حکمت شمارهٔ ۵۲
این متن به طور غیرمستقیم به اهمیت انتخاب محیط مناسب برای هر حرفی و برای بروز دانایی و نصیحتکردن و همچنین به صبر و متانت خردمندان در برابر نادانی نادانان اشاره دارد. این متن میگوید خرد و دانایی ارزش ذاتی دارند اما در محیطهای نامناسب یا در میان افراد نادان و پرهیاهو ممکن است نادیده گرفته شوند یا فرصت بروز پیدا نکنند. همچنین نادانی با سروصدا و گستاخی میتواند موقتاً بر دانایی غلبه کند، اما این به معنای برتری واقعی نیست. خردمند در چنین شرایطی ممکن است سکوت کند یا تحتالشعاع قرار گیرد، چون محیط و مخاطب برای درک او مناسب نیستند
خردمندی را که در زمرهٔ اجلاف سخن ببندد شگفت مدار، که آواز بربط با غلبهٔ دهل بر نیاید و بوی عنبر از گند سیر فرو ماند.
اگر خردمندی در جمع افراد نادان و بیفرهنگ سکوت کند و سخنی نگوید، نباید تعجب کرد. چون صدای نرم و دلانگیز بربط در برابر صدای بلند و غالب دهل شنیده نمیشود. همچنین، بوی خوش و لطیف عنبر در مقابل بوی تند و ناخوشایند سیر گم میشود و به چشم نمیآید. (در محیطی پر از نادانی و بیفرهنگی، خرد و دانایی ممکن است تحتالشعاع قرار گیرد و فرصت بروز پیدا نکند. خردمند در چنین جمعی ترجیح میدهد سکوت کند، چون میداند سخنش شنیده یا درک نمیشود.)
بلند آواز نادان گردن افراختکه دانا را به بی شرمی بینداخت
نادان پرمدعا با هیاهو و با صدای بلند خودنمایی میکند و با بیشرمی، دانا را تحقیر میکند (یا کنار میزند.)
نمیداند که آهنگ حجازیفرو ماند ز بانگ طبل غازی
نمیفهمد که آهنگ لطیف و زیبای حجازی در برابر صدای بلند و خشنِ طبل غازی گم میشود و شنیده نمیشود.