شمارهٔ ۷۶
هوش مصنوعی: این شعر به بیان حقیقت نماز و عشق می‌پردازد. شاعر می‌گوید که نماز واقعی تنها در حالت نیاز روحانی مطرح است و اگر این نیاز وجود نداشته باشد، نماز معنادار نیست. او به عشق به عنوان راهی برای رسیدن به حقیقت اشاره می‌کند و می‌گوید که در این راه، عشق مجاز تنها یک بستر برای بیان معناست. همچنین بیان می‌کند که در این مسیر، نیا‌زهای دنیوی و تعلقات بی‌فایده‌اند و دست‌یابی به معنای واقعی نیاز به رهایی از خود دارد. در نهایت، شاعر به محبت و لطافت در وجود یار اشاره می‌کند و می‌گوید که نباید از محبت او دوری کرد، زیرا عشق در اصل و بطور واقعی، به تعلّق و نیاز ندارد.
آنچه نماز زنده دلان جز نیاز نیستو آنرا که در نیاز نبینی نماز نیست
هوش مصنوعی: نماز زنده دلان تنها از روی نیاز به خداوند است و اگر کسی در دل نیازی به آن نداشته باشد، در واقع نمازی از او صادر نمیشود.
مشتاق را بقطع منازل چه حاجتستکاین ره بپای اهل طریقت دراز نیست
هوش مصنوعی: مشتاق نیازی به تقسیمبندی مسیر ندارد، چون این راه برای اهل سلوك و عرفان کوتاه است.
رهبانت ار بدیر مغان راه می دهدآنجا مقام کن که در کعبه باز نیست
هوش مصنوعی: اگر رهبر تو از دیر و میخانه راهی به تو نشان دهد، در آن مکان بمان که در کعبه جای باز و خالی نیست.
گرزانکه راه سوختگان می زنی رواستچیزی بگو بساز که حاجت بساز نیست
هوش مصنوعی: اگر به سوی سوختگان و دردکشیدگان میروی، گفتن چیزی مناسب است. بهتر است که راهی برای رفع نیاز آنها فراهم کنی، زیرا که در شرایط کنونی کسی به کمک و نیازهایشان توجه نمیکند.
بازار قتل باز چو نیکو نظر کنیصیاد صعوه جز نظر شاهباز نیست
هوش مصنوعی: در این بازار که قتل و خشونت رواج دارد، اگر با دقت نگاه کنی، تنها شکارچیای که به چشم میآید، همان شاهباز است، نه چیز دیگری.
دردی کشان جام فنا کز پی نیازجز نیستی بهیچ عطاشان نیاز نیست
هوش مصنوعی: در پی رفع نیا‌زهای خود، تنها چیزی که به دست نمیآید، فنا و نیستی است و از این رو، چیزی جز این نیست که نیازی به عطای دیگران نداریم.
محمود را رسد که زند کوس سلطنتکز سلطنت مراد دلش جز ایاز نیست
هوش مصنوعی: محمود باید فرمانروایی را به دست بگیرد که در فرمانروایی او، تنها آرزوی دلش ایاز باشد.
عشق مجاز در ره معنی حقیقتستعشق ارچه پیش اهل حقیقت مجاز نیست
هوش مصنوعی: عشق به عنوان یک مفهوم ظاهری در مسیر رسیدن به حقیقت وجود دارد، هرچند که در نظر کسانی که به عمق حقیقت پیبردهاند، عشق تنها یک مسأله ظاهری و غیر واقعی به حساب میآید.
آن یار نازنین اگرت تیغ می زندخواجو متاب روی که حاجت بناز نیست
هوش مصنوعی: اگر آن دوست عزیزم با تندی و سختی برخورد کند، تو ناراحت نشو و به او بی اعتنا باش، زیرا نیازی به ناز و نرمش نیست.