غزل شمارهٔ ۷۷۹
هوش مصنوعی: در این اشعار شاعر به عشق و رابطه‌اش با محبوب می‌پردازد. او بیان می‌کند که اگر فردی خردمند باشد، باید دل خود را از دیگران بگیرد و به محبوب خود بسپارد. شاعر می‌گوید هر نگرش به دوست باید به دور از سایرین باشد و اگر عشق را با درد و زخم احساس کن، بهتر است از این نوع عشق دست بکشی. او همچنین از تلاش‌های خود در نوشتن و ابراز احساساتش صحبت می‌کند و این که حتی اگر محبوبش او را طرد کند، هنوز هم نمی‌تواند از او چشم‌پوشی کند. در نهایت، شاعر به وفاداری خود به محبوبش تاکید دارد و هر درد و رنجی را که از جانب او ببیند، با عشق و وفاداری پاسخ می‌دهد.
ببر دل از همه خوبان، اگر خردمندیبه شرط آنکه در آن زلف دلستان بندی
هوش مصنوعی: دل را از همه زیباییها ببر، اگر کسی باشد که با فهم و عقل، این کار را کند و تنها به شرطی که در آن موهای دلربا بافته شده باشد.
هر آن نظر که به دیدار دوست کردی بازضرورتست که از دیگران فرو بندی
هوش مصنوعی: هر زمانی که به دیدار دوست مینگری، لازم است که نگاهت را از دیگران دور کنی.
اگر به تیغ تو را می‌توان برید از دوستحدیث عشق رها کن، که سست‌پیوندی
هوش مصنوعی: اگر میتوانی با شمشیر تو را زخمی کنم، پس بهتر است صحبت از عشق با دوست را کنار بگذاری، زیرا آن رابطه بیپایه است و مستحکم نیست.
و گر چو شمع نمی‌گردی از غمش، بنشینکه پیش اهل حقیقت به خویش می‌خندی
هوش مصنوعی: اگر مانند شمع از غمش نمیسوزی و نمیگریی، بهتر است که خاموش بنشینی؛ زیرا در نزد اهل حقیقت، حتی در این حالت هم به خودت می‌خندی.
هزار نامه به خون جگر سیه کردمهنوز قاصرم از شرح آرزومندی
هوش مصنوعی: هزاران نامه با دل پریشان نوشتم، اما هنوز نتوانستم آرزوی خود را به درستی بیان کنم.
بیا، که جز تو نظر بر کسی نیفگندمبه خشم اگر چه مرا از نظر بیفگندی
هوش مصنوعی: بیایید، چون من جز شما به هیچکس نگاه نمیکنم، حتی اگر با خشم مرا از خود دور کنید.
ز بندگی به جفایی چگونه برگردم؟که گر به تیغ زنی هم چنان خداوندی
هوش مصنوعی: چگونه میتوانم از بندگی به خیانتی برگردم؟ چرا که حتی اگر با شمشیر به من آسیب برسانی، هنوز تو به مقام خداوندی خود باقی خواهی ماند.
به طیره گر تو مرا صد جواب تلخ دهیهنوز تلخ نباشد، که سر بسر قندی
هوش مصنوعی: اگر تو هر چند بار هم با زبان تلخ و سخت با من صحبت کنی، باز هم بر من تلخی نخواهد داشت، چون من به شیرینی و خوشی تو فکر میکنم.
نشاند تخم وفای تو اوحدی در دلاگر چه شاخ نشاطین ز بیخ برکندی
هوش مصنوعی: اگرچه تو شاخ و برگ شادی را از ریشه برکندی، اما با وجود این، تخم وفای تو را در دل من کاشتی.