بخش ۷۹ - در بیان اندراج و اندماج شئون و اعتبارات فی اول رتب الذات و عدم تمایز ایشان از یکدیگر لا علما و لا عینا و تمایز ایشان فی ثانی رتب الذات علما لا عینا و ظهور ایشان فی مراتب الکون متفرقة مفصلة پس ظهور ایشان در مرتبه انسان کامل مجتمعة وحدانیة کما فی اول رتب الذات و ذلک غایة الغایات و نهایة النهایات
هوش مصنوعی: این متن به توصیف مراحل آفرینش و تجلی حق سبحانه و تعالی می‌پردازد. در آغاز، همه موجودات به‌صورت واحد و غیرمتمایز بودند و در ذات خود هیچ گونه جدایی و تفاوتی نداشتند. اما در مرحله‌ی بعد، تجلیات حقایق مختلف و ممتاز شدند و این امتیازها تنها در علم قابل درک بودند و نه در واقعیت خارجی.
پس از این، حقایق از حالت مخفی به ظهور آمدند و هر کدام به شکل مشخصی بروز کردند، به‌طوری که قادر به فهم و مشاهده‌ی اشیاء خود شدند. عالم وجود به چندین مرحله تقسیم شد، از عقول و نفوس گرفته تا مثال‌های محسوس، که هر کدام به نام خاصی شناخته می‌شوند.
آدم (علیه‌السلام) به عنوان مظهر اول و جامع صفات الهی بروز پیدا کرد، به طوری که ذات و صفات خداوند در او متجلی شد. در نهایت، کل وجود به‌صورت یک مجموعه‌ی هماهنگ و کامل نمایان گردید، که هدف نهایی همه‌ی آفرینش‌ها و تجلیات بود. این تجلیات به‌مثابه آیات الهی در کتاب وجود در نظر گرفته شده‌اند.
بود جمله شئون حق ز ازلمندرج در تعین اول
هوش مصنوعی: تمام ویژگیها و صفات الهی از ابتدا در وجود و سرنوشت نخستین ثبت شده‌اند.
همه بالذات متحد با همهمه در ضمن یکدگر مدغم
هوش مصنوعی: همه موجودات به طور ذاتی با یکدیگر یکی هستند و در عین حال، درون هم به هم پیوستهاند.
همه در ستر جمع متواریهمه از فرق و حکم او عاری
هوش مصنوعی: همه در پوشش و پنهانی به سر میبرند و هیچکس از مشخصات و قوانین او بیخبر نیست.
در میانشان تعدد و تمییزخارجا منتفی و علما نیز
هوش مصنوعی: در بین آنها تفاوت و تشخیص در واقع ممکن نیست و دانشمندان نیز این را قبول دارند.
بعد ازان در تعین ثانیشد مفصل شئون پنهانی
هوش مصنوعی: پس از آن، در مرحلهای دیگر، ابعاد پنهان موضوعات مشخص شد.
شد حقایق ز یکدگر ممتازامتیازی درون پرده راز
هوش مصنوعی: حقیقتها از یکدیگر متمایز شده‌اند و هر کدام ویژگی خاصی دارند که در پردهای از راز نهفته است.
امتیازی ز روی علم فقطز امتیازات خارجی منحط
هوش مصنوعی: این جمله اشاره دارد به این که برخی از امتیازات یا ویژگیها بر اساس علم و دانش به دست میآید، اما برخی از این ویژگیها در واقع ناشی از عوامل خارجی و بیارزش هستند. به عبارت دیگر، برخی از دستاوردها و شناختها هیچ ریشهی علمی یا داخلی ندارند و تنها از منابع ناچیز و سطحی نشأت میگیرند.
وز پی آن حقایق مذکورآمد از موطن بطون به ظهور
هوش مصنوعی: به دنبال آن اشیاء واقعی و حقایق مطرح شده، از عمق و رازهای نهفته به صورت آشکار ظهور کرد.
گرچه بودند باطن اندر ذاتظاهر ذات بود چون مرآت
هوش مصنوعی: هرچند درون وجود افراد ممکن است به شکلهای مختلف و مخفی باشد، اما آنچه که در حقیقت دیده میشود، صرفاً یک ظاهر است که مانند آینهای به نمایش گذاشته میشود.
