غزل شمارهٔ ۱۲۷
هوش مصنوعی: این شعر به تب و تاب عاشقانه اشاره دارد و در آن شاعر به درد و رنج عشق و زیبایی‌های غیرقابل دسترسی می‌پردازد. او بیان می‌کند که اگر عشق و زیبایی وجود نداشت، این همه بیمار و دلشکسته نمی‌بودند. شاعر به زیبایی‌ها و دلبری‌های معشوق اشاره می‌کند و می‌گوید که حتی اگر غم و تنهایی وجود نداشت، عاشق نمی‌توانست از عشق دل بکند. او در نهایت به قیمت بالای عشق و زیبایی می‌پردازد و این‌که این تمتع‌ها و احساسات در بازار دنیا خریداری ندارند و از آنچه که نصیب عاشقان می‌شود، باارزش‌ترند.
سر بیمار گر آن چشم دل آزار نداشتبر سر هر گذری این همه بیمار نداشت
هوش مصنوعی: اگر آن چشم دلخراش در سر بیمار وجود نداشت، در هر کوچه و خیابانی این همه بیمار نبودند.
نازم آن طره که با این همه بار دل خلقسرگرانی ز گران باری این بار نداشت
هوش مصنوعی: من به آن موهای خوشفرم و زیبا افتخار میکنم که باوجود تمام مشکلات و غمهای دل مردم، نتوانستهاند از سنگینی این بار حس ناراحتی را به دوش بکشند.
کارم از هیچ طرف تنگ نمی‌شد در عشقاگر آن تنگ دهان با دل من کار نداشت
هوش مصنوعی: اگر آن کسی که عشقش را میخواستم با قلب من کاری نداشت، هیچکدام از مشکلات و تنگناهایی که داشتم، پیش نمیآمد.
بر کسی خواجه ما از سر رحمت نگذشتکه نشد بندهٔ او از دل و اقرار نداشت
هوش مصنوعی: هیچکس از روی محبت و مهربانی خواجه ما را ترک نکرد، مگر این‌که او به دل خود بندهاش شد و این موضوع را پذیرفت.
روز روشن کسی آن سنبل شب رنگ ندیدکه پریشان دلش آهنگ شب تار نداشت
هوش مصنوعی: در روز روشن، کسی نتوانست آن گل شبپری رنگ را ببیند، چرا که دل پریشان او آهنگی از تاریکی شب در خود نداشت.
طالب وصلی اگر با غم هجران خوش باشگل نمی‌گشت عزیز این همه گر خار نداشت
هوش مصنوعی: کسی که از عشق و وصال معشوقش سخن می‌گوید، اگر با درد جدایی کنار بیاید، گل نمی‌توانست اینقدر باارزش باشد اگر خار نداشت.
شاهدی کشت به یک جلوهٔ قامت ما راکه قیامت شد و از کار خود انکار نداشت
هوش مصنوعی: یک محبوب با یک نمای جذاب خود، دل ما را تسخیر کرد و این کار چنان اثر عمیقی گذاشت که به مانند روز قیامت، همه چیز را تحت تاثیر قرار داد و او به هیچ وجه از کار خود پشیمان نبود.
همه گویند که از جان چه تمتع بردیچه تمتع ز متاعی است که بازار نداشت
هوش مصنوعی: همه میگویند از زندگی و لذتهای آن چه بهرهای بردی، یا چه بهرهای از چیزی که ارزش و بازاری نداشت، به دست آوردهای؟
نقد جان در عوض بوسه بتان نگرفتندگوهری داشت فروغی که خریدار نداشت
هوش مصنوعی: نقد جان یعنی جان را به خاطر بوسهای از معشوقهاش نمیفروشد، زیرا در خود روشنایی و ارزشی دارد که کسی برای آن خواهان نیست.