شمارهٔ ۱۴۹۲
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از ریا و زهد نمایشی فاصله میگیرد و به میخانه و لذتهای دنیوی روی میآورد. او به خاطر تجربیاتش در زندگی و مشاهدههایش از پیران خرابات به این نتیجه میرسد که توبههای شکستهاش را نمیتواند بفروشد و به دین دروغین و غیرعملی نمیپردازد. شاعر به صراحت میگوید که دیگر نه دل و نه هوش برای تحمل زهد و دینداری ندارد و به تباهی و بیمعنایی اشیاء، مانند تنهایی که قبلاً مقدس بودند، اذعان میکند. او همچنین به عشق و وابستگیاش به "بت" (نشانه آرزو و معشوقه) اشاره میکند و از خود میپرسد که چطور میتواند این احساسات را پنهان کند، در حالی که دیگر امیدی به تغییر ندارد. در نهایت، احساس ناامیدی و فقدان را در مقابل سعی برای تغییر و اصلاح خودش نشان میدهد.
زین پس سر آن نیست که من زهد فروشمساقی، قدحی ده که به روی تو بنوشم
هوش مصنوعی: از این به بعد هدف من این نیست که در زمینهی زهد و پارسایی ظاهر شوم، بلکه ای ساقی، یک جام به من بده تا بتوانم در حضور تو بنوشم.
جایی که نیرزد به جوی دین درستماین توبه صد جای شکسته چه فروشم؟
هوش مصنوعی: در جایی که دین و ایمان ارزش و قیمت ندارند، توبه من که بارها شکسته شده است، چه ارزشی دارد و چه چیزی میتوانم برایش بخرم؟
بس پیر خرابات که دیدم به شفاعتتا باز گشادند در میکده دوشم
هوش مصنوعی: در شب گذشته، پیرانی را در میکده دیدم که به خاطر شفاعت آنها، در ورودی این مکان باز شد.
اکنون که سرم شد به در میکده پامالچون بیم دهد محتسب از مالش گوشم؟
هوش مصنوعی: حالا که سرم به میکده میرسد و به خاطر آن به زمین میافتم، چرا باید از مالی که محتسب میدهد بترسم؟
بوده ست ز هوش و دلم اندیشه تیمارالمنت لله که نه دل ماند نه هوشم
هوش مصنوعی: من در تفکر و احساس خود به شدت درگیر محبت و درد تو هستم، به طوری که دیگر نه قلبی برایم باقی مانده و نه هوش و عقل.
رفت آن که مصلا به کتف داشتم، اکنونبازیچه گه مغ بچگان شد سر و دوشم
هوش مصنوعی: فردی که زمانی با احترام و جایگاهی بزرگ به او ارادت داشتم، اکنون به وسیلهای برای بازیهای بیاهمیت تبدیل شده است.
پوشیده بسی خدمت بت کردم و زین پسزنار هوس می کندم، از تو چه پوشم؟
هوش مصنوعی: من در گذشته برای تو کارهای زیادی کردم و از این به بعد، در حالی که از هوس دور نشدم، نمیدانم چه چیزی را از تو پنهان کنم؟
چون باز نیامد ز بت و بتکده خسرواصلاح مزاج سگ دیوانه چه کوشم؟
هوش مصنوعی: وقتی که شاه از معبودیان و معبد بازنگشت، چه تلاشی میتوانم برای بهبود حالِ آن سگ دیوانه بکنم؟