غزل شمارهٔ ۳۴۹
هوش مصنوعی: این شعر از عشق و درد فراق می‌گوید. شاعر از دل‌مشغولی‌های خود سخن می‌گوید و به عشقش اشاره می‌کند که به شدت او را آزار می‌دهد. او احساس می‌کند که اگر عشقش به او توجه نکند، در آتش حسرت می‌سوزد. همچنین به تجارب تلخی که داشته و گنج‌هایی که از این تجربیات عمیق به دست آورده، اشاره می‌کند. شاعر در تلاش است تا دل سنگین محبوبش را نرم کند و ابراز می‌کند که عشقش او را به شدت دچار آتش سوزانده است. در پایان، او به زیبایی و جاذبه‌های محبوبش اشاره می‌کند که او را به دام انداخته است.
هر کجا دم زدم از چشم بت کشمیرمخون مردم همه گردید گریبان گیرم
هوش مصنوعی: هر جایی که صحبت کردم و یادآوری کردم از زیباییهای معشوق کشمیری، مردم در غم و اندوه به سر میبرند و خون دل میخوردند. این موضوع به قدری برایم سنگین و دشوار است که به گردن خود احساس مسئولیت میکنم.
گنج ها جسته‌ام از فیض خرابی ای کاشآن که کرده‌ست خرابم، بکند تعمیرم
هوش مصنوعی: من از ویرانیِ خود ثروتهایی پیدا کردهام. ای کاش فردی که مرا ویران کرده است، بتواند مرا دوباره بسازد و سر و سامان دهد.
اگر آبم نزنی آتش خرمن سوزمور خموشم نکنی شعلهٔ عالم‌گیرم
هوش مصنوعی: اگر به من آسیب نرسندی، آتش وجودم خرابکار میشود و اگر خاموشم بگذاری، شعلهام همهجا را میسوزاند.
از سر کوی جنون نعره‌زنان می‌آیمگو سر زلف تو آماده کند زنجیرم
هوش مصنوعی: از محلهی دیوانگی با صدای بلند میآیم، جایی که عشق و زیبایی تو میتواند زنجیرهای وابستگیام را آماده کند.
بخت برگشتهٔ من بین که به میدان امیدخم ابروی تو ننواخت به یک شمشیرم
هوش مصنوعی: بخت بدشانس من را ببین که حتی با وجود امید، نگاه دلربا و زیبای تو نتوانست مرا از این وضعیت رهایی بخشد. نداشتههایم همچنان مانع پیشرفتم هستند و نتوانستم به خواستهام برسم.
نرم خواهم دل سنگین تو را تا چه کندگریهٔ با اثر و نالهٔ بی‌تاثیرم
هوش مصنوعی: من با حالتی ملایم و نرم، سعی میکنم دل سنگین تو را نرم کنم و ببینم گریهام که تأثیر دارد و نالهام که تأثیر ندارد، چه کار میتواند بکند.
گر به عشق تو کنم دعوی دل سوختگیمی‌توان سوز مرا یافتن از تقریرم
هوش مصنوعی: اگر به عشق تو ادعای سوختن دل کنم، میتوانی نشانی از سوز من را در گفتارم پیدا کنی.
چون مرا می‌کشی از چهره برانداز نقابتا خلایق همه دانند که بی‌تقصیرم
هوش مصنوعی: زمانی که مرا می‌کشی، نقاب را از چهرهام کنار بزن تا همه مردم بفهمند که من بیگناه هستم.
دوش با زلف بلند تو فروغی می‌گفتدگری را به کمند آر که من نخجیرم
هوش مصنوعی: دیروز در تاریکی شب، نوری از زلف بلند تو به من رسید و جالب اینجاست که این نور به دیگران هم پیامی می‌دهد تا مرا در دام خود بگیرند، اما من مانند یک شکارچی هستم.