شمارهٔ ۱۵ - دیدی ای مه (دشتی)
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر عمق افسردگی و غم شاعر پس از جدایی از محبوبش است. شاعر از رفتن محبوب و بی‌رحمی او سخن می‌گوید و احساس درد و ناامیدی خود را از نشنیدن فریادش ابراز می‌کند. او اشاره می‌کند که هر چه تلاش کرد تا او را به رحمت فرابخواند، موفق نشد و محبوب به سادگی او را ترک کرد. در عین حال، شاعر به سرودن و نوشیدن شراب به عنوان راهی برای تسکین دردهایش اشاره می‌کند و به اهمیت هنر و موسیقی در آرامش دل اسیران پرداخته است.
دیدی ای مه که ناگه رمیدی و رفتیپیوند الفت بریدی و رفتی
هوش مصنوعی: دیدی ای ماه که ناگهان از کنارم رفتی و ارتباط محبتمان را قطع کردی و رفتی؟
هرچه خواری به یاری کشیدم و دیدمدامن ز دستم کشیدی و رفتی
هوش مصنوعی: هر مقدار که برای کمک و یاری به تو تلاش کردم و زحمت کشیدم، تو دامن خود را از دست من کشیدی و رفتی.
بس ناله ها کردم به امیدی که رحم آری به فریاد من ای گل
هوش مصنوعی: من نالههای زیادی کردم به امید اینکه به فریاد من پاسخ بدهی، ای گل.
فریاد از دل تو، کز جفافریاد ما نشنیدی و رفتی
هوش مصنوعی: دل من از درد و رنج به فریاد آمده، اما تو به خاطر ستمت، ندا و نالهام را نشنیدی و رفتی.
جانا گرچه بردی از یادمجان در کوی عاشقی دادم
هوش مصنوعی: عزیزم، هرچند که از خاطر تو رفتهام، اما جانم را در راه عشق به تو نثار کردهام.
ز پا فکندی به سر دویدم گهر فشاندم به اشک من خندیدی و رفتی
هوش مصنوعی: به خاطر عشق تو از پای درآمدم و با شوق به دنبالت دویدم. در حالی که اشک میریختم، تو به من خندیدی و رفتی.
ساقی بده آن می رامطرب بزن آن نی را
هوش مصنوعی: ای ساقی، همان نوشیدنی را بده و نوازنده، آن نی را بنواز.
که پای لاله، پیاله خوش باشددل اسیران، به ناله خوش باشد
هوش مصنوعی: پای لاله برای ما زیبا و دلنشین است، و وقتی دلهای اسیر در غماند، صدای نالهشان به گوش میرسد و دل را میسوزاند.
علاج محنت، به جز می نیستبه غیر نالیدن نی نیست
هوش مصنوعی: درمانی برای درد و زحمت جز نوشیدن شراب نیست و غیر از ناله کردن، کاری نمیتوان کرد.