عکس باطن نمود در ظاهرگشت امکان وجوب را ساتر
هوش مصنوعی: ظاهر چیزها نشاندهنده حقیقت درونی آنها شده است و امکان وجود و عدم وجود را پوشانده است.
واجب از عکس صورت باطنمنصبغ شد به صبغ هر ممکن
هوش مصنوعی: ضروری است که باطن هر چیز را بر اساس ظاهری که دارد بشناسیم و آن را رنگ بزنیم به رنگ هر امکان و موجودیتی.
متعدد به پیش چشم شهودبود واحد به ذات لیک نمود
هوش مصنوعی: در منظر شهود، اشیاء و پدیدهها بسیار و متنوع به نظر میرسند، اما در حقیقت و در ذات خود، همه به یک حقیقت واحد مرتبطاند و این تنوع تنها یک نمای ظاهری است.
ز اختلاف تنوعات ظهورشد مراتب عوالم مشهور
هوش مصنوعی: از تنوعات و تفاوتها، مراتب و مراحل عوالم شناختهشده به وجود آمدهاند.
اولا عالم عقول و نفوسوز پی آن مثال بس محسوس
هوش مصنوعی: اولاً، دنیای موجودات عقل و روح است و پس از آن، مثال هایی وجود دارند که به وضوح قابل درکاند.
زین عوالم باسرها اسمانشد الا جدا جدا پیدا
هوش مصنوعی: در میان این جهانها، اجزا و نامها تنها به صورت جداگانه و مشخص قابل مشاهدهاند.
بود هر شخص شخصی از اشخاصزین عوالم به اسم دیگر خاص
هوش مصنوعی: هر فردی از میان مردم، شخصیتی منحصر به فرد دارد که او را از دیگران متمایز میسازد.
آمد آیینه جمله کون ولیهمچو آیینه ای نکرده جلی
هوش مصنوعی: آیینه نشاندهنده همه چیز است، اما خود را به نمایش نمیگذارد و شفافیت ندارد.
ننمود اندر او به وجه کمالصورت ذوالجلال و الافضال
هوش مصنوعی: در او هیچ نشانهای از کمال و بزرگی وجود ندارد که بتواند حکایتگر عظمت و برتریاش باشد.
زانکه بود این تفرق عددیمانع از سر جمعی احدی
هوش مصنوعی: زیرا این اختلاف و تفرقه در تعداد، مانع از اتحاد و جمع شدن افرادی میشود.
گشت آدم جلای این مرآتشد عیان ذات او به جمله صفات
هوش مصنوعی: انسان در ملاقات با این آینه، حقیقت وجودی خود را با همه ویژگیهایش آشکار میسازد.
مظهری گشت کلی و جامعسر ذات و صفات ازو لامع
هوش مصنوعی: ظهوری یافت که همه جوانب و ویژگیهای ذاتش را به نمایش میگذارد.
متجلی شد اندرین مظهرهمه اسما به رنگ یکدیگر
هوش مصنوعی: در این عالم، تمام نامها و صفات الهی به گونهای تجلی یافتهاند که همه به نحوی با یکدیگر در هم آمیختهاند و جلوهگری میکنند.
شد تفاصیل کون را مجملبر مثال تعین اول
هوش مصنوعی: جزئیات جهان به صورت کلی و مختصر در آمدهاند، مانند تعیین ابتدایی و نخستین.
به وی این دایره مکمل شدآخرین نقطه عین اول شد
هوش مصنوعی: در اینجا به این موضوع اشاره شده است که در پایان یک دایره، به نقطه آغازین خود برمیگردیم. یعنی هر چیز در نهایت به منبع یا نقطه ابتداییاش برمیگردد و این به نوعی تکامل یا تکمیل یک فرآیند را نشان میدهد.
مصحفی گشت جامع آیاتهستی اش غایت همه غایات
هوش مصنوعی: به وجود او مانند کتابی است که تمام آیات و نشانههای هستی را در خود دارد و او هدف نهایی تمام اهداف است.