شمارهٔ ۱۰۵
هوش مصنوعی: این متن درباره‌ی صنیع الممالک، خالق یا سازنده‌ای است که توجه ویژه به هر بنده و حرمت او دارد. شاعر به توصیف خلقت انسان می‌پردازد و بیان می‌کند که چگونه خداوند با دقت و هنر، اعضای بدن انسان را شکل داده و او را به صورت موجودی زیبا و با ویژگی‌های مختلف خلق کرده است. هر یک از اعضای بدن مانند چشم‌ها، گوش‌ها و دیگر اعضا در این فرآیند به صیقل داده شده‌اند.
شاعر ویژگی‌های مختلف و گوناگون انسان را با قیاس به نژادهای مختلف توصیف می‌کند و به تشابهات فرهنگی و ظاهری اشاره می‌کند. در نهایت، به همگامی و همکاری مردم در خلق و شناسایی ویژگی‌های این موجود اشاره می‌شود و نام صنیع الممالک به عنوان سازنده و خالق او برگزیده می‌شود. این اثر ترکیبی از زیبایی، تنوع و احترامی است که برای انسان قائل است.
صنیع الممالک بود طرفه نقشیکه هر بنده را واجب است احترامش
هوش مصنوعی: نقش و کارفرماهایی که در دنیا وجود دارند، به گونهای طراحی شده‌اند که هر انسانی باید به آنها احترام بگذارد.
چو دست طبیعت بزندان زهدانز ستر عدم خواست دادن خرامش
هوش مصنوعی: زمانی که دست طبیعت خواست تا از عدم، موجودی را به دنیای وجود بیاورد، به آرامی و زیبایی این کار را انجام داد.
ز هر کشوری صانعی خواست ماهرپی صنع آن ذات در بطن مامش
هوش مصنوعی: از هر کشوری یک صنعتگر ماهر خواسته شد تا برای تولید و خلق زیبایی به خالق اصلی آن توجه کند و در دل آن خلق مقام و صفاتش را بشناسد.
یکی ساخت چشمش یکی ساخت گوششیکی هر دو بازو یکی هر دو گامش
هوش مصنوعی: چشمش به یک شکل و گوشش به یک شکل دیگر ساخته شده است، همچنین هر دو بازویش و هر دو گامش هم بهطور خاصی ساخته شده‌اند.
یکی کرد از خون لبالب عروقشیکی ساخت بر تن مرتب عظامش
هوش مصنوعی: در اینجا به تصویرسازی از شکلگیری انسان و زندگی اشاره می‌شود، به گونهای که خون و عروق او به گونهای هماهنگ و منظم در بدنش قرار گرفتهاند. این تصویر به وحدت و یکپارچگی ساختار بدن و زندگی اشاره دارد، جایی که تمامی اجزاء به صورت منظم و در پیوند با یکدیگر عمل میکنند.
مع القصه کردند شکلی که مادرندانست حال رضاع و فطامش
هوش مصنوعی: در نهایت، آنها به گونهای عمل کردند که مادر نتوانست وضعیت شیردهی و جدا شدن از شیر فرزندش را درک کند.
چو زنگی جمالش چو ترکی فعالشچو رومی خصالش چو هندی کلامش
هوش مصنوعی: زیبایی او مانند زنگیهاست، جنبشش همچون ترکهاست، ویژگیهایش چون رومیهاست و گفتارش مانند هندیهاست.
یکی اهل داهومه پنداشت او رایکی خواندی از مردم یار یامش
هوش مصنوعی: یکی از اهالی داهومه فکر میکرد که او را بهعنوان یکی از دوستان و همراهان افراد دیگر میشناسند.
سرونش چو گاو و سرینش چو اشترچو زرافه کردن چو اشتر سنامش
هوش مصنوعی: شخصی که مانند گاو سرش بالا و بدنش همچون شتر است، میتواند به راحتی مانند شتر با قامت بلندش، به نماد زیبایی و قد بلندی تبدیل شود.
ز هر موی او می برآمد مقامیکه دانای آن خواند والامقامش
هوش مصنوعی: از هر موی او کمیابی و ارادت میجوشید که تنها دانا آن را والامقام میخواند.
سپس در پی نام او در ممالکنمودند شوری خواص و عوامش
هوش مصنوعی: پس مردم، چه عدهای خاص و چه عموم، به دنبال نام او در سرزمینها شوری و هیجانی برپا کردند.
چو در صنع از جمله را بود شرکتصنیع الممالک نهادند نامش
هوش مصنوعی: وقتی که در آفرینش، همه موجودات در کنار یکدیگر بودند، سازندهی این کائنات نام آن را گذاشت.