شمارهٔ ۵۷
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی وجود انسان و جایگاه او در جهان می‌پردازد. شاعر به این نکته اشاره می‌کند که اگر انسان از بهشت خارج شده، پس وجود او در این دنیا چه دلیلی دارد. او به حکمت‌های عمیق‌تری اشاره می‌کند که پشت این وضعیت نهفته است و می‌گوید که خداوند به هر فردی نصیب و مقام خاصی اعطا کرده است.
شاعر به مفهوم وحدت و تقسیمات مختلف در عالم اشاره دارد و اینکه هر کس بر اساس استعداد و نصیب خود باید به مقصد خود برسد. او به دوری از حجاب‌های مادی اشاره کرده و از استغفار و بازگشت به رحمت خداوند سخن می‌گوید.
در آخر، شاعر به یگانگی و روحانی بودن اشاره نموده و از اینکه چگونه هر کس باید مسیر خود را پیدا کند تا به حقیقت دست یابد و خود را در مسیر تعالی قرار دهد، سخن می‌گوید.
اگر آدم نیفتادی برون ازجنت مأواوجودِ آدمی موجود کی بودی در این مأوا
هوش مصنوعی: اگر تو از بهشت بیرون نمیرفتید، وجود انسان در این دنیا چه معنایی داشت؟
یقین پس حکمتی دیگر درین باشد نه بر عمیابرون کردندش از انهار خلد و سایة طوبا
هوش مصنوعی: به طور قطع، حکمت دیگری در این موضوع نهفته است که نه تنها بر نابیناها و نادانان فاش نشده، بلکه آنها را از نعمتهای بهشت و سایه درخت طوبا جدا کرده است.
چو پیدا کرد بی هنگام سِر باطن وحدتهنوز آن صورت دعوی نمی گنجد در این معنا
هوش مصنوعی: وقتی انسان در زمان نامناسب به عمق حقیقت و وحدت پی میبرد، هنوز آن تصویر ظاهری نمیتواند مفهوم واقعی این حقیقت را در بر بگیرد.
چو فرزندان تعاقب بر تعاقب می رسند این جاچنین رفت است از مبدا مدار حکمت اولا
هوش مصنوعی: وقتی فرزندان بر یکدیگر پیوسته و به نسلهای بعدی میرسند، نشاندهنده این است که از منبع و مبنای حکمت ابتدا اینگونه حرکت کردهاند.
حجاب راه او شد گندم و باز از پشیمانیبه استغفار نادانی به جنت باز شد مولا
هوش مصنوعی: دوری و حجاب مانع رسیدن به هدف شدند، اما پس از آگاهی و پشیمانی از نادانی، با توبه و درخواست بخشش، به نعمت و رحمت الهی دست یافتیم.
به صُمّ عُمی از مبدا قلم رفت است بر اجزااصم چون بشنود اسرار و چون بیند به حق اعما
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که بعضی افراد با وجود اینکه هیچ صدایی نمیشنوند و چیزی نمیبینند، هنوز هم میتوانند به حقیقت و رازهای عمیق پی ببرند. آنها به وسیلهٔ تفکر و تأمل خود قادرند اطلاعات و معانی را درک کنند، حتی اگر از لحاظ حسی ناتوان باشند.
بباید ساخت هر کس را به رتبت با نصیب خودخضر را چشمه ای داد و کلیم الله را افعا
هوش مصنوعی: هر فردی باید به اندازه و مقام خود از نعمتها و دستاوردها بهرهمند شود؛ بعضی مانند حضرت خضر از چشمههای زندگی استفاده میکنند و برخی دیگر مانند کلیم الله (موسی) به معجزه و نشانهها دست مییابند.
نباشد همچو روح الله یهودا را دمی محرمدمِ نامحرمان در ما نگیرد چون دمِ عیسا
هوش مصنوعی: هیچ موجودی نباید مانند روح الله یهودا، حتی برای لحظهای در بین کسانی که غیرمحرم هستند، قرار گیرد، چون دم و وجود عیسا در میان ما نمیتواند وجود داشته باشد.
مقرر کرد هر کس را نصیبی مطلق از مبدابه حکم ظاهر و باطن قسیم فطرت اولا
هوش مصنوعی: هر فرد به طور طبیعی و بر اساس ویژگیهای آشکار و پنهان خود، سهمی خاص و مشخص از منبع هستی دارد.
دو کون است ار شوی یک روی آنگه روشنت گرددشریعت جادة دنیا قیامت مبدا عقبا
هوش مصنوعی: اگر دو روی مختلف داشته باشی و یک روی خود را برای دیگران نشان دهی، در این صورت روشنایی شریعت و راه و رسم زندگی برایت نمایان خواهد شد. دنیا و قیامت به هم مرتبط هستند و در اینجا، زندگیات بر اساس اعمالت در دنیا شکل میگیرد و مقدمهای برای سرنوشت پس از مرگ تو خواهد بود.
نزاری گرد خود گشتن چو کرم پیله تن تا کیشنید من علیها فان همه مولی هوالاعلی
هوش مصنوعی: به نظر میرسد شاعر به وضعیتی اشاره دارد که مانند کرمی است که در پیله خود میچرخد و در محبوس است. او از این حالت میپرسد که این وضعیت تا کی ادامه خواهد داشت، چرا که همه چیز در نهایت به خداوند و سرپرستی او باز میگردد.