور خورشید است. در حقیقت، خورشید و سایه نمیتوانند از هم جدا شوند و وجودشان وابسته به یکدیگر است.
چشم عنقابین مگس را نیست زان نشناسدشگرچه عنقا را بچشم خود عیان بیند مگس
هوش مصنوعی: مگس نمیتواند زیبایی و عظمت عنقا را درک کند، حتی اگر آن را با چشم ببیند. او به خاطر محدودیتهایش نمیتواند حقیقت و ویژگیهای بالای آن را بشناسد.
دیده بگشا بر سر خوان خلیل شه نشینبهره از سر خلقت جو نه از نان و عدس
هوش مصنوعی: چشمهایت را باز کن و به مهمانی ابراهیم، بزرگترین مهماندار توجه کن. از نعمتهای آفرینش و زندگی بهرهمند شو، نه تنها به سر غذا و خوراکیها مثل نان و عدس.
بلبلا اندر قفس گلشن ز یادت رفته استچند گویم قصه گلشن بمرغی در قفس
هوش مصنوعی: بلبلی در قفسی در گلستان زندگی میکند و یادش رفته که چه خوب است. حالا چقدر میتوانم داستان گلستان را برای پرنده‌ای در قفس بگویم؟
لقمه مردان نمیشاید بطفلی باز دادسرّ سلطان را نشاید گفت هرگز با عسس
هوش مصنوعی: لقمهی نان را نباید به کودکی داد، زیرا راز سلطان را نمیتوان هرگز با نگهبانان در میان گذاشت.
سرّ دریا را بقطره چند گویی مغربیرو زبان بر بند از ین گونه سخنها سپس
هوش مصنوعی: در مورد عمق و بزرگی دریا، با یکی دو قطره نمیتوان سخن گفت. بهتر است که از این نوع حرفها پرهیز کنی و زبانت را در این زمینه بسته نگهداری.