شمارهٔ ۱۰۱
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به بیان نعمتهای الهی و فضل و کرامتهایی که خدا به پادشاه و وزرایش عطا کرده است میپردازد. او از تحقق نظم و نظام در حکومت و اهمیت وزارت و ریاست صحبت میکند و به خدای بزرگ اشاره میکند که زندگی و طراوت را به زمین و آسمان داده است. شاعر همچنین به فضایل وزیران و قاعدههای نوین اشاره میکند و از نقش کلیدی آنها در پیشرفت و بهبود جامعه یاد میکند. در نهایت، شاعر از عدالت و رحمت خداوند سخن میگوید و خواهان حفظ این نعمتها در دنیا است.
دولت و دین را خدای فر و بها دادمُلک مَلِک را نظام و نور و نوا داد
هوش مصنوعی: خداوند برای مملکت و دین قدرت و ارزش زیادی قرار داد و به پادشاهی نظم، روشنی و صدا بخشید.
قاعدهٔ نو نهاد کارِ جهان راحق به کف حقور و سزا به سزا داد
هوش مصنوعی: قانون جدیدی برای روند امور جهان برقرار شد، که در آن حق به دست صاحب حق و هر چیزی به جای خود و به درستی قرار گرفت.
ملک پدر چون ملک زبخت عطا یافتجای پدر فخر ملک را به عطا داد
هوش مصنوعی: پدر، به سبب خوش شانسی و نعمت، مقام و سلطنتی را به دست آورد و سپس این مقام را به خاطر عطا و لطفی که داشت، به اوج افتخار رساند.
قدر وزارت فزود چون ملک شرقصدر وزارت به سیدالوزرا داد
هوش مصنوعی: وزن و اهمیت مقام وزارت افزایش یافت، همانطور که در سرزمین شرق، ریاست وزارت به بزرگترین وزیر داده شد.
اینت مبارک اشارتی که قَدَر کردوینت همایون بشارتی که قضا داد
هوش مصنوعی: این جمله به نشانهای مبارک اشاره دارد که به وقوع یک رویداد مهم و خوشایند اشاره میکند و همچنین به نشانهای دیگر که قضا و قدر Divine Forces را نشان میدهد و خبر از خوشبختی میدهد.
دهر بدین فخر کرد و ملک شرف یافتشاه بدین حکم کرد و خواجه رضا داد
هوش مصنوعی: دنیا به این افتخار میکند که شخصیت والایی دارد، و شاه به همین دلیل فرمانی صادر کرد و خواجه را مورد محبت و پذیرش قرار داد.
مرتبه و فخر خواجه داد به حضرتآنچه به عالم نسیم باد صبا داد
هوش مصنوعی: خواجه به مقام و افتخاری رسید که مانند نسیم باد صبا، روح را تازه و شاداب میکند.
خواجه چو در باغ ملک تخم هنر کشتدشمن او را زمانه سر به گیا داد
هوش مصنوعی: وقتی خواجه در باغ پادشاه بذر هنری را کاشت، زمانه و قدر او را از بین برد.
گشت مُنوَر همه جهان به ضمیرشزانکه ضمیرش چو آفتاب ضیا داد
هوش مصنوعی: تمامی جهان به نور و روشنی ضمیر او درخشان شد، زیرا ضمیر او مانند خورشید تابش و روشنی بخشید.
هیچ ندانیم تا چگونه گزاریمشکر چنین صاحبی که بخت به ما داد
هوش مصنوعی: ما نمیدانیم چگونه باید از این خوشبختی تشکر کنیم که این صاحبخانه به ما نعمت داده است.
فخر کنید ای جهانیان که جهاندارصدر جهان را به پادشاه شما داد
هوش مصنوعی: ای مردم جهان، به خود ببالید که بزرگترین سرور جهان را به عنوان پادشاه خود دارید.
بار خدایا خدای ما که زمین راتازگی و زندگی به آب و هوا داد
هوش مصنوعی: خدایا، ای پروردگار ما، تو به زمین زندگی و طراوت بخشیدی و آن را با آب و هوا زنده کردی.
آب و هوا را ز بهر راحت ارواحاز دل و طبع تو روشنی و صفا داد
هوش مصنوعی: آب و هوا به گونهای تغییر کرده است که باعث آسایش روحها شده و به دل و ذهن تو روشنایی و پاکی بخشیده است.
تا که ملک با تو دست مهر وفا بردچرخ به دست تو مهر عهد و وفا داد
هوش مصنوعی: تا وقتی که آسمان با تو به محبت و وفا رفتار کند، سرنوشت و تقدیر نیز به تو پیمان و وفاداری خواهد داد.
تا که زمین از وزارت تو خبر یافترای تو اندر سمو خبر ز سما داد
هوش مصنوعی: زمانی که زمین از تدبیر و مدیریت تو مطلع شد، نظر و ارادهات به آسمانها رسید و خبر را از آنجا به عالم فرستاد.
تا شده پای تو در رکاب وزارتدهر به دست عدو عنان عنا داد
هوش مصنوعی: زمانی که تو در مقام و جایگاه مهمی قرار گرفتی، دشمن کنترل و سرنوشت زندگیات را به دست گرفت.
دور فلک جز به تو پس از پدر توخط وزارت به هرکه داد خطا داد
هوش مصنوعی: حوادث عالم پس از پدر تو، برای کسی که به غیر از تو به مقام وزارت رسید، خطای بزرگی بود.
گر به دعا جان به مرده داد مسیحامالش خصمان کلیم اگر به عضا داد
هوش مصنوعی: اگر مسیحا با دعا جان مردهای را به زندگی برگرداند، این نشان میدهد که قدرت دعا تا چه اندازه میتواند تأثیرگذار باشد. همچنین، اگر کلیم (موسى) با هدایت الهی ظلم و مشکلات را به چالش بکشد و عذاب را به دشمنانش برساند، ترتیب عذاب و شفایت از جانب خداوند است.
تو به قلمکن هر آنچه او به عصاکردتو به کرم ده هر آنچه او به دعا داد
هوش مصنوعی: تو هر چیزی را که او به وسیلهی عصا انجام داد، به قلم ثبت کن و هر چیزی را که او با دعا عطا کرد، با مهربانی بخشش کن.
عدل کن اندر جهان که خالق عالمبر پدرت عدل را به خلد جزا داد
هوش مصنوعی: در دنیای خود انصاف و عدالت را رعایت کن؛ زیرا خالق جهان به پدرت به خاطر رعایت عدالت پاداشی بزرگ در بهشت عطا کرده است.
بهرهٔ تو مشتری دهاد سلامتزانکه زحل بهرهٔ عدوت بلا داد
هوش مصنوعی: خلاصهاش این است که تو دارای خوبیها و نعمتهایی هستی که به تو آرامش میبخشند، در حالی که دشمن تو با مشکل و بلا مواجه است.
باد بقای تو در جهان سعادتزانکه جهان را سعادت تو بقا داد
هوش مصنوعی: باد نشان از ماندگاری تو در دنیای خوشبختی است، زیرا خوشبختی این جهان به خاطر پایندگی توست.
بنده معزی چو پیش تو گهر آوردگوهر او جود تو خرید و بها داد
هوش مصنوعی: بنده معزی به سوی تو آمد و گوهری آورد، اما ارزش آن گوهر تنها به خاطر بخشش و سخاوت تو بود که خریده و بها داده شد.