بخش ۲۲ - در شعر گوید
هوش مصنوعی: شاعر در این متن به ارتباط و تأثیر شعر، عرش و شرع بر یکدیگر می‌پردازد و بیان می‌کند که این سه مفهوم به زیبایی و نظم دو جهان کمک کرده است. او اشاره می‌کند که نور و زیبایی شعر از آسمان به زمین می‌آید و هر دو عالم با این خصیصه‌ها آراسته شده‌اند. شاعر با ذکر نام‌هایی چون فردوسی، سنایی و خاقانی به عظمت شاعری و تأثیر آن بر جهان و علم اشاره می‌کند و می‌گوید که این هنرمندان بهشت و آسمان را در آثار خود مجسم کرده‌اند. در نهایت، بیان می‌کند که دنیا خود را نیز به عنوان یک شاعر می‌بیند و ارتباط عمیق شعر با طبیعت و عناصر آن را تأکید می‌کند.
شعر و عرش و شرع از هم خاستندتا دو عالم زین سه حرف آراستند
شعر ( نمادی از زیبایی و بیان ) و عرش ( نماینده قدرت الهی) و شرع ( قانون الهی ) از یک مبدا سرچشمه گرفته اند تا با بهره گیری از این سه اصل هردو عالم ( جهان ماده و معنا ) آراسته و منظم گردد پس شعر جلوه ای از زیبایی الهی است که هم پایه ی عرش و شرع قرار می گیرد .
نور گیرد چون زمین از آسمانزین سه حرف یک صفت هر دو جهان
هوش مصنوعی: نور زمین از آسمان میتابد و با این سه حرف، یک ویژگی را برای هر دو جهان روشن می‌کند.
آفتاب ار چه سمایی گشته استدر سنا جنس سنایی گشته است
هوش مصنوعی: اگرچه خورشید در آسمان تابان و درخشان شده، اما آنچه که در حقیقت برآیند این درخشانی است، همان سنایی و جواهر درونش است.
از کمال شعر و شوق شاعریچرخ را بین ازرقی و انوری
هوش مصنوعی: از زیبایی و استادی شعر و عشق به شاعری، چرخ را با رنگ آبی و قابلیت انوری مشاهده کن.
باز کن چشم و ز شعر چون شکراز بهشت عدن فردوسی نگر
هوش مصنوعی: چشمهایت را باز کن و مثل شکر از جنت عدن، زیباییهای شعر فردوسی را تماشا کن.
شعر را اقبال جمشیدی ببینمهر را شمسی و خورشیدی ببین
هوش مصنوعی: شعر را با شوق و عشق بخوان، که مانند خورشید و نور، جاذبه و روشنایی خاصی دارد.
ور ز بالا سوی ارکان بنگریهم شهابی بینی و هم عنصری
هوش مصنوعی: اگر از بالا به ساختارهای جهان نگاه کنی، هم ستارهای درخشان خواهی دید و هم عناصر مختلفی که وجود دارند.
ور درین علمت کند شاهی هوسعلم اگر در چین است خاقانی‌ت بس
هوش مصنوعی: اگر در این دانش، شاهی به علم تمایل داشته باشد، حتی اگر در چین باشد، خاقانی تو را به او میشناساند.
چون بهشت و آسمان و آفتابچون عناصر باد و آتش خاک و آب
هوش مصنوعی: بهشت و آسمان و آفتاب، همانند عناصر چهارگانهای هستند که شامل باد، آتش، خاک و آب میشوند.
نسبتی دارند با این شاعرانپس جهان شاعر بود چون دیگران
هوش مصنوعی: این افراد ارتباطی با شاعران دیگر دارند، پس جهان نیز مانند آنها به نوعی شاعرانه است.