(۵) حکایت پیرزن با شیخ و نصیحت او
هوش مصنوعی: در این شعر، یک پیر در کنار محراب نشسته و به یک زاهد که به مسجد وارد میشود، میگوید که در حالی که به ظاهر پاک و مقدس است، در باطن به خطا رفته است. او به زاهد هشدار میدهد که از غرور و جمود خود خارج شود و به عشق و سوز درونیاش توجه کند. پیر اشاره میکند که زاهدی که از عشق و اشک بیبهره است، به مانند خشت پختهای است که زندگی ندارد. اشک و سوز عاشقانه مانند شمع است که میسوزد و با وجود درد و رنج، به سرنوشت خود میرسد و در نهایت به پیوند با معشوق میانجامد. در این مسیر، هیچ کس دیگری نباید در این ارتباط وجود داشته باشد.
نشسته بود روزی پیرِ اصحابز پنداری و شهرة پیشِ محراب
هوش مصنوعی: روزی پیرمردی از یاران، به خاطر اعتقاد و شهرتش، در کنار محل عبادت نشسته بود.
درآمد از در مسجد یکی زالولی همچون الف با قدِّ چون دال
هوش مصنوعی: یکی از پیرمردها به مسجد وارد میشود، او مانند زالی است که قدش به بلندای حرف "دال" میرسد و به شکل حرف "الف" ایستاده است.
بدو گفتا که در عین هلاکیپلیدی میکنی دعویِ پاکی
هوش مصنوعی: به او گفته شد که در حالی که در بینظمی و سختی به سر میبری، ادعای پاکی و بیگناهی میکنی.
بدین شیخی شدی مغرور اصحاببرون آی ای جُنُب از پیشِ محراب
هوش مصنوعی: به دلیل غرور و خودبینی که در میان اصحاب پیدا کردهای، از جایی که هستی خارج شو و از پیش مکان عبادت دوری کن.
بسوز از عشق خود را ای گرامیوگر نه زاهدی باشی ز خامی
هوش مصنوعی: ای عزیز، از عشق خود بجوش و بسوز، وگرنه اگر بیعشق باشی، مانند زاهدهای نادان خواهی بود.
ز زاهد پختگی جستن حرامستکه زاهد همچو خشت پخته خامست
هوش مصنوعی: چشمپوشی از زاهدان و بهرهگیری از آنها نادرست است، زیرا زاهد مانند آجری پخته، نارس و ناقص است.
ز سوز و اشک عاشق همچو شمعستازان دراشک و سوز خویش جمعست
هوش مصنوعی: از غم و درد عاشق، همانند شمعی میسوزد و در اثر این درد و اشک، تمام احساساتش در یک جا جمع شده است.
ازان باشد همه شب اشک و سوزشکه خواهد بود کُشتن نیز روزش
هوش مصنوعی: به خاطر آنکه در شب همیشه گریه و درد است، در روز هم انتقام و کشتن خواهد بود.
چو اشک و سوز و کُشتن شد تمامشبرآید کُشتهٔ معشوق نامش
هوش مصنوعی: وقتی همهی اندوه و آتش عشق به او تمام میشود، نام کسی که به خاطر محبوبش جان داده برمیآید.
شود در پرده هم دم هم نفس رانماند کار با او هیچ کس را
هوش مصنوعی: وقتی در پرده پنهان شده باشی، دیگر هیچ کس نمیتواند با تو ارتباط برقرار کند و کار تو با کسی نیست.