غزل شمارهٔ ۹۰
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به زیبایی و عشق اشاره می‌کند که به زندگی و دل‌های مردم تازگی و شادابی می‌بخشد. او می‌گوید که عقل انسان با دیدن زیبایی معشوق به ایمان تازه‌ای دست می‌یابد و غم دلها با حضور عشق تسکین می‌یابد. شاعر به قدرت عشق اشاره می‌کند که در شرق و غرب پیچیده شده و حتی در دل کسانی که دردهای کهن دارند، درمانی جدید به وجود می‌آورد. نور معشوق باعث می‌شود که دردهای قدیمی به فراموشی سپرده شوند. شاعر در نهایت به این نتیجه می‌رسد که وصف معشوق و عشق او همیشه تازگی و زیبایی به شعر و زندگی مردم می‌بخشد و به این ترتیب احساسات و حسرت‌ها در قالب شعر به تصویر کشیده می‌شود.
دولتِ عشقِ تو آمد عالمِ جان تازه کردعقل، کافر بود آن رُخ دید و ایمان تازه کرد
هوش مصنوعی: عشق تو به من نعمت بزرگی داده و باعث شده که جانم دوباره جوان و پرانرژی شود. عقل من وقتی به صورت تو نگاه کرد، به شکلی شگفتانگیز دگرگون شد و به ایمان و اعتقاد رسید.
داغِ دلها را به سِحر آن جَزعِ جادو تاب دادباغِ جان‌ها را به شرط آن لعلِ رَخشان تازه کرد
هوش مصنوعی: عواطف و احساسات عمیق مردم را به وسیله سحر و جادو تسکین میدهد و باغ روحها را دوباره زنده و تازه می‌کند، اما این کار مشروط به زیبایی و درخشندگی چهرهای خاص است.
تا ز عهدِ حُسنِ تو آوازه شد در شرق و غربآسمان با عشق‌بازی عهد و پیمان تازه کرد
هوش مصنوعی: از زمانی که زیبایی تو در جهان شناخته شد، عشق به من باعث شد که پیمان و عهدی نو ببندم.
عشقِ تو گَر دیر آمد در دلِ سودائیانهر که را دردِ کهن‌تر یافت درمان تازه کرد
هوش مصنوعی: اگر عشق تازه‌ای دیر به دل کسانی که دیوانه عشق هستند برسد، هر کسی که درد قدیمیتری داشته باشد، درمان جدیدی پیدا می‌کند.
نورِ تو صحرا گرفت و اشکِ من دریا نمودموسي آتش باز دید و نوح طوفان تازه کرد
هوش مصنوعی: روشنی تو مرزها را در نوردید و گریه من به پهناوری دریا تبدیل شد. موسی آتش را مشاهده کرد و نوح دوباره طوفانی جدید ایجاد کرد.
بر دلِ ما عید کرد اندوهِ تو وَز صبرِ ماهرچه فَربه دید ناگَه کُشت و قُربان تازه کرد
هوش مصنوعی: غم تو بر دل ما عید شده و از صبر ما هرچه دیده شد، ناگهان برطرف شد و دوباره شادی را به ما هدیه کرد.
هر کجا لَعلِ تو نوشَ افْشانْد چشمِ ما به شُکردر شِکرریزِ جمالت گوهر اَفْشان تازه کرد
هوش مصنوعی: هر جا که لبهای تو طعم شیرین را بر زبان میآورند، چشم ما به خاطر زیباییات در حال شکرگزاری است و گوهرهای جدیدی از زیبایی را ارائه میدهد.
از لَبَت هر سالْ ما را شِکَّری مَرسوم بودسالِ نو گشت آخر آن مَرسوم نَتْوان تازه کرد
هوش مصنوعی: هر سال از لب تو برای ما شیرینیای رایج بود، اما حالا که سال نو شده، نمیتوانیم آن سنت را تازه کنیم.
شاد باش از حُسنِ خود کز وصفِ تو، سِحرِ حَلالطبعِ خاقانی به نظم آورد و دیوان تازه کرد
هوش مصنوعی: شاد باش به خاطر زیباییات؛ زیرا تو به قدری جذاب هستی که خاقانی توانسته با توصیف تو، شعر زیبا و تازه‌ای خلق کند.
تازگی امروز از اشعارِ او بینَد عراقکو شعارِ مدحتِ شاهِ خراسان تازه کرد
هوش مصنوعی: امروز شعرهای او که در مدح شاه خراسان سروده شده، دوباره توجه عراقیها را جلب کرده است.