غزل شمارهٔ ۸۹
هوش مصنوعی: در این اشعار، شاعر به بیان احساسات عاشقانه و ناامیدی خود می‌پردازد. او از سختی‌هایی که به خاطر عشق کشیده، صحبت می‌کند و به ناکامی‌هایش در این راه اشاره می‌کند. شاعر به توصیف زیبایی‌ها و لذت‌هایی می‌پردازد که نتوانسته به آن‌ها دست پیدا کند. همچنین، او به نداشتن شراکت و همراهی در عشق خود اشاره می‌کند و تأکید می‌کند که کارها و امیدهایش بی‌نتیجه مانده‌اند. در نهایت، شاعر به حسرت و درد ناشی از این عشق اشاره می‌کند و می‌گوید که تمام تلاش‌هایش برای رسیدن به معشوق نیز ثمری نداشته است.
دل کشید آخر عنان چون مرد میدانت نبودصبر پی گم کرد چون همدست دستانت نبود
هوش مصنوعی: دل در نهایت توانست خود را جمع و جور کند، چون در میدان نبرد مردی که فرماندهی کند، وجود نداشت. صبر نیز از بین رفت، چرا که یاری برای کمک به دستانت پیدا نشد.
صدهزاران گوی زرین داشت چرخ از اخترانز آن همه یک گوی در خورد گریبانت نبود
هوش مصنوعی: چرخ فلک دارای صدها هزار گوی زرین از ستارههاست، اما از میان همه آن‌ها، هیچکدام به اندازه یک گوی در خور گریبان تو نمیباشد.
ماه در دندان گرفته پیشت آورد آسمانزآنکه در روی زمین چیزی به دندانت نبود
هوش مصنوعی: ماه در آسمان را به دندان گرفته و پیش تو آورده است، چرا که در روی زمین چیزی در دندان تو نیست.
قصد دل کردی نگویم کان رگی با جان نداشتلیک جان آن داشت کان آهنگ با جانت نبود
هوش مصنوعی: اگر قصد داشتی که درباره دل من صحبت نکنی، باید بگویی که علاقهام به تو ارتباطی با جان من ندارد؛ اما حقیقت این است که آن عشق و احساس، واقعی و عمیق بود و در دل من جاری بود، حتی اگر به ظاهر برای تو جذابیت نداشت.
خوش‌دلی گفتی که داری الله‌الله این مگویبود این دولت مرا اما به دورانت نبود
هوش مصنوعی: خوشحالی و شادی میگویی که به یاد خداوند هستی، اما این را نگو، چون این نعمت و خوشبختی از آن من است و در زمانهای تو در دسترس نبود.
فتنه را بر سر گرفتم چون سرِ کار از تو داشتعقل را در پا فکندم چون به فرمانت نبود
هوش مصنوعی: من درد و آشفتگی را به دوش کشیدم، زیرا عقل و خرد را بیاثر و بیفایده میدیدم هنگامی که فرمان تو در میان بود.
وصل تو درخواستم از کعبتین یعنی سه ششچون بدیدم جز سه یک از دست هجرانت نبود
هوش مصنوعی: من از تو خواستم که به وصالت برسم ولی وقتی به کعبههای دوگانه نگاه کردم، متوجه شدم که فقط سه چیز میماند و باقی از دوری تو ناپدید شدهاند.
از جفا بر حرف تو انگشت نتوانم نهادکز وفا تا تو توئی حرفی به دیوانت نبود
هوش مصنوعی: به دلیل بدی رفتار تو، نمیتوانم به حرف تو اشارهای کنم، زیرا زمانی که تو در وفا باشی، حرفی در دیوانت وجود ندارد.
آتش غم در دل تابان خاقانی زدیاین همه کردی و می‌گویم که تاوانت نبود
هوش مصنوعی: غم تو در دل خاقانی مانند آتشی درخشان است، اما با وجود این همه زحمت و تلاش که کردی، به نظرم سزاوار این عذاب نیستی.