شمارهٔ ۴۳۴
هوش مصنوعی: در این متن، شاعر به بیان حال عاشقان و غم‌های آنان می‌پردازد. عشق و نشاط در دلهای پر از غم وجود ندارد و در خلوت عشق، نشاطی نامحرم به نظر می‌رسد. همچنین، دنیا و خنده‌های آن به خاطر نفرت از مردم دیگر، نشانی از خوشی ندارد. یاد حق و حقیقت در دل مردگان نمی‌گنجد و هیچ نشاطی در ماتم وجود ندارد. شاعر می‌گوید که غم یاری وفادار است و در زندگی، همواره غم بر نشاط غلبه دارد. در نهایت، خطاب به واعظان هشدار می‌دهد که از هوس‌ها دست بردارند، زیرا این حالت با وجودی لرزان و کمر خم، نمی‌تواند نشانه‌ی نشاط باشد.
عاشقان را ره ندارد، در دل پر غم نشاطهست در خلوت سرای عشق نامحرم نشاط
هوش مصنوعی: عاشقان هیچ راهی برای خروج ندارند و در دلهای پر از غم، شادی وجود دارد. در تنهایی خانه عشق، هیچ کس نمی‌تواند به شادی آنها آسیب بزند.
خنده واری در جهان از خرمی نبود اثربسکه نفرت میکند از مردم عالم نشاط
هوش مصنوعی: در دنیا هیچ نشانی از شادی و خوشحالی نیست، چون مردم از یکدیگر متنفرند و این نفرت، نشاط را از میان برده است.
در نیاید یاد حق در سینه دل مردگانجا ندارد هیچگه در خانه ماتم نشاط
هوش مصنوعی: یاد خداوند در دل کسانی که مردهاند نمی‌گنجد و در خانههای غم و اندوه، شادی جایی ندارد.
نیست یاری همچو غم، گر قدردان باشد کسیدر جهان زین رو نمیباشد دمی بیغم نشاط
هوش مصنوعی: هیچ یاری و همراهی مثل غم وجود ندارد، اگر کسی در این دنیا قدر غم را بداند، هیچ لحظهای بدون غم خوشحالی نخواهد داشت.
بسکه از دلهای تنگ اهل دنیا میرمددر دل درویش می افتد بروی هم نشاط
هوش مصنوعی: از آنجا که دلهای مردم دنیا پر از تنگنظری و نگرانی است، این احساسات منفی به دل درویش راه پیدا میکند و بر روی او تاثیر میگذارد و باعث میشود روحیهاش بهتر شود.
دست بردار از هوس واعظ، گرفتی چون عصاراست ناید با سر لرزان و پشت خم نشاط
هوش مصنوعی: از آرزوهای بیهوده دست بردار، چون اگر تسلیم آنها شوی، مانند عصایی خواهی بود که نمی‌تواند با سر لرزان و کمر خم، راست بایستد و امید را به درستی حفظ کند.