غزل شمارهٔ ۹۳۱
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به محبوب خود اشاره می‌کند و احساسات عمیق عاشقانه‌اش را بیان می‌کند. او می‌گوید که دلش به خاطر زیبایی و شیرینی محبوبش شاد است و هیچ غمی ندارد. شاعر همچنین به قدرت و تأثیر محبوبش بر دیگران و حتی بر خود اشاره می‌کند و می‌گوید که این عشق، جان او را شاداب و پر از زندگی می‌کند.
شاعر در ادامه به نشانه‌های عشق و تعلق خاطر خود می‌پردازد و تأکید می‌کند که هر چیز زیبا و باارزشی از عشق و محبت نشأت می‌گیرد. او قدرت خداوند و موقعیت برتر محبوبش را در عالم هستی توصیف می‌کند و بر این نکته تأکید دارد که محبت او هر درد و رنجی را تسکین می‌دهد.
در نهایت، شاعر خواستار سکوت و گوش دادن به دل خود می‌شود، زیرا احساس می‌کند که این عشق و محبتش از کلام فراتر است و نیاز به بیان ندارد.
مها به دل نظری کن که دل تو را داردبه روز و شب به مراعاتت اقتضا دارد
هوش مصنوعی: به دل تو نگاه کن، زیرا از عشق تو پر است و به خاطر تو همیشه در حال مراقبت و توجه به توست.
ز شادی و ز فرح در جهان نمی‌گنجددلی که چون تو دلارام خوش لقا دارد
هوش مصنوعی: دل خوشی و شادابی در دنیا نمیگنجد اگر که کسی مانند تو با چهره زیبا و دلنواز داشته باشد.
ز آفتاب تو آن را که پشت گرم شودچرا دلیر نباشد حذر چرا دارد
هوش مصنوعی: اگر کسی از نور و گرمای آفتاب تو بهرهمند شود، چرا نباید دلیر باشد و از خطر بترسد؟
ز بهر شادی توست ار دلم غمی داردز دست و کیسه توست ار کفم سخا دارد
هوش مصنوعی: اگر دلم غمگین است، برای خوشحالی توست و اگر دستم سخاوتمند است، به خاطر ثروت توست.
خیال خوب تو چون وحشیان ز من برمدکه صورتیست تن بنده دست و پا دارد
هوش مصنوعی: خاطره و تصویر زیبای تو همانند موجودات وحشی از من دور می‌شود، چرا که من تنها یک جسم دارای دست و پا هستم.
مرا و صد چو مرا آن خیال بی‌صورتز نقش سیر کند عاشق فنا دارد
هوش مصنوعی: من و صد نفر دیگر که مثل من هستند، آن خیال بیصورتی که وجودش را احساس میکنیم، ما را در مسیر خود میبرد و عاشق فنا و زوال است.
برهنه خلعت خورشید پوشد و گویدخنک کسی که ز زربفت او قبا دارد
هوش مصنوعی: آفتاب برهنه می‌شود و می‌گوید خوش به حال کسی که از پارچهای گرانبها لباس دارد.
تنی که تابش خورشید جان بر او آیدگمان مبر که سر سایه هما دارد
هوش مصنوعی: بدن و جانی که نور خورشید بر آن بتابد، نباید فکر کنی که آن موجود سایه پرندهای بزرگ و باعظمت دارد.
بدانک موسی فرعون کش در این شهرستعصاش را تو نبینی ولی عصا دارد
هوش مصنوعی: بدان که در این شهر، موسی که فرعون را میکشد حضور دارد. اگرچه تو عصایش را نمیبینی، اما او آن را دارد.
همی‌رسد به عنان‌های آسمان دستشکه اصبع دل او خاتم وفا دارد
هوش مصنوعی: دست او به آسمانها میرسد و نشانهای از صداقت و وفا در دلش وجود دارد.
غمش جفا نکند ور کند حلالش بادبه هر چه آب کند تشنه صد رضا دارد
هوش مصنوعی: اگر غم او هم به من جفا نکند، و اگر آزارش باد به هر چه که وجود دارد، باز هم از او راضی هستم. هر چه که برایش آب شوم، از ته دل نازنین و خوشنودم.
فزون از آن نبود کش کشد به استسقادر آن زمان دل و جان عاشق سقا دارد
هوش مصنوعی: در آن زمان، دل و جان عاشق بیش از این نمیکشد که تنها برای آب طلب کند.
اگر صبا شکند یک دو شاخ اندر باغنه هر چه دارد آن باغ از صبا دارد
هوش مصنوعی: اگر نسیم بهاری در باغ بوزد و شکوفهای روی درختان بروید، هر آنچه که از زیبایی و الطاف در آن باغ وجود دارد، به خاطر همان نسیم است.
شراب عشق چو خوردی شنو صلای کبابز مقبلی که دلش داغ انبیا دارد
هوش مصنوعی: وقتی شراب عشق را نوشیدی، صدای کباب را بشنو از آن کسی که دلش آتش محبت پیامبران را دارد.
زمین ببسته دهان تاسه مه که می‌داندکه هر زمین به درون در نهان چه‌ها دارد
هوش مصنوعی: زمین خاموش و بسته است، در حالی که سه ماه میدرخشند. هیچکس نمیداند که در عمق هر زمین، چه رازها و چه چیزهایی پنهان شده است.
بهار که بنماید زمین نیشکرتاز آن زمین به درون ماش و لوبیا دارد
هوش مصنوعی: زمانی که بهار ظهور می‌کند، زمین مانند نیشکر سرسبز و شاداب می‌شود و در دل آن دانههای ماش و لوبیا رشد می‌کند.
چرا چو دال دعا در دعا نمی‌خمدکسی که از کرمش قبله دعا دارد
هوش مصنوعی: چرا کسی که از رحمت و بخشش خدا بهرهمند است، در دعا و طلب خود آرامش و اطمینان نمییابد؟
چو پشت کرد به خورشید او نمازی نیستاز آنک سایه خود پیش و مقتدا دارد
هوش مصنوعی: اگر کسی به خورشید پشت کند، هیچ کاری از او ساخته نیست؛ زیرا سایه او جلوتر از خودش قرار دارد و در واقع او را رهبری می‌کند.
خموش کن خبر من صمت نجا بشنواگر رقیب سخن جوی ما روا دارد
هوش مصنوعی: سکوت کن و از بیخبری من چیزی نگو. اگر رقیب به دنبال سخن گفتن از ما باشد، این را بپذیر.