غزل شمارهٔ ۴۲۶
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از جستجوی غیر از عشق معشوق سخن می‌گوید و بیان می‌کند که هیچ مسیر دیگری جز عشق او وجود ندارد. او تأکید می‌کند که اگر کسی به دنبال چیزی به جز عشق او باشد، به خطا رفته است. شاعر همچنین اشاره می‌کند که آرزوها و خویشتن‌خواهی‌های او در آسمان و در درجات بالاتر جستجو می‌شود و حقیقی‌ترین زیبایی‌ها تنها در عشق و پرستش معشوق آفرینشی وجود دارد. نهایتاً، او به حقیقت و یقین دست می‌یابد که در بی‌معنایی دنیای مادی، عشق یک نقطه روشن و ارزشمند است.
غیر عشقت راه‌بین جُستیم نیستجز نشانت همنشین جستیم نیست
هوش مصنوعی: غیر از عشق تو، هیچ مسیر دیگری برای ما وجود ندارد و جز نشان تو، هیچ همدمی را جستجو نکردهایم.
آن چنان جستن که می‌خواهی بگوکان چنان را این چنین جستیم نیست
هوش مصنوعی: بهگونهای تلاش کن که به آنچه می‌خواهی برسید، زیرا ما هم به شیوهای دیگر به دنبال همان هدف بودهایم، اما نتیجهاش متفاوت بوده است.
بعد از این بر آسمان جوییم یارزانک یاری در زمین جستیم نیست
هوش مصنوعی: پس از این برای پیدا کردن یار به آسمان خواهیم نگریست، زیرا در زمین تلاش کردیم و نتوانستیم یار مورد نظر را بیابیم.
چون خیال ماه تو ای بی‌خیالتا به چرخ هفتمین جستیم نیست
هوش مصنوعی: به یاد تو که خودت از یاد رفتهای، هرچقدر هم که به دور دستها بگردیم، نمیتوانیم به جایی برسیم.
بهتر آن باشد که محو این شویمکز دو عالم به از این جستیم نیست
هوش مصنوعی: بهتر است که از تمام امور دنیا غافل شویم، زیرا در دو جهان هیچ چیزی ارزشمندتر از این حالت نیست.
صاف‌های جمله عالم خورده گیرهمچو درد درد دین جستیم نیست
هوش مصنوعی: تمامی صفاها و زیباییهای عالم را تحت نظر قرار دادهایم، اما مانند درد و رنج دین، چیزی به دست نیامده است.
خاتم ملک سلیمان جستنیستحلقه‌ها هست و نگین جستیم نیست
هوش مصنوعی: به دنبال دستاوردهای بزرگ و ارزشمند هستیم، اما حلقهها و نگینهایی که نشان از قدرت دارند، تنها در جستجوی آنچه واقعاً مهم نیستند.
صورتی کاندر نگین او بدستدر بتان روم و چین جستیم نیست
هوش مصنوعی: صورت زیبایی که در نگین اوست، ما در جستجوی آن در بتان روم و چین بودهایم و نیافتیم.
آن چنان صورت که شرحش می‌کنمجز که صورت آفرین جستیم نیست
هوش مصنوعی: آن صورتی که من توصیفش میکنم، جز زیبایی آفریننده، چیز دیگری نیست.
اندر آن صورت یقین حاصل شودکز ورای آن یقین جستیم نیست
هوش مصنوعی: در آن چهره، اطمینان پیدا می‌شود که از چیزهایی که برای رسیدن به یقین در نظر داشتیم، خبری نیست.
جای آن هست ار گمان بد بریمز آنک بی‌مکری امین جستیم نیست
هوش مصنوعی: اگر بدگمانی به دل ما راه پیدا کند، نشانهاش این است که بهراحتی میتوانیم از درستی و امانت کسی که به ما نزدیک است، غافل شویم.
پشت ما از ظن بد شد چون کمانزانک راهی بی‌کمین جستیم نیست
هوش مصنوعی: پشت ما به خاطر سوءظن دیگران مانند کمانی که آماده شلیک است، کشیده و تنشیده شده، چون ما راهی بیاحتیاط و بیپیشبینی را در پیش گرفتهایم.
زین بیان نوری که پیدا می‌شوددر بیان و در مبین جستیم نیست
هوش مصنوعی: از این توضیحات، نوری که در گفتار و گوینده ظاهر می‌شود، جستجو نکنی.