بخش ۳۶ - در صفت جود و سخا و بذل و عطای وی
هوش مصنوعی: این متن دربارهٔ سخاوت و generosity یک شخص یا موجود عظیم، مانند دریا یا ابر، است. شاعر به زیبایی به وصف بخشش و فزونی نعمت‌های این منبع بزرگ می‌پردازد و تأکید می‌کند که این فیض و عطا به حدی است که زمین پر از ثروت شده و حتی مقایسه با شخصیت‌های بزرگ تاریخ مثل حاتم طائی و معن بن زائدة هم به ذهن می‌رسد. اما در نهایت، از سخاوت او می‌گوید که به گونه‌ای است که هیچ کس نمی‌تواند کاملاً درک کند و برخی حتی در برابر آن احساس کمبود می‌کنند. شاعر با همدلی و احترام به این شخص می‌نگرد که به دیگران احسان می‌کند و بار سنگین عطا و بخشش او حتی باعث فرار دیگران از این بار می‌شود. در واقع، او به شدت بر بار احسان و بزرگواری تأکید دارد.
بود در جود و سخا دریا کفیبل کش از بحر عطا دریا کفی
هوش مصنوعی: در دریای بخشش و generosity، گوشهای از آن به اندازه یک کف دست وجود دارد که میتوان از آن استفاده کرد.
پر شدی از فیض آن ابر کرمعرصه گیتی ز دینار و درم
هوش مصنوعی: تو از نعمت آن ابر رحمت پر شدهای، به طوری که زمین از ثروت و برکت پر شده است.
نسبتش کم کن به دریا کو ز کفگوهر افکندی به بیرون وین صدف
هوش مصنوعی: به او نسبت کم بده، زیرا مانند دریا نیست که گوهر را از خود به بیرون بیندازد و این صدف هم همینطور است.
ز ابر بودی دست جود او فرهابر باشد قطره بخش او بدره ده
هوش مصنوعی: بارش رحمت او چون ابر است و هر قطرهای که میبارد، مانند بخشش سخاوت اوست که به همه می‌رسد.
بزم جودش را چو می آراستمنسبتش با معن و حاتم خواستم
هوش مصنوعی: وقتی که مهمانی بخشش او را تزیین میکردم، خواستم نسبت او را با معن و حاتم مقایسه کنم.
لیک اندر جنب وی بی قال و قیلمعن باشد مبخل و حاتم بخیل
هوش مصنوعی: اما در کنار او، بدون گفت و گو، معنا وجود دارد؛ برخی مانند مبخل (بخیل) و حاتم (سخاوت مند)، هر دو در ذات خود به یکسان نیستند.
بس که دستش داشتی با بسط خویتافتی انگشت او از قبض روی
هوش مصنوعی: به خاطر نزدیکی و توجه زیادی که به او داشتی، چنان مجذوبش شدهای که حتی نمیتوانی او را به درستی درک کنی و احساساتش را به خوبی ببینی.
قبض کف گر خواستی انگشت اوخم نکردی پشت خود در مشت او
هوش مصنوعی: اگر میخواهی برانگیزانی، باید قدرت و توانایی خود را هرگز نادیده نگیری و از وجود خود به درستی استفاده کنی. نمیتوانی از دستاوردها یا محدودیتهایت غافل شوی و باید با شجاعت و عزمی راسخ به سمت خواستههایت حرکت کنی.
گر گذشتی بر در او سایلیاز جفای فاقه خون گشته دلی
هوش مصنوعی: اگر بر در او بگذری، به یاد داشته باش که دل کسی به خاطر ظلم و بیرحمی به خون نشسته است.
بس که بر وی بار احسان ریختیتک زنان از بار آن بگریختی
هوش مصنوعی: به خاطر احسان و لطفی که به او کردی، دیگران از زیر بار این محبت ها فرار کردند.