بخش ۱۵۱ - قال الله تعالی یا حسرتی علی ما فرطت فی جنب الله
هوش مصنوعی: این متن درباره حسرت و غم انسان است و بیان میکند که وقتی کسی در اوج غم و اندوه قرار دارد، اشکهایش مثل آبی میشود که از چشمانش سرازیر میشود و او در دریایی از درد غرق میشود. ولی این حسرت و گریه هیچ سودی ندارد و بهتر است قبل از وقوع مصیبتها به فکر چاره بیفتند. در ادامه، به تکرار گریه در روزهای شاد اشاره شده و نشان میدهد که در روزهای شاد نیز انسان باید حواسش به درد و رنجهایی که قبلاً تجربه کرده باشد، باشد. در نهایت، دو نوع احساس و حالت در انسان به تصویر کشیده میشود: یکی شادی و خنده و دیگری غم و اندوه.
حسرت از جان او برآرد دودوان زمان حسرتش ندارد سود
هوش مصنوعی: حسرت او باعث میشود که در دلش دود و آتش بیفتد، اما زمانی که به این حسرت فکر میکند، متوجه میشود که هیچ سودی از آن نخواهد برد.
بس که ریزد ز دیده اشک ندمغرق گردد ز فرق تا به قدم
هوش مصنوعی: به خاطر اشکهایی که از چشمانم میریزد، اگر این وضعیت ادامه یابد، تا زانو در غم و دردش فروخواهم رفت.
و آب چشمش شود در آن شیونآتشش را به خاصیت روغن
هوش مصنوعی: و اشکهایش مثل روغن در آتش شدت و وسعت میبخشد.
کاش این گریه پیش ازین کردیغم این کار پیش ازین خوردی
هوش مصنوعی: ای کاش قبل از این، به خاطر این موضوع اشک میریختی و غم آن را زودتر احساس میکردی.
دادی از جویبار دیده نمیشستی از نامه سیه رقمی
هوش مصنوعی: چشمانت را با آب رودخانه شستی، اما نامه سیاه و بدشگونت را پاک نکردی.
نم چه سود این زمان که کشت املخشک گشت از تف سموم اجل
هوش مصنوعی: این زمان هیچ فایدهای ندارد، زیرا درخت امید و آرزوها پژمرده شده و به خاطر بدبختیهای زندگی از بین رفته است.
گریه روزی که بود فایده منداز جهالت به خنده شد خرسند
هوش مصنوعی: در روزی که گریه کردن به خاطر نادانی سودمند باشد، فرد خرسند خواهد بود.
چون زمان نشاط و خنده رسیدآبش از چشم و خون ز دل بچکید
هوش مصنوعی: وقتی زمان شادی و خنده فرارسید، اشک از چشم و خون از دل ریخت.
حق چو فلیضحکوا قلیلا گفتاو ز بس خنده همچو غنچه شکفت
هوش مصنوعی: وقتی که حق (حقیقت) بر سر زبانها بیفتد، آنقدر خندهآور و شگفتانگیز است که انسان از شدت خنده مانند غنچهای که باز میشود شکفته میگردد.
جوی چشمش شد ترشح جوهرگز از چشمه سار فلیبکوا
هوش مصنوعی: چشمش مانند جوی بارانی شده است و هرگز از چشمه زلال خود دور نمیشود.
لاجرم روز ضحک و استبشارخون فشاند ز دیده خونبار
هوش مصنوعی: بدون شک، روزی خواهد آمد که بر اثر شادی و خوشحالی، اشکهایمان از چشمانمان بریزد.
همه ضاحک ز عیش و مستبشراو ز رنج و عنا عبوس و کدر
هوش مصنوعی: همه افراد خوشحال و شادابند، اما او به خاطر درد و مشکلاتش غمگین و ناراحت است.