غزل شمارهٔ ۱۷
هوش مصنوعی: در این شعر، ندا از آسمان به جان انسان می‌گوید که به سوی خود بازگردد و جان پاسخ می‌دهد که خوش آمدی. جان از ندا می‌خواهد دوباره بانگ بزند تا او به سوی پرواز برآید. این شعر بیانگر longing و longing برای آزادی و بیرون آمدن از قید و بندهای دنیوی است. شاعر به نادانی‌های گذشتگان و آوارگی اشاره می‌کند و از بی‌وفایی دل نسبت به سرزمین خود سخن می‌گوید. او دلش به غریبی و دوری از وطن می‌سوزد و از رفیقان و همنفس‌ها می‌خواهد که به ندای درونی گوش دهند و به سوی حقیقت و معشوق بروند. در نهایت، شعری است درباره جستجوی شوق و حقیقت و سرشت انسانی.
آمد ندا از آسمان جان را که بازآ الصلاجان گفت ای نادی خوش اهلا و سهلا مرحبا
هوش مصنوعی: صدای نیکویی از آسمان بلند شد که جان را فرا میخواند. جان جواب داد: ای نداکننده، خوش آمدی، خوش آمدی!
سمعا و طاعه ای ندا هر دم دو صد جانت فدایک بار دیگر بانگ زن تا برپرم بر هل اتی
هوش مصنوعی: هر لحظه به ندای تو گوش میدهم و فرمانت را قبول دارم. بار دیگر زنگ بزن تا جانم را فدای تو کنم و روح من به سوی مقصدی که وعده دادهای پرواز کند.
ای نادره مهمان ما بردی قرار از جان ماآخر کجا می‌خوانیم گفتا برون از جان و جا
هوش مصنوعی: ای مهمان خاص و بینظیر ما، تو آرامش از دل ما ربودی. آخر ما کجا میتوانیم به تو بگوییم که در کجا به تو احتیاج داریم؟ او جواب داد که باید بیرون از دل و مکانمان او را بخوانیم.
از پای این زندانیان بیرون کنم بند گرانبر چرخ بنهم نردبان تا جان برآید بر علا
هوش مصنوعی: من به دنبال آن هستم که از پاهای این زندانیان، زنجیرهای سنگین را بیرون آورم و نردبانی بر چرخ قرار دهم تا جان تازهای به آنها ببخشم.
تو جان جان افزاستی آخر ز شهر ماستیدل بر غریبی می‌نهی این کی بود شرط وفا
هوش مصنوعی: تو جان و روح ما را زنده میکنی، اما از دیار ما دوری میکنی و دل را در غم جدایی میگذاری. این چه طور میتواند نشانهای از وفاداری باشد؟
آوارگی نوشت شده خانه فراموشت شدهآن گنده پیر کابلی صد سحر کردت از دغا
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به احساس آوارگی و دوری از خانه اشاره می‌کند. او از ویرانی و فراموشی که بر زندگیاش سایه انداخته سخن می‌گوید. همچنین به شخصیتی که در گذشته تأثیر منفی بر او گذاشته و با استفاده از ترفندهای خود او را به دام انداخته است، اشاره می‌کند. این تصویر به نوعی از غم و حسرت اشاره دارد که ناشی از دوری از مکان امن و آشناست.
این قافله بر قافله پویان سوی آن مرحلهچون برنمی‌گردد سرت چون دل نمی‌جوشد تو را
هوش مصنوعی: این گروه در حال حرکت به سوی هدف معینی است و هرگز برنمی‌گردد. وقتی دل تو نسبت به این مسیر شوق و حرارت نداشته باشد، نمیتوانی در آن شرکت کنی.
بانگ شتربان و جرس می‌نشنود از پیش و پسای بس رفیق و همنفس آن جا نشسته گوش ما
هوش مصنوعی: صدای شتربان و نوای جرس را از دور و نزدیک میشنویم، ای دوستان و همدلانی که آنجا نشستهاید، گوش ما به شما توجه دارد.
خلقی نشسته گوش ما مست و خوش و بی‌هوش مانعره زنان در گوش ما که سوی شاه آ ای گدا
هوش مصنوعی: گروهی اطراف ما نشستهاند، در حالیکه ما مست و خوشحال و بیخبر هستیم. آنها با صدای بلند در گوش ما نعره میزنند که ای گدا، به سوی شاه برو.