غزل شمارهٔ ۶۷۱
هوش مصنوعی: این شعر دربارهی حال و وضعیت انسانهاست که در دنیایی پر از زحمت و دروغ گرفتار آمدهاند. شاعر اشاره میکند که ما از مافوق آسمانها به این دنیا افتادهایم و در این دریا (دنیا) مانند الماس گرانبها و درخشان، ولی در عذاب و اندوه به سر میبریم. او بیان میکند که با وجود اسرار بزرگ درونمان، از آنچه در دو جهان میگذرد بیخبر هستیم و در باغ دنیا بیثمر و بیفایده افتادهایم.
شاعر دعوت میکند که عیوب یکدیگر را بپوشانیم و همدلی کنیم تا از وضعیت نامناسب خود خارج شویم. او همچنین به تلاش برای رسیدن به حقیقت و نزدیکی به خدا اشاره میکند و از رهنما و کمکخواهی در این راه سخن میگوید. در نهایت، او از خداوند مدد میطلبد تا به مقام والایی برسد و از وضعیت سخت و بیحالی که در آن قرار دارد، رهایی یابد.
ما ز مافوق فلک در بحر و بر افتادهایمدر تک این بحر اخضر چون گهر افتادهایم
هوش مصنوعی: ما از بالای آسمانها به زمین و دریا افتادهایم و در این دریا که رنگ سبز دارد مانند گوهر در آن فرود آمدهایم.
جامه نیلی کرده و بر حال ما بگریستهتا چو اشک این آسمان از نظر افتادهایم
هوش مصنوعی: آن کس که لباس نیلی بر تن کرده و برای حال ما گریسته، اکنون ما چون اشکی که از چشم آسمان افتادهایم، از نظر رفتهایم.
گرچه اسرار دو عالم در دل ما مضمر استلیک از خود در دو عالم بیخبر افتادهایم
هوش مصنوعی: با اینکه در دل ما رازهای دو جهان نهفته است، اما از خود و این دو جهان هیچ خبر نداریم.
میبرند از نخل عمر ما ثمر گر عالمیبهر خود در باغ دنیا بی ثمر افتادهایم
هوش مصنوعی: عمر ما همچون میوهای از درخت نخل در حال برداشت است، در حالیکه دیگران از دنیا بهرهمند میشوند، ما در این باغ بیثمر ماندهایم.
هان بیا تا عیب هم پوشیم چون دلق و کلاهتا بکی در پوستین یکدیگر افتادهایم
هوش مصنوعی: بیا تا عیبهای یکدیگر را بپوشانیم و مانند دلق و کلاه با هم خوب بزییم؛ زیرا که در آخر ما در یک جسم و وجود مشترک هستیم.
بر فلک بنهیم پا پس کاروانرا سر شویمگرچه در راه خدا بی پا و سر افتادهایم
هوش مصنوعی: به آسمان پا میگذاریم و کاروان را آغاز میکنیم، حتی اگر در راه خدا بیپا و بیسر افتاده باشیم.
رو بشهرستان قرب آریم از صحرای بعددوستان بهر چه دور از یکدیگر افتادهایم
هوش مصنوعی: ما باید به شهر نزدیک شویم و از بیابان دوری دوستان استفاده کنیم تا بفهمیم چرا از یکدیگر جدا افتادهایم.
رهنما ای رهنما و دستگیر ای دستگیربیدلیل و زاد و مرکب در سفر افتادهایم
هوش مصنوعی: ای راهنما، ای یاریدهنده، ما بدون دلیل و با توشه و وسیله سفر در مسیری افتادهایم.
فیض را یا رب مدد کن تا بعلیین رسدچند در سجین بی هر شور و شر افتادهایم
هوش مصنوعی: ای خدا، به من کمک کن تا به نعمتهای بالایی دست پیدا کنم، چرا که در این دنیا و در وضعیت ناامیدی و بیحالی به سر میبرم.