بخش ۷۶ - در بیان فتوت
هوش مصنوعی: این متن به تعلیمات اخلاقی و روحانی درباره ویژگیهای مردان نیکو میپردازد. شاعر به جوان میگوید که ترس از خدا و عذرخواهی قبل از ارتکاب معصیت، نشانه مردانگی است. مردان خوب با دیگران مهربانی و احسان میکنند و در زمان تنگدستی سخاوت به خرج میدهند. همچنین تأکید میشود که در گفتگو با مردان خدا باید از عیبجویی دوری کرد و نباید به خصومتها و ظلمها توجه کرد. جوان باید به راه نیکو رفته و از خواستههای شخصیاش بگذرد تا مسیر سلامت و خوشبختی را پیدا کند.
چیست مردی ای پسر نیکو بداناولا ترسیدن از حق در نهان
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که، ای پسر، مردان واقعی کسانی هستند که در درون خود از حقیقت و واقعیت میترسند و این ترس در قلب آنها نهفته است.
عذر خواهان مرد پیش از معصیتباشدش طاعات بیش از معصیت
هوش مصنوعی: کسی که پیش از ارتکاب گناه از خداوند عذرخواهی میکند، باید در انجام اعمال نیک و عبادات خود بیشتر تلاش کند تا از گناهانش بکاهد.
آنکه کار نیکمردان میکندبا ضعیفان لطف و احسان میکند
هوش مصنوعی: کسی که به افراد نیکوکار کمک میکند و با افراد ضعیف با محبت و مهربانی رفتار میکند، درواقع انسان بزرگواری است.
هر که او باشد ز مردان خداباشد اندر تنگدستی با سخا
هوش مصنوعی: هر کس که از مردان خدا باشد، حتی زمانی که در تنگدستی و کمبودهای مالی قرار دارد، از بخشندگی و سخاوت دست نمیکشد.
ای پسر در صحبت مردان درآیتا نظرها یابی از فضل خدای
هوش مصنوعی: ای پسر، با مردان صحبت کن و در جمع آنان باش تا از لطف و فضل خداوند بهرهمند شوی و نکات ارزشمند را بیاموزی.
هر که از مردان حق دارد نشاننگذراند عیب دشمن بر زبان
هوش مصنوعی: هر کسی که از مردان راستین و درستکار باشد، نباید به عیبجویی یا سخن گفتن از دشمن بپردازد.
چون نخواهد مرد حق خصمان هلاکاز غم مردم شود اندوهناک
هوش مصنوعی: زمانی که حق نمیمیرد، دشمنان آن به خاطر غم و اندوه مردم، دچار نابودی میشوند.
مینجوید مرد انصاف از کسیگر رسد ظلم و جفا با وی بسی
هوش مصنوعی: مردان انصاف به دنبال حق و عدالت نیستند اگر که با ظلم و ستم فراوانی مواجه شوند.
هر که پا اندر ره مردان نهادکی رود هرگز به دنبال مراد؟
هوش مصنوعی: هر کسی که قدم در مسیر مردان بزرگ بگذارد، هرگز به دنبال خواستههای سطحی نخواهد رفت.
ای پسر ترک مراد خویش گیروانگهی راه سلامت پیش گیر
هوش مصنوعی: ای پسر ترک کن آنچه میخواهی و سپس راهی را برگزین که تو را به سلامتی برساند.