شمارهٔ ۲۸۰
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به گذر زمان و تغییرات آن می‌پردازد. در بهار نوجوانی، باغ او خالی از گل است و در خزان پیری، امید به گل فقط ناشی از حماقت است. او به فکر نوشیدن از جام است تا دلتنگی‌اش را کمتر کند، اما آرزوهایش بی‌نتیجه است. شاعر به گوشزد می‌کند که از تلاش برای یافتن یاری در زندگی، به ویژه در سن پیری، تولید حسرت می‌کند. در ادامه، او به مساله تنهایی و روح پروری اشاره کرده و توصیه می‌کند که از ضعف و ناتوانی دوری کنند. در نهایت، با انتقاد از بی‌توجهی به خردمندان و پیران می‌گوید که بدون رهنمود آنها در دنیا و دین گمراهی را به همراه خواهد داشت. کل رساله به تأکید بر اهمیت خرد و تجربه در زندگی می‌پردازد.
در بهار نوجوانی باغ ما از گل تهی استدر خزان پیری امید گل ازوی ابلهی است
هوش مصنوعی: در سالهای جوانی، زندگی ما خالی از زیبایی و شادی است و وقتی به دوران پیری میرسیم، امیدی به خوشی و زیبایی نداریم که تنها یک خیال بیهوده به نظر میرسد.
ساقی، از جامی بگیرم دست کاین دلتنگ راصدهزاران آرزو در جان و دست او تهی است
هوش مصنوعی: ای ساقی، بیا و از جامی به من بده، زیرا این دلآواره هزاران آرزو در دل دارد، ولی دستانش خالی و بیحاصل است.
باده خور با نو غزالان وز فلک یاری مجویکاین پلنگ پیر با شیران ره در روبهی است
هوش مصنوعی: نوشیدن شراب را با دختران جوان و زیبا تجربه کن و از آسمان یاری نخواه، زیرا این پلنگ پیر، که تجربههای زیادی دارد، در کنار شیران، راهی را در پیش گرفته که مانند روباه متقلب است.
خلعت شاهی بگو در وصله خاصان نشینخرقه پشمینه بر ما خلعت شاهنشهی است
هوش مصنوعی: به لباس سلطنتی اشاره کن، اما برای افراد خاص. در حالی که لباس پشمین ما، برای ما به منزلهی لباس سلطنتی است.
شب نشین خلوت معنی کجا آرد بیادروز عیش سربلندان را که رو در کوتهی است
هوش مصنوعی: شب نشینی در تنهایی، چه معنا دارد که به یاد روزهای شاد و پر افتخار بپردازد، در حالی که در تنگی فضا قرار دارد.
روح پرور باش و ز ضعف آسوده باشکز ریاضت تن چو لاغر گشت جان در فربهی است
هوش مصنوعی: خود را تقویت کن و نگذار که از ضعف رنج ببری، زیرا وقتی تن ضعیف و لاغر میشود، روح و جان در حالت پرگشت و قوی قرار میگیرند.
طعنه بر روشن دلان کم زن که در بازار عشقسادگی آیینه را از غایت کار آگهی است
هوش مصنوعی: به دیگران طعنه نزن که دلهای روشن و بیغرض در عشق به سادگی و صداقت خود آگاهاند و درکی عمیق از واقعیات دارند.
در دو عالم پیرو پیر مغان اهلی بوددر ره دنیا و دین بی پیر رفتن گمرهی است
هوش مصنوعی: در این دنیا و آن دنیا، پیروی از راهنمایی مثل پیر مغان ضروری است. رفتن به سوی دنیا و دین بدون داشتن یک راهنما، انسان را به بیراهه میکشاند.