بخش ۲۲۱ - خیز و نقاب بر گشا پردگیان ساز را
هوش مصنوعی: این شعر اشاره به عشق و زیبایی دارد و به تحسین معشوق و عواطف عمیق انسانی می‌پردازد. شاعر از معشوق می‌خواهد که خود را نشان دهد و نغمه‌ای تازه سر دهد. او به رنج‌ها و قربانی‌های عاشقان اشاره می‌کند و از نور دیدگان معشوق سخن می‌گوید. همچنین به رازهایی که در دل نهفته است، اشاره دارد و اهمیت سجده و عشق را در مقایسه با خواسته‌های دنیا بیان می‌کند. در نهایت، شاعر به ارزش عشق و جاذبه‌های معنوی اشاره می‌کند و از محبت خود به معشوق سخن می‌گوید.
خیز و نقاب بر گشا پردگیان ساز رانغمهٔ تازه یاد ده مرغ نوا طراز را
هوش مصنوعی: برخیز و پرده را کنار بزن، آن سازندگان پردهنشین را. به پرنده نغمهوز یاد بده تا آهنگ جدیدی بسازد.
جاده ز خون رهروان تختهٔ لاله در بهارناز که راه میزند قافله نیاز را
هوش مصنوعی: جادهای که بر اثر گذشتن عاشقان از آن رنگین شده، حالا به مانند بستانی پر از لالههای زیبا در بهاری ناز است که قافلهای از دلخواستگان از آن میگذرد.
دیدهٔ خوابناک او گر به چمن گشوده ئیرخصت یک نظر بده نرگس نیم باز را
هوش مصنوعی: اگر چشمان خوابآلود او را به باغ بگشایی، فرصتی برای نگاهی به نرگس نصفه باز بده.
حرف نگفتهٔ شما بر لب کودکان رسیداز من بی زبان بگو خلوتیان راز را
هوش مصنوعی: سخنی که شما نگفتهاید، به بچهها منتقل شد؛ بنابراین از من که قادر به صحبت نیستم، بپرسید تا رازهای خلوت را برایتان بازگو کنم.
سجدهٔ تو بر آورد از دل کافران خروشایکه دراز تر کنی پیش کسان نماز را
هوش مصنوعی: سجدهات بر زمین، صدای بلندی از دل کافران به وجود میآورد، که هر چقدر بیشتر در برابر دیگران نماز بخوانی، این صدا و اعتراض بیشتر میشود.
گرچه متاع عشق را عقل بهای کم نهدمن ندهم به تخت جم آه جگر گداز را
هوش مصنوعی: اگرچه عقل ارزش عشق را پایین میبیند، من هرگز آن را به زیبایی و دلسوزی تخت جمشید عوض نمیکنم.
برهمنی به غزنوی گفت کرامتم نگرتو که صنم شکسته ئی بنده شدی ایاز را
هوش مصنوعی: یک برهمن به جوانی به نام ایاز در غزنی گفت: "به کرامت و بزرگی خود بنگر، تو همانند بت شکستهای هستی که بنده شدهای."