غزل شمارهٔ ۷۹۲
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به تشریح حال افرادی می‌پردازد که از عالم مادی فاصله گرفته‌اند و در جستجوی عشق و حقیقت هستند. آن‌ها با وجود رنج و مشکلات، از مسائل دنیوی عبور کرده و در پی معنویات و مقام‌های عالی‌ترند. شاعر به زاهدان انتقاد می‌کند و از آن‌ها می‌خواهد که از تعصبات خود دور شوند و به آواز عاشقان گوش دهند. او به لذت‌های حلال و پیوستگی به ذات الهی اشاره می‌کند و می‌گوید که عاشقان در حال غرق شدن در عشق و معرفت الهی هستند، در حالی که زاهدان خود را در قید و بند زهد می‌بینند. در نهایت، شاعر از کسی که از حقیقت دور شده، دعوت می‌کند تا به دنیای معانی بازگردد.
ماییم ز عالم معالیرندی دو سه اندرین حوالی
هوش مصنوعی: ما از دنیای بالاتر و عالی هستیم و در اینجا فقط چند نفر رند و باهوش وجود دارند.
در عشق دلی و نیم جانیبر داده به باد لاابالی
هوش مصنوعی: در عشق، دلی را سپردم و نیمه جانی را نیز بیپروا به باد دادهام.
بگذشته ز هستی و گرفتهچون صوفی ابن‌وقت حالی
هوش مصنوعی: گذشته از دنیای مادی و در حالتی عارفانه و معنوی به سر میبرد، همچون یک صوفی در این زمان.
در صفهٔ عاشقان حضرتاز برهنگی فکنده قالی
هوش مصنوعی: در جمع عاشقان، حضرت برای اینکه نشانهای از عریانی نداشته باشد، قالی را گستراند.
پس یافته برترین مقامیاحسنت زهی مقام عالی
هوش مصنوعی: او به بالاترین مقام و جایگاه دست یافته است، واقعاً چه مقام عالی و شایستهای!
ما را چه مرقع و چه اطلسچه نیک کنی چه بد سگالی
هوش مصنوعی: به ما چه فرقی می‌کند که از چه پارچهای یا با چه کیفیتی لباس بپوشیم، خوب باشد یا بد.
ای زاهد کهنه درد نقد استبرخیز که گوشه‌ای است خالی
هوش مصنوعی: ای زاهد بیخبر از واقعیت، درد حقیقی ارزشمند است. برخیز و به جایی برو که هنوز کسی در آن نیست و میتوان به راحتی جستجو کرد.
تا نالهٔ عاشقان نیوشیبر خلق ز زهد چند نالی
هوش مصنوعی: دوست داشتی از رنج و درد عاشقان بشنوی، اما از زهد و پرهیزگاری خود شکایت میکنی.
آن می که تو می‌خوری حرام استما می نخوریم جز حلالی
هوش مصنوعی: آن می که تو مینوشی حرام است، اما ما تنها نوشیدنیهای حلال را مصرف میکنیم.
ما بر سر آتشیم پیوستمستغرق بحر لایزالی
هوش مصنوعی: ما در کنار آتش هستیم و دائما در عمق دریا بیپایان غرق شدهایم.
ما بی خوابیم و چون بود خوابدر حضرت قرب ذوالجلالی
هوش مصنوعی: ما در خواب نیستیم و وقتی که در حضور خداوند بزرگ قرار میگیریم، خواب چگونه خواهد بود؟
چون خواب کند کسی که او رااز ریگ روان بود نهالی
هوش مصنوعی: زمانی که کسی در خواب باشد، حالتی مانند درختی دارد که از شن روان جدا شده و نمیتواند به خوبی رشد کند.
عطار برو که دست بردیاز جملهٔ عالم معالی
هوش مصنوعی: عطار، برو که تو از مجموعهٔ تمام علایق و آرزوهای دنیا فراتر رفتهای.