غزل شمارهٔ ۳۶۸
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به فراق و دوری از محبوبش اشاره می‌کند و خود را در شرایط سخت و آزاردهنده‌ای می‌بیند که به خاطر عشقش می‌کشد. او از ناتوانی در رسیدن به محبوب و مشاهده‌ی جمال او سخن می‌گوید و این احساسات عمیق او را به زوالی دچار کرده است. شاعر به شدت شایسته فراق را حس کرده و به بوسه بر زلف محبوب و جان دادن در راه عشق اشاره می‌کند. او به درد و عذابی اشاره دارد که عشق به محبوب برایش به همراه دارد و نهایتاً به این نتیجه می‌رسد که تنها چاره‌اش در عشق، فدای جان در این راه است. غم و ناراحتی عشقش او را به ستاره‌های اشک می‌کشاند و در نهایت، او حاضری است تا برای محبوبش هر فداکاری بکند.
شب فراق تو گر ناله را اشاره کنمچه رخنه‌ها که در ارکان سنگ خاره کنم
هوش مصنوعی: اگر در شب دوری تو به ناله و فریاد بپردازم، چه زخمی بر دل سنگی و محکم این دنیا ایجاد خواهد شد.
نه طاقتی که ز نظاره‌ات بپوشم چشمنه قدرتی که به رخساره‌ات نظاره کنم
هوش مصنوعی: نه قدرتی دارم که بتوانم چشمانم را از تماشای تو بپوشانم و نه توانایی دارم که به زیبایی چهرهات نگاه کنم.
نه پای آن که به سوی تو ره بپیمایمنه دست آن که ز خوی تو جامه پاره کنم
هوش مصنوعی: نه آنقدر توان دارم که به سمت تو بیایم و نه آنقدر جراتم می‌رسد که از دست خودم به خاطر تو قربانی بکنم.
به کیش زمرهٔ عشاق دوزخی باشمبه بوی سدره ز کوی تو گر کناره کنم
هوش مصنوعی: من ترجیح میدهم که عشق را همچون دوزخیان تجربه کنم تا اینکه بخواهم به بوی خوش درخت سدره از کنار تو دور شوم.
شبی برغم فلک روی خویشتن بنماکه زهره را بدرم، ماه را دو پاره کنم
هوش مصنوعی: یک شب با وجود مشکلاتی که فضا به وجود آورده، خودت را به نمایش بگذار زیرا میخواهم زهره (ستاره) را از میان بردارم و ماه را نصف کنم.
چو بی تو آه شرر بار برکشم از دلعلاج خرمن گردون به یک شراره کنم
هوش مصنوعی: هرگاه که برای تو دلتنگی و اندوهی بر دلم ببارد، میتوانم با یک جرعه عشق، تمام درد و رنجهای دنیای بزرگ را از بین ببرم.
خوشم به کشمکش خون خویش روز جزاکه سیر روی زین رهگذر دوباره کنم
هوش مصنوعی: من از جدال و پارادوکسی که در زندگی خود دارم احساس خوبی دارم و منتظرم تا روز حساب برسد، تا بتوانم دوباره به چهرهام در این مسیر نگاه کنم.
گره فتد به سر زلفت از پریشانیگر اشتیاق ترا مو به مو شماره کنم
هوش مصنوعی: اگر گرهای به موهایت بیفتد از دلنگرانی، چنانچه علاقهام به تو است، میتوانم هر تار موی تو را یکی یکی بشمارم.
به غیر دادن جان چاره‌ای نخواهم جستاگر به درد تو چندین هزار چاره کنم
هوش مصنوعی: اگرچه برای درمان درد تو هزار راه حل پیدا کنم، اما جز جانم چیزی را نخواهم داد.
ز سر گنبد مینا نمی‌شوم آگاهمگر که خدمت رند شراب خواره کنم
هوش مصنوعی: من از رازهای عالم، از باطن گنبد مینا، آگاهی نمییابم مگر اینکه در کنار رندی که شراب مینوشد، باشم و به او خدمت کنم.
فروغی از غم آن ماه خرگهی تا چندکنار خویشتن از اشک پر ستاره کنم
هوش مصنوعی: به خاطر غم آن ماه زیبا، مدتهاست که میخواهم اطراف خودم را پر از اشکهای ستارهوار کنم.