بخش ۶ - الحكایة و التمثیل
هوش مصنوعی: این شعر درباره رابعه عدویه است که در یک روز بهاری، در خانه‌اش دچار حس تنهایی و کسالت می‌شود. زاهدی به او توصیه می‌کند که از خانه بیرون برود و زیبایی‌های جهان را ببیند. اما رابعه با نشان دادن عمق معنوی‌اش به زاهد می‌گوید که او بیش از هر چیزی به عشق و حضور صانع (خدا) در دلش اهمیت می‌دهد و برای او زیبایی‌های ظاهری دنیا اهمیتی ندارد. او بیان می‌کند که اگر کسی به حقیقت صانع پی ببرد، دیگر نیازی به تماشای جهان ندارد. رابعه در پایان می‌گوید که اگر کسی چنین بینش عمیقی دارد، او را جهان بین می‌خواند و در غیر این صورت او را نابینای بی‌دین می‌داند.
رابعه یک روز در وقت بهارشد درون خانهٔ تاریک و تار
هوش مصنوعی: رابعه روزی در فصل بهار، در خانهای که تاریک و غمانگیز بود، قرار گرفت.
سر فرو برد از همه عالم بزیرهمچنان میبود خوش خوش تا بدیر
هوش مصنوعی: سرش را از همه چیز میگیرد و در زیر پناه میگیرد، مانند اینکه به خوشی و شادی به زندگی ادامه می‌دهد تا زمانی که به پایان برسد.
پیش او شد زاهدی گفت این زمانخیز بیرون آی وبنگر در جهان
هوش مصنوعی: زاهدی در حضور او گفت: اکنون زمان آن رسیده است که برآیی و به تماشای دنیا بپردازی.
تا ببینی صنع رنگارنگ اوچند باشی بیش ازین دلتنگ او
هوش مصنوعی: تا وقتی که زیبایی‌های آفرینش او را تماشا کنی، دیگر چرا باید از این حال و زندگی دلگیر و ناراحت باشی؟
رابعه گفتش که تو در خانه آیتا به بینی صانع ای دیوانه رای
هوش مصنوعی: رابعه به او گفت که بیایید به خانه تا بتوانید سازنده و خالق را ببینید، ای دیوانه.
تا چه خواهم کرد صنع بحر و برصانعم نقدست با صنعم مبر
هوش مصنوعی: تا چه زمانی میخواهم به زیبایی‌های دریا و زمین بپردازم، در حالی که زیبایی واقعی در کنار من حاضر است؟
گر بصانع در دلت راهی بوددر بر آن صنع چون کاهی بود
هوش مصنوعی: اگر در دل تو نشانهای از سازنده وجود داشته باشد، در مقابل آن ساخته، همچون کاهی ناچیز خواهد بود.
چون کسی را این چنین راهیست بازاز چه باید کرد بر خود ره دراز
هوش مصنوعی: اگر کسی به این صورت در مسیر خود قرار گرفته باشد، باید بپرسیم چه باید کرد که راه طولانیتری را برای خود ایجاد نکند.
کعبهٔ جان روی جانان دیدنستروی او در کعبهٔ جان دیدنست
هوش مصنوعی: دیدن جمال محبوب، همانند دیدن کعبه برای جان انسان است. وقتی که انسان به کعبهٔ دل خود نگاه می‌کند، در واقع زیبایی معشوق را در آنجا مشاهده می‌کند.
گر چنین بینی جهان بین خوانمتورنه نابینای بی دین خوانمت
هوش مصنوعی: اگر جهان را به درستی ببینی، تو را بینا میدانم؛ اما اگر نتوانی این کار را انجام دهی، تو را نابینای بیایمان تصور میکنم.