بخش ۴ - حکایت در معنی تحمل محب صادق
هوش مصنوعی: در این شعر، داستان عشق یک گدازاده و پادشازاده روایت می‌شود. گدازاده در آرزوی وصال معشوقش است اما با درد و مشکلاتی دست و پنجه نرم می‌کند. او از غم و فراق احساس رنج می‌کند و دوستانش او را به ترک این عشق تلخ تشویق می‌کنند، اما او به شدت به عشقش پایبند است و صبر می‌کند. او به عشقش مانند پروانه‌ای که به شمع نزدیک می‌شود، اشاره می‌کند و می‌گوید که در عشق، صبر و شکیبایی ضروری است.
از طرفی، او به احساسات و دردهایش به صورت عمیق اشاره می‌کند و بر این عقیده است که درد و رنج در عشق طبیعی است. عشق برای او مهم‌تر از هر چیزی است و او به هر قیمتی حاضر است برای آن بجنگد. در نهایت، به چندین مثال از عشق و صداقت در روابط انسانی اشاره می‌شود، و او به دوستانش می‌گوید که در عشق، هیچ جایی برای شکایت نیست.
شنیدم که وقتی گدازاده‌اینظر داشت با پادشازاده‌ای
هوش مصنوعی: داستانی شنیدم که گدازادهای خواست با پادشازاده‌ای رابطه برقرار کند.
همی‌رفت و می‌پخت سودای خامخیالش فرو برده دندان به کام
هوش مصنوعی: او در حال حرکت بود و در میان فکرهای خام و ناپختهاش غرق شده بود، به گونهای که دندانهایش را به چیزی که میخواست فرو کرده بود.
ز میدانش خالی نبودی چو میلهمه وقت پهلوی اسبش چو پیل
هوش مصنوعی: او همیشه در میدان حضور داشت و هیچگاه از آن خالی نمیماند، چون به اندازهی یک فیل قوی و باصلابت بود و همیشه در کنار اسبش به فعالیتهای خود ادامه میداد.
دلش خون شد و راز در دل بماندولی پایش از گریه در گل بماند
هوش مصنوعی: دلش پر از اندوه شد و رازهایی که داشت، در دلش ماند. اما به خاطر گریهای که کرد، نتوانست از جا بلند شود و در برف و گل ماند.
رقیبان خبر یافتندش ز درددگرباره گفتندش اینجا مگرد
هوش مصنوعی: رقیبان متوجه شدند که او دوباره دچار درد و رنج شده است و به او هشدار دادند که در این مکان نماند.
دمی رفت و یاد آمدش روی دوستدگر خیمه زد بر سر کوی دوست
هوش مصنوعی: لحظهای غفلت کرد و به یاد چهرهی محبوبش افتاد، سپس دوباره در کنار دوستش خیمه زد.
غلامی شکستش سر و دست و پایکه «باری نگفتیمت ایدر مپای»
هوش مصنوعی: غلامی در حالی که دست و پا و سرش شکسته است، می‌گوید که هیچگاه به تو نگفتم که در اینجا قدم نگذاری.
دگر رفت و صبر و قرارش نبودشکیبایی از روی یارش نبود
هوش مصنوعی: او رفت و دیگر آرام و قرار نداشت، زیرا شکیباییاش به خاطر روی محبوبش نبود.
مگس‌وار‌ش از پیش شکر به جوربراندندی و بازگشتی به‌فور
هوش مصنوعی: شما مانند مگس، به شکر میچسبید و آن را به طور سریع ترک میکنید.
کسی گفتش ای شوخ دیوانه‌رنگعجب صبر داری تو بر چوب و سنگ!
هوش مصنوعی: کسی به او گفت: ای آدم شوخ و دیوانه، چقدر تو در برابر سختیها و مشکلاتی چون چوب و سنگ، صبوری نشان میدهی!
بگفت این جفا بر من از دست اوستنه شرطی‌ست نالیدن از دست دوست
هوش مصنوعی: او می‌گوید که این بیمهری و آزارهایی که میبیند از طرف اوست و نباید از دوست خود شکایت کند.
من اینک دم دوستی می‌زنمگر او دوست دارد وگر دشمنم
هوش مصنوعی: من اکنون در مورد دوستی صحبت میکنم، حتی اگر او مرا دوست داشته باشد یا دشمن من باشد.
