شمارهٔ ۴۹
هوش مصنوعی: این شعر به بیان احساسات عاطفی و محبت زایدی که شاعر نسبت به محبوب دارد، می‌پردازد. شاعر می‌گوید که ترک محبت و وفا خلاف عادت اوست و جفای محبوب به او ناشی از بی‌مروتی زمانه است. او می‌افزاید که دیگران نیز در عشق خود شکست خورده‌اند و نگاهی به شرایط خود نمی‌کند. به علاوه، او احساس می‌کند که محبوب با کم محلی‌اش عزتش را می‌برد و او را به خواری می‌کشاند. شاعر می‌گوید که برای به‌دست آوردن دل محبوب، طاقت و صبرش به پایان رسیده است و در انتها اشاره می‌کند که ارزشش قابل سنجش با یک نگاه از محبوب است.
به جور، ترک محبت خلاف عادت ماستوفا مصاحب دیرینهٔ محبت ماست
هوش مصنوعی: این بیت بیانگر این است که رفتار نادرست و بیمهری به کسی که همواره راهمان را با محبت همراه کرده، بر خلاف عادت و سنت ماست. وفاداری و دوستی از اصول اصلی ارتباط ما با دیگران است و ما همواره باید به این ارزشها پایبند بمانیم.
تو و خلاف مروت خدا نگه داردبه ما جفای تو از بخت بی مروت ماست
هوش مصنوعی: تو و کارهای ناگوار، به خدا پناه میبرم تا ما را از ظلم و ستم تو نجات دهد، چرا که بیرحمی تو ناشی از بدشانسی و بی‌مروتی ماست.
بسا گدا به شهان نرد عشق باخته‌اندبه ما مخند که این رسم بد نه بدعت ماست
هوش مصنوعی: بسیاری از گدایان هستند که در عشق خود با پادشاهان رقابت کردهاند. به ما نخرند که این رفتار زشت نیست، بلکه یک سنت قدیمی است که ما آن را آغاز نکردهایم.
به دیگری نگذاریم ، مرده‌ایم مگرنشان تیر تغافل شدن که خدمت ماست
هوش مصنوعی: ما به کسی اجازه نمیدهیم که بر ما تسلط پیدا کند، چرا که دیگر در زندگی نیستیم، مگر اینکه نشانهای از بیتوجهی ما باشد که نشان از خدمت ماست.
تویی که عزت ما می‌بری به کم محلیو گرنه خواری عشقت هلاک صحبت ماست
هوش مصنوعی: تو هستی که با بیتوجهی خود عزت ما را از ما میگیری، و اگر نه، خودخواهی و ذلت عشق تو میتواند باعث ویرانی گفتگو و ارتباط ما شود.
به دعوی آمده بودیم چاشنی کردیمکمانِ تو، نه به بازوی صبر و طاقت ماست
هوش مصنوعی: ما برای دعوا و جنگ به میدان آمدیم و از قدرت و زیبایی کمان تو بهرهبرداری کردیم، نه اینکه بخواهیم با صبر و تحمل خود رنجها را تحمل کنیم.
هزار بنده چو وحشی خرید و کرد آزادکند مضایقه از یک نگه که قیمت ماست
هوش مصنوعی: هزاران برده را مانند وحشی خرید و آزاد کرد، اما در عوض از یک نگاه دریغ می‌کند، زیرا این نگاه برای ما ارزشمند است.