شمارهٔ ۱۰۹
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به وصف زیبایی و جاذبه محبوب خود می‌پردازد. او از چهره‌ی دل‌فریب و ابروی هلالی آن یار سخن می‌گوید که همچون ماه درخشان است. نگاه و جادوی چشم او موجب شده که شاعر از خود بی‌خود شود و دلش را به اسارت بگیرد. او از غم فراق محبوب سخن می‌گوید و وضعیت ناگوار دلش را به تصویر می‌کشد. شاعر به تضاد بین زیبایی محبوب و درد جدایی اشاره می‌کند و در پایان، به قدرت و ویژگی‌های غیرقابل مقایسه محبوبش تأکید می‌ورزد.
آن نگاری کو رخ گلرنگ داشتبی رخش آیینه دل زنگ داشت
هوش مصنوعی: آن معشوقی که چهرهاش مانند گل بود، بدون حضور او، دل همچون آینهای کدر و زنگزده داشت.
وآن هلال ابرو که چون ماه تمامغره یی در طره شبرنگ داشت
هوش مصنوعی: هلال ابروی او که در تار موی سیاهش مانند ماه کامل میدرخشد.
یک نظر کرد و مرا از من ببردجادوی چشمش چنین نیرنگ داشت
هوش مصنوعی: او یک نگاه به من انداخت و با جادوی چشمانش مرا از خودم جدا کرد؛ این جذبیت چشمانش چه فریبنده بود.
چون نگین بر دل نشان خویش کردیار نام آور که از ما ننگ داشت
هوش مصنوعی: دوست محبوب مانند نگینی بر دل من نشسته است، اما او نامی بزرگ و شناخته شده دارد و از ما خجالت می‌کشد.
دل برفت و خانه بر غم شد فراخکانده او جای بر دل تنگ داشت
هوش مصنوعی: دل من رفت و غم در خانهام زیاد شد، چرا که او در دل کوچک من جا داشت.
بی غم او مرده کش باشد چو نعشقطب گردونی که هفت اورنگ داشت
هوش مصنوعی: کسی که بدون دردسر و غم زندگی کند، مثل مردهای است که به دور از هر گونه احساس و رنگارنگی، همانند یک جسد در مرکز زمین است.
هم ز دست او قفا خوردم چو چنگگرچه بر زانوم همچون چنگ داشت
هوش مصنوعی: من از دست او ضربهای خوردم مثل چنگ، هرچند او را بر زانویم مانند چنگ میدیدم.
صد نوا شد پرده افغان منارغنون عشقش این آهنگ داشت
هوش مصنوعی: دستگاه نوا به خاطر عشق او به صدا درآمد و سرودی دلنشین ساخت.
روز و شب چون دیگ جوشان ناله کردآب خامش چون گذر بر سنگ داشت
هوش مصنوعی: روز و شب مانند دیگی در حال جوشیدن، صدای نالهای از خود برمیآورد. آب خام که بر روی سنگ حرکت می‌کند، نیز صدای خاصی دارد.
سیف فرغانی بصلحش پیش رفتگرچه او در قبضه تیغ جنگ داشت
هوش مصنوعی: سیف فرغانی با صلح و آرامش پیش رفت، هرچند که او در دست خود شمشیر جنگ را داشت.
آفتابی اینچنین بر کس نتافتتا اسد خورشید و مه خرچنگ داشت
هوش مصنوعی: هیچکس به اندازهی اسد و خرچنگ از نور خورشید بهرهمند نشده است.