بخش ۷۱ - فارسی خجندی
هوش مصنوعی: ضیاءالدین، که به خاطر نسبتش به حضرت سلمان فارسی- رضی الله عنه- تخلص «فارسی» دارد، فردی آگاه و حکیم است. او شرحی بر آثار فخرالدین رازی نوشته و امور شرعی بخارا را سامان‌دهی می‌کرده است. در سال 622 هجری در هرات فوت کرده است. اشعاری از او به جا مانده که به عواطف عاشقانه و دردهای عشق اشاره دارد. در یکی از این ابیات، او درد ناشی از فراق و همچنین ارزش عشق را بازگو می‌کند.
نامش ضیاءالدّین و چون سلسله نسبش به حضرت سلمان فارسی- رضی اللّه عنه- می‌رسد، بدین مناسبت فارسی تخلص کرده. فاضلی بلندپایه و حکیمی گرانمایه است. شرحی بر محصول فخرالدّین رازی نوشته. معاصر سلطان محمد ایلدگز بوده و امورات شرعیه بخارا را رتق و فتق می‌نموده. در سنهٔ ۶۲۲ در هرات وفات یافت. این ابیات از اوست:
هوش مصنوعی: نام او ضیاءالدین است و چون نسبش به حضرت سلمان فارسی می‌رسد، به همین خاطر نام خانوادگیاش "فارسی" است. او فردی عالم و حکیم برجستهای بود و شرحی بر اثر فخرالدین رازی نوشته است. او در زمان سلطان محمد ایلدگز زندگی میکرد و به امور شرعی بخارا رسیدگی میکرد. او در سال ۶۲۲ هجری در هرات درگذشت. این ابیات متعلق به اوست:
روز ندانم چگونه شب کند آن کسکز تو امید شب وصال ندارد
هوش مصنوعی: شخصی که از تو امید وصال شب را ندارد، نمیداند روزش چگونه به شب می‌رسد.
گفتا بهای بوس من آمدهزار جاناین هم ز لطف اوست که چندین بها نکرد
هوش مصنوعی: میگوید که ارزش بوسهی من به اندازهی هزار جان است و این نیز از لطف اوست که برای این بوسه چنین ارزشی قائل نشده است.
آتشین باد مرا بستر اگر بی یادتمی‌نهم هیچ شب از عشق تو سر بر بالین
هوش مصنوعی: اگر بییادت باشم، شبها هیچوقت بر بالین نمیگذارم و در آتش حسرت تو میسوزم.
گفتی ز درد من نگرستی و برحقیفرق است از فشاندن خون تا گریستن
هوش مصنوعی: گفتی که به خاطر درد من نگرانی و درست میگویی، اما تفاوت زیادی است بین ریختن خون و اشک ریختن.