شمارهٔ ۵
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر عدم وابستگی شاعر به دنیای مادی و مخلوقاتی است که از آنها توقع و انتظاری ندارد. شاعر بر این باور است که او نیازی به کمک دیگران ندارد و انتظار مهربانی نیز از رقبای خود ندارد. او خود را از هم‌نشینی با افراد نالایق دور می‌کند و زندگی‌اش را صرف چیزهای توخالی نمی‌کند. او در جستجوی معنای واقعی زندگی است و معتقد است که برای دستیابی به اوج و موفقیت باید از رنج‌ها گذر کرد. همچنین، شاعر بر این نکته تأکید دارد که در دوستی و روابط انسانی، صداقت و نیکی باید حاکم باشد و انتظار ناپسند از دیگران نداشته باشد. او به زشتی‌ها توجهی نمی‌کند و می‌خواهد راهی بسازد که بر اساس خوبی و فضیلت باشد. در نهایت، تأکید می‌کند که از افکار نادرست و خطا دوری کند و در جستجوی حقیقت، خود را در معرض خطر نگذارد.
از چه بر دنیا و اهلش اتکا باشد مرا؟نیستم اعمی که حاجت بر عصا باشد مرا
هوش مصنوعی: چرا باید به دنیا و مردم آن تکیه کنم؟ من نابینا نیستم که به عصا احتیاج داشته باشم.
مهربانی را طمع هرگز ندارم از رقیباز گدا، کی انتظار کیمیا باشد مرا؟
هوش مصنوعی: من هرگز از رقیب یا فقیر، امیدی به مهربانی ندارم؛ برای من انتظار داشتن چیزهای ارزشمند بیمورد است.
با خسان همدم نمی گردم بمانند حبابحیف باشد زندگی صرف هوا باشد مرا
هوش مصنوعی: من با افراد ناپاک و بیارزش دوست نمیشوم، زیرا مانند حبابی هستم که حیف است زندگیام فقط در گذر از هوا و بیهدف سپری شود.
گر همای همت من اوج گیرد نه سپهرزیر پا افتاده ی چون بوریا باشد مرا
هوش مصنوعی: اگر پرندهی اراده و تلاش من به اوج برسد، دیگر آسمان زیر پا میافتد و برای من مانند یک بستر ساده خواهد بود.
سیر گیتی کی توانم کرد بی‌رنج سفرگر نه دل آیینهٔ گیتی‌نما باشد مرا
هوش مصنوعی: سفر در دنیای زندگی بدون زحمت و دشواری ممکن نیست، مگر اینکه دل من مانند یک آینه، واقعیات و زیباییهای دنیا را منعکس کند.
در مقام دوستی گر جان کسی خواهد ز منتکیه بر او رنگ تسلیم و رضا باشد مرا
هوش مصنوعی: اگر کسی در جایگاه دوستی جانش را بخواهد، من باید با تمام وجود اطاعت و راضی بودن را پیشه کنم و به او تکیه کنم.
می‌دهم رجحان بر آن بی‌دست و پایی را، اگرپای کج‌رفتار و دست بی‌سخا باشد مرا
هوش مصنوعی: من به کسی که حتی بدون دست و پا است ترجیح می‌دهم، اگر آن دیگری پاهایی نامناسب و دستانی بخیل داشته باشد.
من که با خلق نکو می‌گردم از اهل بهشتخوی زشتی درخور دوزخ چرا باشد مرا؟
هوش مصنوعی: من که با انسانهای نیکو رفتار میکنم و صفات خوب دارم، چرا باید زشتی از اهل جهنم داشته باشم؟
کشتهٔ گرد کدورت شد چراغ خاطرمطالعی همچون چراغ آسیا باشد مرا
هوش مصنوعی: غبار کدورت من را از بین برد و ذهنم مانند نوری که در آسیاب وجود دارد، برکت پیدا کرد.
فکر (صائب) خاص (گلچین) و (امیر) و (صابر) استحاش لله کاندر این دعوی خطا باشد مرا
هوش مصنوعی: فکر من تنها مختص به افراد خاصی است و هرگز ممکن نیست که در این زمینه اشتباهی از من سر بزند.