ز من صبر بی او توقع مدارکه با او هم امکان ندارد قرار
هوش مصنوعی: از من انتظار نداشته باش که صبر داشته باشم، چون حتی در کنار او هم نمیتوان به آرامش رسید.
نه نیروی صبرم، نه جای ستیزنه امکان‌ِ بودن، نه پای گریز
هوش مصنوعی: من نه میتوانم صبر کنم، نه جایی برای مبارزه دارم، نه امکان زندگی وجود دارد و نه راهی برای فرار.
مگو زین در بارگه سر بتابوگر سر چو میخم نهد در طناب
هوش مصنوعی: نکوست بگو که سر خود را از این در خم نکن وگرنه اگر سرت را مثل میخ در دار بگذاری، این کار خوبی نیست.
نه پروانه جان داده در پای دوستبه از زنده در کنج تاریک اوست؟
هوش مصنوعی: آیا از جان دادن پروانه برای دوست ارزشمندتر نیست که کسی در تاریکی زندگی کند؟
بگفت ار خوری زخم چوگان اوی؟بگفتا به پایش در افتم چو گوی
هوش مصنوعی: گفت: اگر به تو ضربهای از چوب بازی بیاید، پاسخ داد: من مانند توپ به پای او میافتم.
بگفتا سرت گر ببرد به تیغ؟بگفت این قدر نبود از وی دریغ
هوش مصنوعی: گفت اگر سرت را با شمشیر بزنند، آیا ناراحت میشوی؟ او پاسخ داد که این برای من اهمیتی ندارد.
مرا خود ز سر نیست چندان خبرکه تاج است بر تارکم یا تبر
هوش مصنوعی: من از خودم آنچنان آگاهی ندارم که بدانم آیا بر سرم تاجی هست یا تبر.
مکن با من ناشکیبا عتیبکه در عشق صورت نبندد شکیب
هوش مصنوعی: با من بیتاب و impatient نشو، زیرا در عشق نمیتوان به صبر و تحمل صورت واقعی داد.
چو یعقوبم ار دیده گردد سپیدنبُرّم ز دیدار یوسف امید
هوش مصنوعی: اگر مانند یعقوب، چشمم روشن شود و دیدگانم دوباره به نور برسد، دیگر از دیدار یوسف امیدی نخواهم داشت.
یکی را که سر خوش بود با یکینیازارد از وی به هر اندکی
هوش مصنوعی: اگر کسی خوشحال و سرخوش باشد، نباید به خاطر کوچکترین چیزی کسی را ناراحت کند.
رکابش ببوسید روزی جوانبرآشفت و برتافت از وی عنان
هوش مصنوعی: روزی جوانی که افسار اسب را در دست دارد، با خشم و عصبانیت از او دور شد و راهش را گرفت.
بخندید و گفتا «عنان برمپیچکه سلطان عنان برنپیچد ز هیچ
هوش مصنوعی: بخندید و گفت: "دستت را به دور عنان بپیچ، زیرا که سلطان هوشمندتر از آن است که به سادگی کنترلش را از دست بدهد."
مرا با وجود تو هستی نماندبه یاد توام خودپرستی نماند
هوش مصنوعی: وجود تو آنقدر برای من باارزش است که دیگر حس وجودی برای خودم ندارم. به یاد تو بودن برایم مهم‌تر از هر چیزی شده و خودخواهی دیگر جایی ندارد.
گرم جرم بینی مکن عیب منتویی سر بر آورده از جیب من
هوش مصنوعی: اگر در مورد گرما و جرم قضاوت میکنی، بدان که عیب من ناشی از خود توست که از درون من بیرون آمدهای.
بدان زَهره دستت زدم در رکابکه خود را نیاوردم اندر حساب
از این رو جرأت و زَهره داشتم که رکاب مرکبت را بگیرم که خود را بهحساب نیاوردم.
کشیدم قلم در سر نام خویشنهادم قدم بر سر کام خویش
هوش مصنوعی: من قلم را بر روی نام خودم کشیدم و قدمی بر روی آرزوهایم گذاشتم.
مرا خود کُشد تیر آن چشم مستچه حاجت که آری به شمشیر دست؟
هوش مصنوعی: چشم زیبای تو آنچنان مرا میکشد که نیازی به شمشیر برای از بین بردن من نیست.
تو آتش به نی در زن و در گذرکه نه خشک در بیشه مانَد نه تر»
هوش مصنوعی: آتش را در نی بزن و بگذار که در عبور، نه خشکی در جنگل باقی بماند و نه تری.