غزل شمارهٔ ۲۸۶
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به معرفی گروهی خاص میپردازد که از نظر او ویژگیهایی فراتر از عالم زمان و مکان دارند. آنها خود را از دید عموم پنهان میدانند و معتقدند که هرچند در دنیای مادی حضور دارند، در حقیقت از آن بالاترند. این افراد با اینکه در میان مردم زندگی میکنند، ولی از لحاظ روحانی و وجودی در مرتبهای والوتر قرار دارند. شاعر بر این نکته تأکید میکند که آنها نام و نشان مشخصی ندارند و نمیتوان آنها را در مکان یا زمان خاصی جستجو کرد. این افراد به نوعی عاقل و در عین حال در حالت مستی و سرمستی هستند، و داراییهای معنوی و اسرار آنها بسیار عمیق و بیکران است.
ما سرّ کُن فَکانیم ما را که میشناسد؟از دیدهها نهانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: ما رازهایی داریم که به یک لحظه تحقق مییابیم. اما کسی ما را نمیشناسد، زیرا از چشمها پنهانیم.
هر چند بر زمینیم با خاک ره نشینیمبرتر ز آسمانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: هرچند که ما در این دنیا و در کنار خاک زندگی میکنیم، اما مقام و جایگاهمان از آسمان نیز بالاتر است. در این حالت، چه کسی ما را میشناسد؟
ما همنشین ناریم از خلق بر کناریمهر چند در میانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: ما در بین مردم هستیم اما از آنها جدا هستیم و هیچ کس ما را نمیشناسد، چون همنشین آتش هستیم.
ما جان جان جانیم از جسم بر کرانیمبیرون ازین جهانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: ما حقیقتی ژرف و والا هستیم که فراتر از جسم و این دنیا وجود داریم. کسی نمیداند که ما چه نوع وجودی داریم و چگونه میتوانیم از این مرزهای محدود عبور کنیم.
از نام ما مگویید وز ما نشان مجوییدبینام و بینشانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: از نام و نشانی از ما صحبت نکنید، چون ما بینام و نشان هستیم. کسی ما را نمیشناسد.
در هر جهت مپویید وندر مکان مجوییدبیرون ز هر مکانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: به هر سمتی نروید و در هیچ مکانی جستجو نکنید، زیرا ما فراتر از هر مکان و محدودهای هستیم. فقط کسی که ما را به درستی بشناسد، میتواند ما را دریابد.
ما را مکان نباشد ما را زمان نباشدبرتر از این و آنیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: ما جایی نداریم و زمانی نداریم، ما از این و آن بالاتر هستیم. چه کسی ما را میشناسد؟
ما عاقلان مستیم ما نیستان هستیماقرار مُنکِرانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: ما انسانهای عاقل و هوشیار، در واقع مست و شیدا هستیم و بیخبر از این واقعیت، منکر آن هستیم. حالا چه کسی میتواند ما را بشناسد؟
کم گوی فیض اسرار دُر در صدف نگه دارما بحر بیکرانیم ما را که میشناسد؟
هوش مصنوعی: کم صحبت کن و اسرار ارزشمند را در دل نگهدار. ما مانند دریاهای وسیع و بیپایان هستیم، اما چه کسی ما را میشناسد؟